आईएमई लाइफ इन्स्योरेन्सको एजीएम सम्पन्न, बीमाको पहुँच जनमानसमा पुर्याउने प्रतिबद्धता
काठमाडौं । आईएमई लाइफ इन्स्योरेन्स कम्पनीको दोस्रो वार्षिक साधारण सभा(एजीएम) सम्पन्न भएको छ । उक्त सभा सञ्चालक समितिका अध्यक्ष डा.रामहरि अर्यालको सभापतित्वमा बुधबार काठमाडौंको चन्द्रागिरी हिल्स लिमिटेडमा सम्पन्न भएको हो । सभाले आर्थिक वर्ष २०७४/०७५ को सञ्चालक समितिको प्रतिवेदन पारित गरेको छ । साथै, उक्त सभाले आर्थिक वर्ष २०७५/०७६ को लेखापरीक्षक नियुक्ती गरी पारिश्रमिक निर्धारण गर्ने र सञ्चालकको नियुक्ति गर्ने प्रस्तावलाई अनुमोदन गरेको छ । सभामा बोल्दै अध्यक्ष डा.अर्यालले बीमा व्यसायमा पर्याप्त जनचेतना र बीमाको पहुँच न्यून भन्दा न्यून आय स्रोत भएका जनमानसमा समेत पुर्याउन कम्पनी कटिबद्ध रहेको प्रतिबद्धता जनाएका छन् ।
अनुसन्धान आयोग र प्रदेश सरकारको भूमिका विषयक अन्तर्क्रिया कार्यक्रम सम्पन्न
काठमाडौं । अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोग र प्रदेश नं ५ को समन्वयमा भूमिका विषयक अन्तर्क्रिया कार्यक्रम सम्पन्न भएको छ । अनुसन्धान आयोगका माननीय प्रमुख आयुक्त नवीनकुमार घिमिरेको अध्यक्षता एवं प्रदेश नं ५ का माननीय मुख्यमन्त्री शंकर पोखरेलको प्रमुख आतिथ्यमा बुटवल उपमहानगरपालिकामा सम्पन्न भएको हो । मंगलबार आयोजित यस कार्यक्रममा बोल्दै अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगका माननीय प्रमुख आयुक्त नवीनकुमार घिमिरेले मुलुकमा भ्रष्टाचार संस्थागत हुदै जानु गम्भिर विषय भएको बताउँदै गलत गर्ने प्रति निर्मम प्रहार नगरेसम्म स्थिति नसुध्रिने धारणा व्यक्त गरेका छन् । उनले “भ्रष्टाचार राज्यको प्रणाली, उपप्रणालीको रुपमा विकसित हुदै गएको छ, जुन गलत हो” भन्दै पछिल्लो समय भ्रष्टाचारको घटना बढेको भन्दा पनि अख्तियारले कारबाहीलाई तीव्रता दिएका कारण घटनाहरु बाहिर आउने क्रम बढेको कुरा व्यक्त गरे । माननीय प्रमुख आयुक्तबाट देशमा निर्वाचन प्रणाली निकै खर्चिलो भएका कारण भ्रष्टाचार बढ्दै गएको तथा सार्वजनिक निकाय र सरकारी कार्यालयको कार्यसम्पादन प्रति जनता सन्तुष्ट हुन नसकेको टिप्पणी गर्दै सेवाग्राहीलाई सुशासनको अनुभुति हुने गरी नीति र विधि अनुसार सार्वजनिक निकायले कार्यसम्पादन गर्नुपर्ने कुरा व्यक्त गरेका छन् । यसैगरी, उक्त कार्यक्रममा बोल्दै प्रदेश नं ५ का माननीय मुख्यमन्त्री शंकर पोखरेलले कमी कमजोरी गर्ने जो कोहीले पनि उन्मुक्ति नपाउने तथा राम्रो काम गर्नेले हतोत्साही हुनु नपर्ने अवस्था रहेको बताउँदै निर्माणाधीन विकास निर्माणको काममा काम गर्ने पक्षसँग चित्त नबुझ्ने पक्षले उजुरी हाल्ने परिपाटी रहेको हुँदा विकास निर्माणलाई असर नपर्ने गरी अनुसन्धान प्रक्रिया अगाडी बढाउनुपर्ने कुरा बताए । त्यसैगरी, माननीय मुख्यमन्त्रीले धनलाई नै बढी महत्व दिने सामाजिक परिपाटीको अन्त्य भएमा भ्रष्टाचार पनि अन्त्य हुने टिप्पणी गर्दै राम्रो कामको