सेमिकन्डक्टर बनाउँदै टाटा, प्रशिक्षण लिन कर्मचारी ताइवान पठायो
काठमाडौं । टाटा इलेक्ट्रोनिक्स अब सेमिकन्डक्टर बनाउने तयारीमा लागेको अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यमहरूले जनाएका छन् । कम्पनीले चिप निर्माण र तिनको परीक्षण (टेस्टिङ) का लागि प्लान्ट स्थापना गरिरहेको छ । यस कामलाई तीव्रता दिन कम्पनीले आफ्ना कर्मचारीहरूलाई प्रशिक्षणका लागि ताइवान पठाइरहेको छ । इकोनोमिक टाइम्सका अनुसार टाटा ग्रुपअन्तर्गतको यस कम्पनीले हालसम्म करिब २०० कर्मचारीलाई ताइवान पठाइसकेको छ । ती कर्मचारीहरू पावरचिप सेमिकन्डक्टर म्यान्युफ्याक्चरिङ कर्पोरेसन (पीएसएमसी) मा प्रशिक्षण लिइरहेका छन्। पीएसएमसी टाटा इलेक्ट्रोनिक्सको प्रविधि साझेदार हो । यी कर्मचारीलाई विशेष प्रकारको सीप सिकाइँदैछ, जुन सीपले गुजरातको धोलेरामा निर्माण भइरहेको प्लान्ट सञ्चालन गर्न सघाउनेछ । सेमिकन्डक्टरले विद्युत नियन्त्रण गर्न मद्दत गर्छ । यो मोबाइल फोन, कम्प्युटरजस्ता विद्युतीय सामानहरूमा प्रयोग गरिन्छ । प्लान्ट सुरु गर्ने तयारी एक स्रोतका अनुसार टाटा इलेक्ट्रोनिक्सबाट प्रशिक्षणका लागि ताइवान जानेहरूको सङ्ख्या बढ्दै गएको छ । कम्पनी प्लान्ट सुरु गर्ने अन्तिम तयारीमा जुटिरहेको छ । सबैभन्दा ठूलो चुनौती दक्ष जनशक्तिको हो । कम्पनीले पीएसएमसीमा एकपटकमा करिब ५० देखि ७५ जनासम्म पठाइरहेको छ । करिब १४ खर्ब ५६ अर्बको प्लान्ट टाटा इलेक्ट्रोनिक्सले धोलेरामा करिब १४ खर्ब ५६ अर्ब रुपैयाँ लागतको प्लान्ट बनाइरहेको छ । यसले २० हजारभन्दा बढी व्यक्तिलाई प्रत्यक्ष तथा अप्रत्यक्ष रूपमा रोजगारी दिनेछ । त्यसबाहेक असममा रिब ४ खर्ब ३२ अर्ब रुपैयाँ बराबरको ओएसएटी (एसेम्ब्ली र परीक्षण) सुविधा निर्माण भइरहेको छ, जसबाट करिब २७ हजार जनाले रोजगारी पाउने अपेक्षा गरिएको छ । मार्च २०२४ मा धोलेरास्थित टाटाको युनिटको भूमिपूजन कार्यक्रममा केन्द्रीय मन्त्री अश्विनी वैष्णवले पहिलो चिप डिसेम्बर २०२६ भित्र तयार हुने बताएका थिए । असमको ओएसएटी युनिट २०२५ को मध्यसम्म सञ्चालनमा आउने अनुमान छ । टाटा इलेक्ट्रोनिक्सले चिप बनाउने ठूला कम्पनीहरू जस्तै इन्टेल र ग्लोबलफाउन्ड्रिजका वरिष्ठ अधिकारीहरूलाई समेत नियुक्त गरिरहेको छ । सेमिकन्डरमा चीन र अमेरिकाको प्रभुत्व हाल सेमिकन्डक्टर चिप निर्माणमा चीन र अमेरिकाको वर्चस्व कायम छ । चिप बनाउने विश्वकै सबैभन्दा ठूलो कम्पनी एनभीडीया अमेरिकी हो । भारत पनि आफ्नै चिप निर्माणको दिशामा अघि बढिरहेको छ । विश्वास गरिन्छ कि यसै वर्ष भारतले पहिलो ‘मेड इन इन्डिनया’ चिप बनाउनेछ । यस अभियानमा धेरै कम्पनीहरू जुटेका छन् ।
