इरानी मिसाइल आक्रमणमा परी इजरायलमा कम्तीमा ८ जनाको मृत्यु
काठमाडौं । इजरायली आपतकालीन सेवाले आइतबार राति भएको इरानी आक्रमणमा परी कम्तीमा ८ जनाको मृत्यु भएको जनाएको छ । यसैगरी, धेरै जना घाइते भएका छन् । इजरायली आपतकालीन सेवाका अनुसार शुक्रबारदेखि अहिलेसम्म इजरायलमा मृत्यु हुनेको संख्या कम्तीमा २२ पुगेको छ। शुक्रबारदेखि नै दुबै देशबीच आक्रमण सुरु भएका थिए । यता इरानको स्वास्थ्य मन्त्रालयले आइतबार इजरायली आक्रमणमा देशभरमा २२४ जनाको मृत्यु भइसकेको जनाएको छ । इजरायलका रक्षा मन्त्री इसराइल काट्जले इरानलाई चेतावनी दिएका छन् । उनले इरानी आक्रमणमा मारिएका इजरायली नागरिकहरूको ज्यानको मूल्य तेहरानका नागरिकहरूले चुकाउनुपर्ने चेतावनी दिएका हुन् । उनले इरानका सर्वोच्च नेता आयातुल्लाह अलि खामेनेईमाथि जानाजान आम नागरिकलाई लक्षित गरेको आरोप लगाएका छन्, ताकि इजरायली डिफेन्स फोर्स (आईडीएफ) ले प्रतिआक्रमण गर्न नसकोस् । इसराइल काट्जले खामेनेईलाई ‘कायर हत्यारा’ र ‘घमण्डी तानाशाह’ भनेका छन् । उनले भनेका छन् कि इजरायल चाँडै प्रतिआक्रमण गर्नेछ ।
भारतमा रेयर अर्थको संकट चुलिँदै, २१ कम्पनी लाइसेन्सको पर्खाइमा
काठमाडौं । भारतका धेरै कम्पनीहरूले चीनबाट केही विशेष प्रकारका चुम्बकहरू (रेयर अर्थ म्याग्नेट्स) किन्न चाहिरहेका छन् । यी चुम्बकहरू किन्नका लागि चीनको वाणिज्य मन्त्रालयबाट लाइसेन्स लिनुपर्छ । लाइसेन्सको प्रतीक्षामा रहेका भारतीय कम्पनीहरूको संख्या बढेको बताइएको छ । अहिले २१ वटा कम्पनी लाइसेन्सको प्रतीक्षामा रहेको जनाइएको छ । ठूला कम्पनीहरू पनि सूचीमा इकोनोमिक टाइम्सले स्रोतहरू उद्धृत गर्दै यी कम्पनीहरूमा बोश इन्डिया, मारेली पावरट्रेन इन्डिया, माले इलेक्ट्रिक ड्राइभ्स इन्डिया, टीभीएस मोटर र यूनो मिंडा जस्ता ठूला कम्पनीहरू पनि रहेको जनाएको छ । यी कम्पनीहरूले आफ्नो उत्पादनमा यी चुम्बकहरूको प्रयोग गर्ने गर्छन् । सोना कमस्टार नामक कम्पनीले पनि लाइसेन्सको लागि आवेदन दिएको थियो, तर केही कागजी त्रुटिका कारण उसको आवेदन रद्द भयो । अहिले उसले फेरि आवेदन दिएको छ । सोना कमस्टार बलिउड अभिनेत्री करिश्मा कपूरका पूर्वश्रीमान् सञ्जय कपूरको कम्पनी हो । सञ्जय कपूरको हालै निधन भएको थियो । चीनको स्वीकृतिको प्रतीक्षा एक अधिकारीले नाम नबताउने शर्तमा बताएका छन् कि यी कम्पनीहरूले आवश्यक कागजातहरू तयार पारेर आफ्ना आपूर्तिकर्ताहरूलाई पठाइसकेका छन् ताकि चीनबाट रेयर अर्थ म्याग्नेट किन्न सकून् । तर अहिलेसम्म चीन सरकारले लाइसेन्स दिएको छैन । यसको अर्थ कम्पनीहरूले सबै औपचारिकता