प्रशंसा गर्न कोही चुक्न नहुने र उजुरी परेकै कारण अथवा उजुरीको संख्या बढेकै कारण भ्रष्टाचार नै भयो भनेर व्याख्या गर्नु भन्दा कति कारबाहीमा परे भन्ने कुरा मुख्य रहेको बताएका छन् । अख्तियारको नेतृत्वप्रति विश्वास बढेको चर्चा गर्दै माननीय मुख्यमन्त्री शंकर पोखरेलले सुशासन प्रबर्द्धन र भ्रष्टाचार नियन्त्रणमा अख्तियारको प्रभावकारी भूमिकाको निरन्तरता हुनुपर्ने एवं प्रदेश सरकारको नेतृत्व तहबाट यस कार्यका लागि सबै प्रकारका सहयोग र समन्वय रहने कुरा व्यक्त गरे । कार्यक्रममा अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगका सचिव महेश्वर न्यौपानेले यस किसिमको अन्तरक्रिया कार्यक्रमले प्रदेश सरकार र स्थानीय तहमा समेत भ्रष्टाचार नियन्त्रण र सुशासन प्रबर्द्धनमा सचेतना अभिवृद्धि हुनेछ भन्ने उद्देश्यका साथ कार्यक्रमको आयोजन गरिएको बताउँदै सहभागीहरुलाई स्वागत गरेका थिए । प्रदेश नं ५ का प्रमुख सचिव तोयनारायण ज्ञवालीले अन्तरक्रिया एवं छलफलको मोडरेशन गरेका थिए भने आयोगको तर्फबाट आयोगका सहसचिव कालीप्रसाद पराजुलीले र प्रदेश सरकार, प्रदेश नं ५ को तर्फबाट मुख्यमन्त्री तथा मन्त्रिपरिषद्को कार्यालयका सहसचिव टेक नारायण पाण्डेले प्रस्तुति राखेका थिए । उक्त कार्यक्रमको सञ्चालन अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगको कार्यालय, बुटबलका कार्यालय प्रमुख तारानाथ अधिकारीले गरेका हुन् ।
ह्याम्स अस्पतालद्वारा ब्रेन एन्युरिजमको सफल उपचार
काठमाडौं । ह्याम्स अस्पतालले २० वर्षीय महिलामा ब्रेन एन्युुरिजमको कोइलिङद्वारा सफल उपचार सम्पन्न भएको छ । हाल सम्म प्रायः व्रेन एन्युुरिजमको उपचार टाउँको खोलेर अप्रेशनद्धारा भईरहेको अवस्थामा ह्याम्स अस्पतालले भने टाउँको नचिरीकन खुट्टाको रगतको नशाबाट विभिन्न किसिमको साधनको माध्यमले एन्युरिजम भित्र कोइल गरेर त्यसको उपचार गर्न सफल भएको हो । उक्त अस्पतालका बरिष्ठ न्यूरो सर्जन तथा न्यूरोइन्टरभेन्सनल सर्जन डा.मनोज बोहरा तथा एनेस्थेलोजिष्ठ डा.मुरारी राज उप्रेती र डा.सुरज लामिछाने तथा क्याथ ल्याब टिमद्वारा न्यूरोइन्टरभेन्सनको नौलो पद्धती प्रयोग गरी न्युरिजमको उपचार गरिएको हो । एन्जुरिजम भनेको मस्तिष्कको रगतको नली फुलिएर बेलुन जस्तो हुने रोग हो । जुन फुटेर व्रेन ह्यामरेज भएर विमारी अशक्त हुन सक्छ वा ज्यान पनि जान सक्छ । डा.बोहराको भनाई अनुसार नेपालमा अत्यन्तै नौलो उपचार पद्धतिका रुपमा शुरु भएको न्यूरो इन्टरभेन्सनबाट मस्तिष्कमा एन्युरिजमको अतिरिक्त स्ट्रोक (पक्षघात) को पनि उपचार गर्न सकिन्छ । स्ट्रोकको उपचारमा हात वा खुट्टाको रक्तनलीबाट विभिन्न किसिमका तारहरुको माध्यमबाट मस्तिष्कमा बन्द भएको रक्तनलीमा पुगिन्छ र त्यसपछि स्टेन्ट तथा अन्य तरिकाले अवरुद्ध गर्ने क्लटलाई बाहिर निकाली पुनः रक्त संचार गरिन्छ । न्यूरो इन्टरभेन्सन उपचार गर्न मस्तिष्क खोलेर गरिने उपचार पद्धति भन्दा निकै कम समय लाग्ने र उपचार पछिको अस्पतालको बसाई पनि कम हुने भएकोले अहिले यो संसार भरी नै निकै प्रभावकारी उपचारको रुपमा लिइएको छ ।