सामाजिक मिडियाले ‘विनाशकारी’ बालबालिकाको मानसिक स्वास्थ्य संकटलाई बढावा दिइरहेको छ : एनजिओ
काठमाडौं । सामाजिक सञ्जाल प्लेटफर्मको ‘अनियन्त्रित विस्तार’ ले बालबालिका र किशोरकिशोरीहरूमा अभूतपूर्व विश्वव्यापी मानसिक स्वास्थ्य संकट निम्त्याइरहेको विश्वव्यापी रूपमा तत्काल समन्वित कार्यको आह्वान गर्दै बालबालिकासँग सम्बन्धित संस्था किड्स राइट्सले बुधबार बताएको छ । उक्त संस्थाको रिपोर्ट अनुसार १० देखि १९ वर्ष उमेर समूहका सातमध्ये एक बच्चा र किशोरकिशोरीले मानसिक स्वास्थ्य समस्या भोग्नुपरेको छ भने १५–१९ वर्ष उमेर समूहका लागि आत्महत्याको दर प्रति एक लाखमा छ रहेको छ । आमस्टर्डममा आधारित समूहका अनुसार कलङ्कका कारण आत्महत्या व्यापक रूपमा कम रिपोर्ट गरिएकाले यी उच्च दरले पनि ‘शिखरको चुचुरो’ प्रतिनिधित्व गर्दछ । 'यस वर्षको रिपोर्ट एउटा चेतावनी हो जसलाई हामी अब बेवास्ता गर्न सक्दैनौँ', किड्स राइट्सका अध्यक्ष मार्क डुलार्टले भने, 'हाम्रा बालबालिकामाथिको मानसिक स्वास्थ्य... सङ्कट चरम विन्दुमा पुगेको छ, बाल सुरक्षालाई प्राथमिकता दिने सामाजिक सञ्जाल मञ्चहरूको अनियन्त्रित विस्तारले अझ बढेको छ ।' व्यापक इन्टरनेट प्रयोग र आत्महत्या प्रयासहरू बीचको प्रत्यक्ष सम्बन्धका साथ यसले ‘समस्याग्रस्त’ सामाजिक मिडियाको प्रयोग बढेको बताएको छ । यद्यपि पूर्ण प्रतिबन्ध यसको उत्तर नभएको समूहले चेतावनी दिएको छ । अस्ट्रेलियाले १६ वर्षमुनिका बालबालिकाका लागि सामाजिक सञ्जालको प्रयोगमा प्रतिबन्ध लगाउने कानून पारित गरेको छ । 'यस्तो पूर्ण प्रतिबन्धले बालबालिकाको नागरिक र राजनीतिक अधिकारको उल्लङ्घन गर्न सक्छ', सूचनाको पहुँचसहित प्रतिवेदनमा भनिएको छ । समूहले सामाजिक सञ्जाल मञ्चको प्रयोग बालबालिकाका लागि राम्रो शिक्षा र मानसिक स्वास्थ्य व्यवसायीहरूका लागि सुधारिएको प्रशिक्षणका लागि विश्वव्यापी स्तरमा ‘व्यापक बाल अधिकार प्रभाव मूल्याङ्कन’ गर्न आग्रह गरेको छ । 'डिजिटल क्रान्तिले विश्वको दुई अर्ब २० करोड बालबालिकाको कल्याणलाई खतरामा नपार्ने गरी सुधार गर्न सुनिश्चित गर्न हामीलाई ठोस कदम चाल्न आवश्यक छ', डुलार्टले भने, 'आधा उपायको समय समाप्त भयो ।' रासस