पूरा गरिसकेका छन् तर चीनको स्वीकृति आउन बाँकी छ । चीनले रोक किन लगायो ? चीनले ४ अप्रिलमा नयाँ नियम ल्याएको थियो । यसअनुसार जुन कम्पनीले मिडियम र हेभी अर्थ म्याग्नेट चीनबाट बाहिर पठाउन चाहन्छ, उसले पहिले चीनको वाणिज्य विभागबाट लाइसेन्स लिनुपर्ने हुन्छ । लाइसेन्स लिनुअघि किन्ने कम्पनीबाट पनि एउटा प्रमाणपत्र लिनुपर्ने हुन्छ । यस प्रमाणपत्रमा केही ग्यारेन्टीहरू दिनुपर्ने हुन्छ । यी ग्यारेन्टीहरूमा यो पनि समावेश छ कि ती चुम्बकहरू विनाशकारी हतियार बनाउन प्रयोग गरिने छैनन् । साथै ती चुम्बकहरू विश्वलाई खतरा पुर्याउने हतियार बनाउन प्रयोग नहुने भन्ने स्पष्ट गर्नुपर्ने हुन्छ । यो नियम डोनाल्ड ट्रम्पले लगाएको करको जवाफस्वरूप ल्याइएको थियो । तर अहिले अमेरिकी राष्ट्रपतिले एउटा सम्झौता गरेका छन् जसअनुसार चीनले अमेरिकालाई रेयर अर्थ म्याग्नेट्स आपूर्ति गर्नेछ । भारत सरकारले पनि चीन सरकारसँग कुरा गर्न प्रयास गरिरहेको छ । उनीहरूले चाहन्छन् कि दुबै देशबीच यस विषयमा वार्ता होस् र कुनै समाधान निस्कोस् । तर अहिलेसम्म यस मामिलामा खास प्रगति भएको छैन । युरोपका केही अटोमोबाइल पार्ट्स निर्माण गर्ने कम्पनीहरूले हालै रेयर अर्थ म्याग्नेट किन्न अनुमति पाएका छन् । तर भारतमा रहेका ती कम्पनीहरूले अहिलेसम्म चीनबाट स्वीकृति पाएका छैनन् । जानकारहरू भन्छन् कि भारत र चीनबीचको तनावग्रस्त सम्बन्धका कारण यो मामिला झन जटिल बनेको छ । जुलाईमा सकिन सक्छ स्टक ! सोसाइटी अफ इन्डियन अटोमोबाइल म्यानुफ्याक्चरर्सका अनुसार भारतमा ५२ वटा कम्पनीहरूले चीनबाट चुम्बक किन्छन् । यी चुम्बकहरू भारतमा गाडी बनाउने कम्पनीहरूलाई आपूर्ति गरिन्छ । यदि यी कम्पनीहरूले चाँडै लाइसेन्स पाएनन् जुलाईको सुरुमा नै उनीहरूको स्टक सकिन सक्छ र उत्पादन रोकिन सक्छ । भारतले आर्थिक वर्ष २०२४-२५ मा ३०६ करोड रुपैयाँ बराबरको ८७० टन रेयर अर्थ म्याग्नेट आयात गरेको थियो । चिनियाँ टेक कम्पनीहरू ताइवानको निशानामा, कालोसूचीमा परे हुवावे र एसएमआईसी विज्ञापन व्यवसायलाई तहसनहस पार्दै एआई
अहमदाबाद हवाई दुर्घटनापछि ‘११ ए’ सिटका लागि यात्रीहरू थप पैसा तिर्न तयार
काठमाडौं । अहमदाबादमा गएको हप्ता एयर इन्डियाको विमान उडेपछि केहीबेरमै दुर्घटनाग्रस्त भएको थियो । सो विमानमा रहेका २४२ यात्रुहरूमध्ये २४१ जनाको मृत्यु भएको थियो । केवल विश्वासकुमार रमेश नामका एक यात्रु मात्रै जीवित बच्न सफल भए । विश्वाशकुमार सो विमानमा ‘११ ए’ नम्बरको सिटमा बसेका थिए । यो सिट आपतकालीन ढोकाको नजिक थियो । अहिले यो सिटको माग एकाएक बढेको छ । विमान