राष्ट्रिय निर्माण दिवस शुक्रबारः ३६ विधामा एफक्यान एक्सिलेन्स अवार्ड वितरण हुँदै
काठमाडौं । नेपाल निर्माण व्यवसायी महासंघले विभिन्न ३६ विधामा रिद्धी सिद्धी सिमेन्ट–१० औं एफक्यान एक्सिलेन्स अवार्ड वितरण गर्ने भएको छ । महासंघले बुधवार राजधानीमा पत्रकार सम्मेलन गरी १२ औं राष्ट्रिय निर्माण दिवस २०७६ को अवसरमा अवार्ड कार्यक्रम गर्न लागेको जानकारी दिएकाे हो । महासंघकाे आयोजना भौतिक पूर्वाधार तथा यातायात मन्त्रालय अन्तर्गत निर्माण व्यवसाय प्रबर्धन तथा व्यवस्थापन कार्यान्वयन समितिको सहकार्य रिद्धी सिद्धी सिमेन्ट (शंकर ग्रुप)को मुख्य आयोजनामा कार्यक्रम हुन लागेको हो । नेपाली निर्माण उद्योगको विकासमा विभिन्न क्षेत्रबाट विशेष योगदान पुर्याउने व्यक्ति, संघ–संस्था तथा फर्म/कम्पनीहरुलाई अवार्ड कार्यक्रम मार्फत् महासंघले सम्मान गर्दै आएको महासंघका अध्यक्ष रवि सिंहले बताएका छन् । अवार्डमा जगदम्बा स्टिल्स् र केस कन्स्ट्रक्शन इक्विप्मेन्ट पाउरड बाई विधामा रहेका छन् । मंसिर २० गते (शुक्रबार) हुने साे कार्यक्रममा प्रमुख अतिथिको रुपमा भौतिक पूर्वाधार तथा यातायात मन्त्री सहभागी हुनुका साथै नेपाल सरकारका अन्य मन्त्रीहरु, सचिवहरु, विभिन्न विभागका महानिर्देशकहरु सहित देशभरबाट आएका निर्माण व्यवसायीहरुको पनि कार्यक्रममा उपस्थिति रहने अध्यक्ष सिंहले जानकारी दिए । अवार्ड वितरणका लागि वरिष्ठ प्राविधिक विज्ञ प्रा. डा. राजेन्द्र प्रसाद अधिकारीको संयोजकत्वमा “पुरस्कार तथा सम्मान मूल्याङ्कन समिति” गठन गरिएको महासंघका वरिष्ठ उपाध्यक्ष निकोलस पाण्डेले जानकारी दिएका छन् । उत्कृष्ट निर्माण कम्पनी राष्ट्रिय सम्मानमा (क वर्ग, ख वर्ग, ग वर्ग र घ वर्ग) को अलग अलग मूल्याङकनका आधारमा स्वर्ण, रजत र काँस्यगरी १२ वटा कम्पनी पुरस्कृत हुने पत्रकार सम्मेलनमा जानकारी दिइएको थियो । साथै, प्रदेश महासंघको सिफारिसमा घ वर्गका ७ वटा फर्म /कम्पनी प्रदेशगत रुपमा पुरस्कृत हुने भएका छन् । विदेशमा निर्माण कार्य गर्ने उत्कृष्ट नेपाली कम्पनी, भुगोलमा आधारित रही उत्कृष्ट काम गर्ने व्यवसायी, उत्कृष्ट प्रदेश निर्माण व्यवसायी लगायतलाई समेत महासंघले सम्मान गर्ने भएको छ । त्यस्तै नेपाल भरका निर्माण व्यवसायीका छोराछोरी मध्येबाट सिभिल इन्जिनियरिङमा उत्कृष्ट हुने विद्यार्थीलाई सोही सम्मान गरिने भएको छ । निर्माण व्यवसायको क्षेत्रमा महत्वपूर्ण योगदान पुर्याउने व्यक्तिलाई महासंघ गौरव सम्मान प्रदान गरिने महासंघका महासचिव रोशन दाहालले जानकारी दिए । निर्माण व्यवसायमा उदाहरणीय कार्य गर्ने महिला निर्माण व्यवसायी, उत्कृष्ट परामर्शदातृ कम्पनी, उत्कृष्ट निर्माण मैत्री ईन्जिनियर पनि उक्त अवसरमा सम्मानित हुने महासंघले जानकारी दिएको छ । निर्माण व्यवसायको क्षेत्र समेटी उत्कृष्ट समाचार