अष्ट्रेलिया सरकारद्वारा ८.६ प्रतिशतले न्यूनतम ज्याला वृद्धि, लाखौं नेपालीमा खुसीयाली
काठमाडौं । अष्ट्रेलिया सरकारले आगामी जुलाई १ देखि कामदारहरुको न्यूनतम पारिश्रमिकमा वृद्धि गरेको छ । बढ्दो मूल्यवृद्धिलाई मध्यनजर गरेर उक्त न्यूनतम ज्याला वृद्धि गरिएको हो । केही अर्थशास्त्रीहरुले भने सरकारको सो निर्णयले मुद्रास्फिति र ब्याजदरलाई वृद्धि गर्ने जोखिम बढेको बताएका छन् । स्वतन्त्र फेयर वर्क कमिसन (एफडब्लुयुसी)ले ज्याला आन्दोलनसँग जोडिएको मागलाई सम्बोधन गर्दै ५.७५ प्रतिशत ज्याला वृद्धि गरिएको फैसला गरेको हो । सो फैसलाले राष्ट्रिय न्यूनतम पारिश्रमिकमा प्राविधिक रुपले वर्गिकरण गरेको छ । जसको फलस्वरुप सबैभन्दा कम पारिश्रमिक पाउनेहरुको लागि ८.६ प्रतिशत वृद्धि हुनेछ । एफडब्लुसीले गरेको निर्णयले दुई मिलियन भन्दा धेरै श्रमिक प्रभावित हुने जनाइएको छ । अष्ट्रेलियन काउन्सिल अफ ट्रेड युनियनले ज्याला वृद्धिको लागि गरिएको निर्णयको स्वागत गरेको छ ।
१२४ देशको जन्मदर घट्यो : आर्थिक संकट बढ्ने, उत्पादकत्व-नवप्रवर्तन पनि प्रभावित
काठमाडौं । औद्योगिक क्रान्तिपछिको करिब २५० वर्षमा विश्वको जनसंख्यासँगै समृद्धि पनि निकै बढेको थियो । तर अहिले अवस्था द्रुत गतिमा परिवर्तन हुँदैछ । यो शताब्दीको अन्त्य हुनु अघि पहिलो पटक पृथ्वीमा मानिसहरूको संख्या घट्न सक्छ । यो मृत्युदर बढेको कारणले होइन, जन्मदर घट्ने कारणले हुने हो । २०१० मा, ९८ देशहरूमा प्रजनन दर २.१ भन्दा कम थियो । २०२१ मा यो संख्या बढेर १२४ पुगेको थियो । यो २०३० मा १३६ हुने अनुमान गरिएको छ । प्रजनन क्षमतामा हुने परिवर्तनको असरबारे अध्ययन गर्ने अर्थशास्त्री म्याथियास डोएपके भन्छन् कि जन्मदरमा आएको गिरावट धनी देश वा देशका धनी परिवारहरूमा मात्र सीमित छैन । चीन, भारत, ब्राजिल, मेक्सिकोलगायत १५ ठूला अर्थतन्त्रमा जन्मदर २.१ भन्दा कम छ । सन् २०२१ मा प्रतिस्थापन दरको तुलनामा जन्मदर कम जन्मदर भएका मलुकहरुमा २१ देखि ३० वर्षको उमेरका ७८ करोड २० लाख थिए । सन् २०५० सम्म यो संख्या घटेर ६१ करोड ९० लाख हुनेछ । पूर्वी एशिया र युरोपको अधिकांश हिस्सा जहाँ १.