यात्रुहरू अब ‘११ ए’ सिट मात्र नभई इमरजेन्सी एग्जिट नजिकका सिटको पनि माग गरिरहेका छन् । वास्तवमा सबै एयरलाइन्समा इमरजेन्सी एग्जिट नजिकका सिटहरूमा खुट्टा फैलाउन पर्याप्त ठाउँ हुन्छ । त्यसैले यस्ता सिटहरू महँगा हुन्छन् । तर विमानको प्रकार र क्लासअनुसार इमरजेन्सी एग्जिट नजिकका सिटहरूको नम्बर फरक–फरक हुन्छ । उड्डयन विशेषज्ञहरूका अनुसार इमरजेन्सी एग्जिट नजिकका सिटहरूले विमान दुर्घटना हुँदा बढी सुरक्षा भने दिँदैनन्, केवल बस्न सहज र खुट्टा फैलाउन ठाउँ मिल्छ । टाइम्स अफ इन्डियाका अनुसार पहिले धेरै यात्रुहरू इमरजेन्सी एग्जिट नजिकका सिट लिँदैनथे, किनकि केही सिटहरू धेरै पछाडि नझुक्ने र आपतकालमा ढोका खोल्नुपर्ने जिम्मेवारीका कारण । तर अहमदाबाद दुर्घटनापछि यो ट्रेन्ड फेरिएको छ । कोलकाताका ट्राभल एजेन्टहरूले बताएका छन् कि पहिले अनुभवी र अग्ला यात्रुहरूले मात्र यस्ता सिट रोज्थे र बढी पैसा तिर्न तयार हुन्थे । तर अहिले अरू यात्रुहरूले पनि यस्ता सिटको बारेमा सोध्न थालेका छन् । थप पैसा तिर्न पनि तयार जितेन्द्र सिंह बग्गा वितरण र लजिस्टिक्स व्यवसाय सञ्चालन गर्छन् । उनले आफ्ना ट्राभल एजेन्टलाई भनेका छन् कि अर्को हप्ता दिल्ली हुँदै अमेरिकाको यात्रामा उनीलाई इमरजेन्सी एग्जिट नजिककै सिट बुक गरिदिनु । बग्गाले भने, ‘इमरजेन्सी एग्जिट नजिकको सिट चाहिन्छ । म यसका लागि जति पैसा लागे पनि तिर्न तयार छु । यदि ब्रिटिश एयरवेजको १७ जुनको फ्लाइटमा ११ ए सिट इमरजेन्सी डोर नजिक छ भने म त्यही सिटमा बस्न चाहन्छु ।’ ली रोडका बासिन्दा राजेश भगनानी प्रायः हवाई यात्रा गर्छन् । उनले पनि आफ्ना ट्राभल एजेन्टलाई १६ जुनको मुम्बई यात्राका लागि इमरजेन्सी एग्जिट नजिकको सिट बुक गरिदिन भनेका छन् । उनले भने, ‘विश्वासकुमार बाँच्न सफल भएपछि मलाई पनि इमरजेन्सी एग्जिट नजिक बस्दा बाँच्ने सम्भावना बढी लाग्छ । जीवन र मृत्यु भाग्यमा निर्भर भए पनि म आफ्नो तर्फबाट प्रयास गर्न चाहन्छु । यदि एग्जिट नजिक ११ ए सिट छ भने त्योभन्दा राम्रो अरू के होला र ’ ११ ए सिटको क्रेज बढ्दै ट्राभल एजेन्ट्स फेडरेसन अफ इन्डियाका नेशनल कमिटी सदस्य अनिल पञ्जाबीले इमरजेन्सी एग्जिट नजिकका सिटबारे सोधपुछ बढेको पुष्टि गरेका छन । उनले भने, ‘कतिपय यात्रुहरू त ११ ए सिट नै खोजिरहेका छन्, त्यो एग्जिट नजिक नभए पनि । यसको क्रेज अहिले बढी देखिएको छ ।’ ट्राभल एजेन्ट्स एसोसिएसन अफ इन्डियाका पूर्वी क्षेत्र अध्यक्ष अञ्जनी धानुकाले पनि धेरै यात्रुहरूले इमरजेन्सी एग्जिट नजिकका सिटसँगै ११ ए सिटबारे समेत सोधपुछ गरेको बताएका छन् ।