सम्प्रेषण गर्ने टेलिभिजन, दैनिक पत्रिका, रेडियो र अनलाइनलाई पनि अर्वाड प्रदान गरिने महासंघद्धारा जारी विज्ञप्तिमा उल्लेख छ । यसैवर्ष देखि एक विधा थप गरी पूर्वाधार विकास तथा निर्माण सरोकार सम्बन्धी समाचारहरुलाई उच्च प्राथमिकता दिई सम्प्रेषण गर्ने पत्रकारलाई सम्मान गर्न लागिएको महासंघका प्रवक्ता टंकप्रसाद चौलागाईले जानकारी दिएका छन् । यसैबीच महासंघले मंसिर २२ गते आइतबार बिहान १२ औं राष्ट्रिय निर्माण दिवसको अवसरमा प्रभातफेरि सहित दिउँसो महासंघ सचिवालयमा रक्तदान कार्यक्रम गर्ने भएको छ । प्रभात फेरि कार्यक्रमको प्रमुख अतिथि शहरी विकास मन्त्री मोहमद इस्तियाक राई रहने महासंघले जनाएको छ । साथै, सो कार्यक्रममा महासंघको मुखपत्र निर्माण समाचारको लोकार्पण गरिने भएको छ । प्रदेश महासंघ तथा सम्पूर्ण जिल्ला संघहरुमा समेत आइतबार प्रभातफेरी कार्यक्रमको आयोजना गरिने महासंघले बताएको छ ।
संख्या र आकारको रेस सकियो, ग्लोबल आईएमईलाई अब गुणात्मक सुधारको चुनौती
काठमाडौं । १३ वर्षे केटो, १० वर्षे केटी । मंसिरको महिना, अभिभावकको ‘कहर’ मा इन्गेजमेन्टदेखि बिहेसम्म । सामान्य रुपमा हेर्ने हो भने अनौठो लाग्न सक्छ । अझ नयाँ देवानी संहिता लागु भएपछि त यसलाई एउटा सामाजिक अपराध कै रुपमा व्याख्या समेत गरिएको छ । तर, मंसिरको बिहेको शुभ मुहुर्तकै दिन एउटा यस्तै परम्परागत ‘एरेन्ज म्यारिज’ हुँदैछ, ठूलो घर र सुखी समृद्ध परिवार बनाउने लक्ष्यसहित । यो विवाहमा कुनै न त बेहुला बेहुलीको उमेरसँग सम्बन्ध छ न त कानूनी भय । राष्ट्र बैंकका गभर्नर डा.चिरञ्जीबि नेपालको अभिभावकीय इच्छाअनुसार हुन लागेको ग्लोबल आईएमई बैंक र जनता बैंकबीचकोे बिग मर्जको ‘लगन गाँठो’को कुरा हो यो । ती बैंकहरू शुक्रबारदेखि एक हुँदैछन् जसका लागि आज दुबै बैंकको सम्पूर्ण कारोबारहरू बन्द गरिएको छ । ग्लोबल आईएमई र जनता दुवै ‘युवा’ बैंक हुन् । नेपालको ८३ वर्षे बैंकिङ इतिहासमा नेपाल बैंक, राष्ट्रिय वाणिज्य बैंक र कृषि विकास बैंक पहिलो चरणमा स्थापना भएका बैंक हुन् । जुन शुरुमा पूर्ण सरकारी स्वामित्वमा थिए । वित्तीय क्षेत्रको दोस्रो सुधार कार्यक्रम अन्तर्गत दुईओटा बैंकहरूलाई आंशिक रुपमा निजीकरण गरियो भने राष्ट्रिय वाणिज्य बैंक अझै पनि पूर्ण सरकारी स्वामित्वमै सञ्चालित छ भलै एनआईडीसी डेभलपमेन्ट बैंकको केही हजार कित्ता शेयर त्यहाँ अझै सर्वसाधारणको नाममा छ । विश्वमा चलेको उदारीकरणको हावासँगै १९८० को दशकमा खुलेका अहिलेका नेपाल अरब बैंक, नेपाल इन्डोसिज बैंक र ग्रिनलेज बैंक जसलाई अहिले नबिल बैंक, इन्भेष्टमेन्ट बैंक र स्ट्यान्डर्ड चार्टर्ड बैंक भनेर चिनिन्छ, ती बैंकहरूले पनि ३०/३५ वर्षको इतिहास बनाइसके । ती बाहेक २०औं शताब्दीमै खुलेका हिमालयन बैंक, नेपाल एसबीआई बैंक, नेपाल बंगलादेश बैंक, एभरेष्ट बैंक, बैंक अफ काठमाण्डू, एनसीसी बैंक, लुम्बिनी बैंक र एनआईशी एशिया बैंकले कारोबार शुरु गरेको पनि २० वर्ष