५ प्रतिशत भन्दा कम रहेको छ, जहाँ जन्मदर थप घट्नेछ । यो कारणले काम गर्ने उमेरका मानिस कम हुनेछन् । अर्थशास्त्री मेरी काल्टनबर्ग, एडन जाफे र मनोवैज्ञानिक मार्गी लेचमेनले सन् २०२१ मा गरेको गरेको अनुसन्धानले उमेरको सम्बन्ध पाएका थिए । अन्वेषकहरुले ४० वर्षमा ३० लाख मानिसहरुको तथ्यांकलाई अनुसन्धान गर्दा ३० देखि ४० लाख उमेर समूहको मानिसको दर सबैभन्दा धेरै रहेको थियो भने ५० वर्षको उमेरमा मानिसहरुको संख्या क्रमशः कम हुँदै गएको थियो । कम जन्मदरका कारण वृद्धवृद्धाहरुको संख्या बढ्दै गएको छ । पहिले जापान र इटाली देशहरुमा वृद्धाहरुको संख्या बढी थियो भने अब यस्तो संख्या ब्राजिल, मेक्सिको र थाइल्यान्डमा पनि देखिन थालेको छ । मनोवैज्ञानिकहरुका अनुसार युवाहरुमा रचनात्मक एवं सिर्जनशील तरिकाले सोच्ने क्षमता हुन्छ । साथै उनीहरुसँग समस्याहरुको समाधान गर्ने नयाँ तरिका पनि हुन्छ । युवा आविस्कारहरुले दर्ता गरेका पेटेन्टहरुको नयाँ महत्वपूर्ण एवं उच्च सम्भावना रहेको छ । जुन देशमा वृद्धवृद्धाहरुको संख्या बढी छ ती देशहरुले कम जोखिम उठाउने गर्छन् । वृद्ध मतदाताहरु धेरै भएको ठाउँमा राजनीति पनि स्थिर हुन्छ । युवाहरुको तुलनामा आर्थिक विकासबाट वृद्धवृद्धाहरुले कम फाइदा लिन्छन्, त्यसैले उनीहरुलाई सो विषयमा पनि धेरै रुची हुँदैन । वृद्धवद्धाहरु धेरै भएको समाजमा सामाजिक परिवर्तनका मुद्दाहरु कम उठ्ने हुँदा उत्पादकत्व समेत कम हुन जान्छ । कतिपय विशेषज्ञहरुले घट्दो जन्मदरको समस्या समाधान गर्न बाहिरी मान्छेहरुको आप्रवासनलाई बढावा दिनुपर्ने सुझाव दिएका छन् तर यो विधिले काम गर्दैन । धनी देशहरुमा आप्रवासनको दर उच्च देखिएको छ, जसले गर्दा ती देशहरुमा कामदार समस्याको समाधान हुँदै गएको छ । तर, घट्दो जन्मदरका कारण यो शताब्दिभित्रमा युवा शिक्षिक कामदारको अभाव हुने अनुमान अनुसन्धानकर्ताहरुले गरेका छन् । मानिसहरुले धेरै बच्चा जन्माउन नचाहेको कारण विश्वले कम युवा र कम जनसंख्याको समस्यासँग जुध्नुपर्ने देखिएको छ । एजेन्सीको सहयोगमा ।
भारतको ओडिसा रेल दुर्घटनामा २ सय बढीको मृत्यु
एजेन्सी । भारतको ओडिसा राज्यको बालासोर जिल्ला नजिकै भएको रेल दुर्घटनामा दुईसय ३३ जना यात्रुको मृत्यु भएको छ । शुक्रबार भएको रेल दुर्घटनामा नौ सय यात्रु घाइते भएको बीबीसीले उल्लेख गरेको छ । समाचार एजेन्सीहरूका अनुसार चेन्नईबाट हावडा जाँदै गरेको कोरोमण्डल एक्सप्रेस एउटा मालगाडीसँग ठोक्किएको थियो । त्यसपछि अर्को तर्फबाट आउँदै गरेको यशवन्तपुर–हावडा सुपरफास्ट रेल पनि पटरीबाट खसेको डिब्बासँग ठोक्किएको थियो । यो दुर्घटना बालासोरको बहानागा बजार स्टेशन नजिक भएको हो।