न्युयोर्कमा ट्रम्पको आप्रवासन नीतिविरुद्ध हजारौँको प्रदर्शन
काठमाडौं । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको आप्रवासन नीतिहरूको विरोधमा मङ्गलबार हजारौँ मानिस न्युयोर्क सहरको सडकमा उत्रिएका छन् । आप्रवासन तथा भन्सार प्रवर्तन (आइसिई) द्वारा शृङ्खलाबद्ध छापापछि देशभरि विरोध प्रदर्शन भड्किएको छ । 'घृणा छैन, डर छैन, आप्रवासीहरूलाई यहाँ स्वागत छ', प्रदर्शनकारीहरू सुरुमा फोली स्क्वायरमा भेला भएका थिए । एउटा अदालत अगाडिको फोली स्क्वायरमा धेरै आप्रवासीलाई शुक्रबार कानून प्रवर्तनद्वारा हिरासतमा राखिएको थियो । प्रदर्शनकारीहरूले तल्लो म्यानह्याटनमा मार्च गरे । धेरैजसोले ‘आइसिई, न्युयोर्कबाट बाहिर’ भनिएका साइनबोर्डहरू बोकेका थिए । यो सङ्घीय अध्यागमन प्रहरीको सन्दर्भमा थियो जसको कागजपत्र नभएका अप्रवासीहरूलाई पक्राउ गर्ने छापामारी हालका हप्तहरूमा बढेको छ । 'जोसँग यस समयमा यहाँ आउन आवाज छैन, विशेष गरी मेरी आमाका लागि खडा हुन म यहाँ छु', विरोध प्रदर्शनमा सहभागी एक महिलाले भनिन् । उनले आफ्नी मेक्सिकाली आमाको कागजातविहीन आप्रवासन स्थितिलाई ध्यानमा राख्दै नाम नछाप्न अनुरोध गरिन् । 'इमानदारीका साथ भन्नुपर्दा अप्रवासीहरू नभएको भए यो देश जे छ त्यो हुन सक्दैनथ्यो । त्यसैले म तिनीहरूका लागि यहाँ छु', उनले भनिन् । मेक्सिकाली मूलकी २३ वर्षीया अमेरिकी महिला ज्याकलिन नामकी अर्की प्रदर्शनकारीले भनिन्, 'म मेरो परिवारको रक्षा गर्न यहाँ छु... म अहिले तिनीहरूका लागि डराउँछु र म त्यस्तो समाजमा बाँच्न चाहन्न जहाँ म मेरो परिवारको स्वास्थ्यका लागि डराउनुपर्छ ।' न्युयोर्कमा भएको मार्च लस एन्जलसमा भएको प्रदर्शनभन्दा शान्तिपूर्ण थियो । लस एन्जलसमा प्रदर्शनकारी र प्रहरीबीच चलिरहेको प्रदर्शनले ट्रम्पलाई हजारौँ राष्ट्रिय गार्ड सेना र सात सय सक्रिय सेवामा रहेका समुद्री सैनिकहरू खटाउन बाध्य पारेको छ । 'लस एन्जलसमा भएका विरोध प्रदर्शनहरू अस्वीकार्य छन् र हाम्रो सहरमा प्रयास गरेमा असह्य हुनेछ', न्युयोर्कका मेयर एरिक एडम्सले मङ्गलबार भने , 'न्युयोर्क प्रहरी विभाग कुनै पनि समस्याहरू समाधान गर्न तयार छ, विशेष गरी जब हामी हाम्रो समाजमा गहिरो विभाजनको सामना गरिरहेका छौँ ।' एडम्सले लस एन्जलसका आफ्ना समकक्षीको विपरीत न्युयोर्कमा मङ्गलबार रातिको कर्फ्यू लागू गरेनन् । रासस