नाघिसकेको छ । तीमध्ये अहिले लुम्बिनी बैंक अस्तित्वमा छैन भने अरु बैंकहरू भने सञ्चालनमै छन् । यो बैंक पनि आफूभन्दा ३ वर्ष जेठो बैंक अफ काठमाण्डूसँग यसअघि मर्जरमा गइसकेको छ । ३२ ओटा वाणिज्य बैंकमध्ये १८ बैंकहरू भने २१ औं शताब्दीपछि नै खुलेका हुन् । सन् २००० को दशकपछि खुलेका बैंकहरुलाई भने अघिल्लो शताब्दीमा खुलेका बैंकहरूलाई जस्तो सजिलो थिएन । देशमा व्याप्त द्वन्द्वका कारण गाउँगाउँमा पुग्ने सक्ने अवस्था भएन । शहरका ‘क्रिम कस्टमर’हरू पूराना बैंकहरूले कारोबार गरिरहेको अवस्था र त्यससँगै शहरी क्षेत्रमा सुरु भएको आन्दोलन र राजनीतिक संक्रमणका कारण बैंकहरुलाई एकदमै सकसपूर्ण अवस्था थियो । तर त्यति हुँदै गर्दा पनि करिब ११ वर्षको अवधिमा राष्ट्र बैंकले १७ ओटा वाणिज्य बैंकसहित एक सयभन्दा बढी वित्तीय संस्थालाई लाइसेन्स बाँडेको थियो । सानिमा बैंकलाई भने विकास बैंकबाट वाणिज्य बैंकमा स्तरोन्नति गरिएको हो । राष्ट्र बैंकले धमाधम लाइसेन्स बाँड्दै गर्दा स्थापना भएका १७ वाणिज्य बैंकमध्येकै बैंक हुन् ग्लोबल आईएमई बैंक र जनता बैंक । ग्लोबल आईएमई बैंकले नेपाल राष्ट्र बैंकबाट लाइसेन्स पाएर औपचारिक रुपमा कारोबार सुरु गरेको २०६३ साल पुस १८ गते देखि हो । यो १९ औं वाणिज्य बैंक हो । त्यस्तै जनता बैंकले भने २०६६ चैत २३ गतेदेखि आफ्नो कारोबार सुरु गरेको हो । यो २७ औं वाणिज्य बैंक हो । यहाँ बैंकिङ लाइसेन्सको इतिहास केलाउनुुको अर्थ के हो भने अहिले राम्रा र समृद्ध भनिएका बैंकहरु ‘राम्रा र समृद्ध’ हुनुको पछाडि उनीहरूको मिहिनेत मात्रै पर्याप्त थिएन । उनीहरू त्यति नै ‘भाग्यशाली’ पनि थिए जसले नेपाली वित्तीय बजारमा अनुकुल समयमा प्रवेश पाए । उनीहरूको मिहिनेतलाई नजरअन्दाज नै चाहिँ गर्न मिल्दैन । यदि टाइम फ्याक्टर नै सबै कुरा हुन्थ्यो भने आज नेपाल बैंक, राष्ट्रिय वाणिज्य बैंक जस्ता बैंकहरूलाई भेट्ने अर्को कुनै संस्था नै हुने थिएनन् होला । त्यति भन्दै गर्दा नयाँ बैंकहरू पुराना बैंकहरूसँग प्रतिस्पर्धामा पछि पर्नुको मुख्य कारण चाहिँ फेरि पनि यही नै हो । उनीहरुको बजार प्रवेश गर्ने समय अनुकुल थिएन । शहरमा जति थिए, ती नै काफी थिए, गाउँमा जानसक्ने स्थिति नै थिएन । ग्लोबल आईएमई र जनता दुवै बैंकले स्थापनाकालदेखि नै एउटा योगदान गर्दै आए । राष्ट्र बैंकको अन्धाधुन्द लाइसेन्स पोलिसीबाट ‘ओभर पपुलेटेड’ भएका बैंक तथा वित्तीय संस्थाहरूलाई एकत्रित गर्दै आफूमा समाहित गराउँदै बलियो हुँदै गए । आज ग्लोबल आईएमई बैंक र जनता बैंकको मर्जर कुनै दुई बैंकबीचको मर्जर मात्रै होइन यो एउटा दुई ठूला परिवारहरूको मिलन हो । अहिले ग्लोबल आईएमई बैंकभित्र १२ ओटा संस्थाहरु विलय भएका छन् । त्यस्तै जनता बैंकभित्र ५ ओटा बैंकहरु समाहित छन् । ग्लोबल आईएमई बैंकअन्तर्गत रहेका बैंकहरू ग्लोबल बैंक, कमर्ज एण्ड ट्रष्ट बैंक, आईएमई फाइनान्सियल इन्सिच्युसन, प्यासिफिक डेभलपमेन्ट बैंक, लर्ड बुद्ध फाइनान्स, सोसल डेभलपमेन्ट बैंक, गुल्मी विकास बैंक रहेका छन् । रिलायबल फाइनान्स, लोटस फाइनान्स, शुभलक्ष्मी फाइनान्स, नेपाल कन्जुमर डेभलपमेन्ट बैंक र हाथवे फाइनान्स (अरुण फाइनान्स) हुन् भने जनता बैंक बैंकभित्र जनता बैंक, सिद्धार्थ डेभलपमेन्ट बैंक, त्रिवेणी विकास बैंक, नेपाल आवास फाइनान्स र एकता विकास बैंक छन् । पछिल्लो दुई दशकमा सुरु भएर पनि पुराना बैंकहरूलाई प्रतिस्पर्धामा हाँक दिन कोशिस गरिरहेको बैंक चाहिँ ग्लोबल आईएमई बैंक नै हो । अहिले एनआईशी एशिया बैंकले आक्रामक शाखा विस्तार गरेझैं तात्कालिन किष्ट बैंकले गरेको कार्यदिशा विस्तारको नीतिलाई ग्लोबल आईएमई बैंकले मर्जरमार्फत् पच्छ्याएको थियो । मर्जरमार्फत् भएको शाखा विस्तारले शाखालाई सञ्चालन मुनाफामा लैजाने चुनौती कम हुन्थ्यो, त्यो प्रतिस्पर्धात्मक लाभलाई ग्लोबल आईएमईले विगतदेखि नै मानेर अघि बढ्यो । जनता बैंकसँगको मर्जरपछि अहिले १५० रहेको ग्लोबल बैंकको शाखा एकैपटक २९२ ओटा पुग्नेछन् । यसले पछिल्लो समय आक्रामक शाखा विस्तार गरेको एनआईशी एशिया बैंककै हाहाहारीमा शाखा सञ्जाल पुग्छ । २९२ शाखामध्ये दुई बैंकका एकै ठाउँमा रहेका शाखालाई स्थानान्तरण गर्नुपर्ने अवस्था रहेको बताइएको छ । यो स्थानान्तरणलाई क्षेत्रीय रुपमा सन्तुलित बनाएर मिलाउने सुविधा नयाँ बैंकलाई छ । यसले गर्दा बैंकलाई कर्मचारी व्यवस्थापन, शाखाको विजनेस विस्तार र सञ्चालनमा ब्रेकइभन कायम गर्ने चुनौती फेरि हुने छैन । त्यसबाहेक ३० भन्दा बढी एक्सटेन्सन काउन्टर र करिब २५० ओटा शाखारहित बैंकिङमार्फत् समेत सम्बन्धित शाखाहरूले उल्लेख्य लाभ लिनसक्ने छुट हुन्छ । मर्जरपछिको बैंकको आकार संख्यात्मक आकारको रुपमा दुई बैंकको मर्जरपछि बैंक धेरै सूचकाकहरूमा सबैभन्दा ठूलो बैंक बन्छ । बैंकको कोर बिजनेसको रुपमा रहेको निक्षेप संकलन र कर्जा लगानीको आकारमा यो बैंक सबैभन्दा ठूलो बैंक बन्नेछ । अहिलेसम्म कुनैपनि वाणिज्य बैंकहरुले २०० अर्ब भन्दा बढी निक्षेप संकलन गर्न सकेको इतिहास छैन जसलाई ‘ब्रेक’ गर्ने काम मर्जरपछिको यो बैंकले गर्नेछ । अर्को भनेको बैंकको चुक्ता पुँजी हो । मर्जरपछिको बैंक चुक्ता पुँजीका आधारमा सबैभन्दा ठूलो बैंक बन्नेछ । ६ प्रतिशत बोनस शेयरपछि ६ अर्बको अग्राधिकार शेयरसहित कृषि विकास बैंकको पुँजी करिब १५ अर्ब ३० करोड रुपैंया पुग्नेछ भने १०.५ प्रतिशत बोनसपछि नेपाल इन्भेष्टमेन्ट बैंकको चुक्ता पुँजी यो वर्षको बोनसपछि करिब १४ अर्ब २२ करोड रुपैंया पुग्नेछ । अहिले इन्फास्ट्रक्टर बैंकले आफ्नो २० अर्बको जारी पुँजी कायम गरेको छ यद्यपि सो बैंकको चुक्ता पुँजी भने अहिले १२ अर्ब मात्रै छ । १५ अर्ब चुक्ता पुँजी भएको नेपाल टेलिकम र २५ अर्ब चुक्ता पुँजी भएको माथिल्लो अरुण अहिले नेपालका पुँजीका आधारमा ठूला कम्पनी हुन् । त्यति हुँदा हुँदै पनि शाखा संख्या र नाफामा भने सो बैंकभन्दा अरु बैंक नै माथि हुनेछन् । मर्जरपछिको ग्लोबल आईएमई बैंक संख्यात्मक रुपमा जति सबल छ गुणात्मक रुपमा त्यति छैन । बैंकिङ पर्फमेन्सको सबैभन्दा महत्वपूर्ण औजार भनेको आधार ब्याजदर, कस्ट अफ फण्ड आदि हुन् । ग्लोबल आईएमई बैंकले अघिल्लो वर्षभन्दा बेसरेटमा निकै सुधार गरे पनि यो करिब ९.५ प्रतिशत भन्दा अझै माथि छ । जबकि राष्ट्रिय वाणिज्य बैंकको यो दर निकै बढ्दा पनि ६.५ प्रतिशतको हाराहारीमा मात्रै छ । जनता बैंकको त झन् यो दर १० प्रतिशत भन्दा पनि माथि छ । दुई बैंकको मर्जपछिको यो दर १० प्रतिशत भन्दा केही कममात्रै हुन सक्छ जसमा सुधार गर्नु सबैभन्दा महत्वपूर्ण उपलब्धि हो । त्यस्तै पुँजीकोषमा आधारित आम्दानी ग्लोबल आईएमई बैंकको साढे १८ प्रतिशतको हाराहारीमा हुँदा जनता बैंकको यस्तो आम्दानी १४ प्रतिशत भन्दा कममा सीमित छ । जब कि सबैभन्दा धेरै आरओई भएको एनआईशी एशिया बैंकको यो आकार २९ प्रतिशत भन्दा माथि छ । आरओई, बेसरेट, कस्ट अफ फण्ड जस्ता सबै पक्षहरु एक अर्काका परिपूरक हुन् । यी सबैले व्यवस्थापन कति प्रभावकारी छ भनेर देखाउने मात्रै हुन् । यो अवस्थाले बैंकिङ बजारमा बैंकले गुणात्मक रुपमा अझै ठूलो सुधार देखाउनु जरुरी छ । निक्षेपकर्ताको उच्च ब्याजको अपेक्षा, ऋणीको सस्तो ऋणको अपेक्षा, कर्मचारीहरुको उच्च सेवा सुविधाको अपेक्षा र लगानीकर्ताको उच्च प्रतिफलको अपेक्षालाई प्रभावकारितासँग समायोजन गर्दै जाने हो भने ८० को दशकका बैंकहरूको पनि ‘आइडल’ बैंक बन्नसक्ने अवसर नयाँ ग्लोबल आईएमई बैंकलाई छ ।
राजस्व संकलनमा कमी आएपछि सरकारले गर्यो ‘हाइब्रिड’ गाडीको भन्सार र अन्तः शुल्क खारेज
काठमाडौं । सरकारले हाइब्रिड गाडीमा दिएको भन्सार र अन्तः शुल्क छुट सुविधा खारेज गरेको छ । नेपाल सरकार अर्थ मन्त्रालयले यहि मंसिर १६ गते राजपत्रमा सूचना प्रकाशित गरेर उक्त कर खारेज गरेको हो । सरकारले चालु आवको आर्थिक ऐनमार्फत भन्सार र अन्तः शुल्कमा ५०/५० प्रतिशत छुट दिने कानुनी व्यवस्था गरेको थियो । सरकारले यसरी आयात हुने गाडीमा छुट दिएपछि यसको प्रत्यक्ष असर भन्सार महशुलमा परेको र यसले लक्षित राजस्व संकलनमा समेत कमी आएपछि छुटको व्यवस्था खारेज गरेको हो । यसका साथै अर्थ मन्त्रालयले पेट्रोलियम पदार्थ र विद्युतीय ऊर्जाबाट चल्ने ‘हाइब्रिड’ गाडीमा कर छुट दिँदा दुरुपयोग बढेकोे ठहर सहित छुटको व्यवस्था खारेज गरेको हो । सरकारले चालु आवको बजेट मार्फत हाइब्रिड गाडीमा उच्च दरमा कर छुट दिएको हो । व्यवसायीले भन्सार र अन्तःशुल्कमा गरिएको छुटका आधारमा हाइब्रिड गाडीको मूल्य प्रतिकार १० लाखसम्म सस्तो हुने बताएका थिए । सरकारले विद्युतीय तथा हाइब्रिड कार खरिद गर्न ८० प्रतिशतसम्म कर्जा लगानी गर्न सक्ने व्यवस्था पनि गरेको छ । यसलाई भने यथावत राखेको छ ।
तपाईंको कारले माइलेज नदिएर चिन्तामा हुनुहुन्छ ? अपनाउनुस् यी ६ उपाय
काठमाडाैं । इन्धनको बढ्दो मूल्य हाल सबैको चिन्ताको विषय बनेको छ । पेट्रोल र डिजेलको महंगीले त झन् गाडी चलाउन मुस्किल नै बनाइदिएको छ । कालान्तरमा इन्धनको मूल्य अझबढेर नजाला भन्न सकिन्न । त्यसमाथि पनि तपाईं हामीले चाहेर इन्धनको मूल्यलाई घटाउन पनि त सक्दैनौं । तर हामीले थोरै जागरुकता देखाउने हो भने चाहिँ गाडीले गर्ने तेलको खपतमा कमी भने अवश्य ल्याउन सक्छौं । आज हामी त्यस्ता छ महत्वपूर्ण उपायहरुका बारेमा चर्चा गर्नेछौं जसलाई अपनाउनाले तपाईंले आफ्नो वाहनको माइलेज क्षमतामा वृद्धि ल्याउन सक्नुहुन्छ । १. कम वजन कारले कति तेल खपत गर्छ भन्ने कुरा त्यसले कति वजन उठाइरहेको छ भन्नेमा भर पर्छ । यदि तपाईंको कार ओभरलोडेड छ भने इञ्जिनलाई गति लिनको लागि बढि तेलको आवश्यकता पर्दछ जसका कारण तेलको खपत पनि बढेर जान्छ । तसर्थ, कारलाई ओभरलोड हुन नदिएर माइलेजमा वृद्धि ल्याउन सकिन्छ । २. कारको टायर प्रायजसोले कारलाई मस्कुलर लुक्स प्रदान गर्नका लागि ओरिजिनल टायरको सट्टा केहि चौडा टायर जडान गर्ने गर्दछन् । टायर चौडा भयो भने इञ्जिनमा बढि दबाव पर्न जान्छ र तेलको खपत पनि बढि हुने गर्दछ । त्यसैले कारमा ओरिजिनल टायरनै यथावत राख्ने हो भने कारले दिने माइलेजमा कमी आउँदैन । ३. ट्राफिक जामको बेला सावधानी आफ्नो गाडीलाई ट्राफिक सिग्नलमा रोक्दा इञ्जिन बन्द गर्नुमै बुद्धिमानी हुन्छ । विशेषतः ट्राफिक जामको बेला २० सेकेण्ड भन्दा बढि गाडीलाई रोक्नुपरेको खण्डमा इञ्जिनलाई बन्द गर्न बिर्सनु हुँदैन । यसले तेलको खपतलाई धेरै हदसम्म कम गर्दछ । ४. गियर परिवर्तनमा ध्यान कार चलाइरहेको वेलामा याद राख्नुपर्ने अर्को प्रमुख कुरा भनेको गियरलाई सावधानीपूर्वक बदल्नु हो । लामो यात्रा गर्दा गियरलाई कम भन्दा कम अथवा आवश्यक परेको खण्डमा मात्र बदल्ने गर्नाले इञ्जिनले कम तेल खपत गर्दछ । ५. कारको गति कारलाई सिमित गतिमा चलाउनाले इञ्जिनले धेरै भारको महशुस गर्दैन जसले गर्दा तेलको खपत कम हुन जान्छ । विज्ञहरुका अनुसार ४० देखि ६० केएमपीएलको स्पिडमा गाडी चलाउने हो भने यसले अधिकतम माइलेज प्रदान गर्दछ । ६. सर्भिसिङ्ग समय समयमा कारको सर्भिसिङ्ग गराइराख्नु पर्छ । त्यसैगरी आफैंले घरमा पनि एयर-फिल्टरलाई समय समयमा सफा गरिराख्नाले इञ्जिनमा धेरै फोहर जम्मा हुन पाउँदैन । यसो गर्नाले पनि तपाईंको कारको माइलेज बढेर जानेछ ।
एनआईसी एशिया बैंककोे नयाँ काउण्टर कपिलवस्तुको कृष्णनगरमा
काठमाडौं । एनआईसी एशिया बैंकले कपिलवस्तु जिल्लाको कृष्णनगरमा विस्तारित नयाँ काउण्टर संचालनमा ल्याएको छ । बैंकले शहरी तथा ग्रामीण जिल्लाहरुमा समेत आफ्नो सशक्त उपस्थिति जनाउँदै गाउँ–गाउँमा वित्तीय पहुँच तथा वित्तीय सवलीकरणको लागि विस्तारित काउण्टरमार्फत् बैंकिङ्ग सेवा प्रदान गर्ने क्रममा उक्त शाखा संचालनमा ल्याएको हो । बैंकले सञ्चालनमा ल्याएको उक्त विस्तारित काउण्टरको उद्घाटन कृष्णनगर नगरपालिकाका मेयर रजत प्रताप शाहले गरेका हुन् । उक्त विस्तारित काउण्टर सञ्चालनमा आएसँगै कृष्णनगर क्षेत्रका ग्राहकहरुलाई बैकिङ्ग सेवा प्राप्त गर्न थप सहज हुने विश्वास बैंकले लिएको छ ।
