स्पेनी प्रधानमन्त्री सान्चेज व्यापारिक सम्बन्ध बिस्तारका लागि भारतमा
काठमाडाैं । स्पेनका प्रधानमन्त्री पेड्रो सान्चेज व्यापारिक सम्बन्ध बिस्तारका लागि भारत पुगेका छन् । उनलाई सोमबार भारतीय समकक्षी नरेन्द्र मोदीले स्वागत गरे । प्रधानमन्त्री साञ्चेजले १८ वर्षपछि स्पेनी प्रधानमन्त्रीको रूपमा भारत भ्रमण गरेका हुन् । यसअघि स्पेनी प्रधानमन्त्रीका रूपमा होजे लुइस रोद्रिगेज झपातेरोले भारत भ्रमण गरेका थिए । भारतको रक्षा मन्त्रालयले सन् २०२१ मा एयरबस डिफेन्स एन्ड स्पेसबाट ५६ कार्गो र सेनाको लागि सी २९५ विमानका लागि २.५ अर्ब डलरको सम्झौता गरेको थियो । गुजरात राज्यको वडोदरामा टाटा एडभान्स सिस्टम्स र एयरबसको सहकार्यमा निर्माण गरिएको सैन्य विमान कारखानाको उद्घाटन गर्न जाँदै गर्दा सुन्तला रङ्गको सयपत्री फूलको मालाले सजिएको गाडीबाट स्वागतका लागि सडक किनारामा उभिएका भारतीयको आथित्यतालाई दुवै देशका नेताले हात हल्लाएर स्वीकारेका थिए । स्पेनको सेभिलमा १६ वटा विमानको निर्माण (एसेम्बल) गरिने बताइएकामा पहिलो विमानको डेलिभरी गत वर्ष गरिएको थियो भने बाँकी ४० वटा विमान भारतमा निर्माण हुनेछन् । वडोदरामा रहेको भारतीय विमान निर्माण प्लान्टले सन् २०२६ मा पहिलो ‘मेड इन इन्डिया’ सी२९५ विमान निर्माण सम्पन्न गर्नेछ । ‘यो कारखानाले भारत–स्पेन सम्बन्धलाई मात्र बलियो बनाउने छैन, ‘मेक इन इन्डिया एन्ड मेड फर द वर्ल्ड’ मिसनलाई पनि मजबुत बनाउनेछ,’ मोदीले भने । यसले विश्वव्यापी एयरोस्पेस उत्पादनमा एक विश्वसनीय साझेदारको रूपमा भारतको स्थितिलाई पनि बलियो बनाउने उहाको दावी रहेको छ । सान्चेजले एयरबसले भारतको रक्षा र अन्तरिक्ष उद्योगमा नयाँ अध्याय कोरेको बताए । ‘यो परियोजनाले हाम्रो औद्योगिक सम्बन्धलाई मजबुत बनाउँछ र भरपर्दो र रणनीतिक साझेदारको रूपमा हाम्रो देशको गहिरो प्रतिबद्धतालाई अन्तर्निहित गर्दछ,’ साञ्चेजले भने । यसले स्पेनी रक्षा उद्योगको क्षमता पनि देखाउँछ। भारतले सन् २०२३ मा ९.९ अर्ब अमेरिकी डलर को व्यापार गरेकोमा ७.१७ अर्ब डलरको निर्यात गरेको छ भने २.७४ अर्ब डलरको आयात गरेको छ । स्पेन, भारतमा २८० भन्दा बढी स्पेनी कम्पनीसहित १६ औं ठूलो विदेशी लगानीकर्ता हो र स्पेनले निर्माण, फार्मेसी, ऊर्जा, साथै रेलवे उद्योगमा पनि भारतमा लगानी बढाउन उत्सुक रहेको छ । स्पेनको जहाज निर्माण कम्पनी नाभान्टियाका अधिकारीहरू पनडुब्बीसहित सम्भावित सम्झौताहरूको लागि भारत भ्रमणमा साञ्चेजको भ्रमण दलमा सहभागी रहेका छन् । मोदीले सन् २०१७ मा स्पेनको भ्रमण गरेका थिए सन् २०१८ र २०२१ मा जी–२० शिखर सम्मेलनमा सान्चेजसँग वार्ता गरेका थिए । गत महिना चीनको भ्रमण गरेका सान्चेज एसियामा बेइजिङ र नयाँदिल्ली दुवैसँगको सम्बन्धलाई मजबुत बनाउन चाहन्छन् । स्पेनी प्रधानमन्त्री साञ्चेजले मङ्गलबार भारतको आर्थिक राजधानी भनेर चिनिने मुम्बईको भ्रमण गर्ने कार्यक्रम रहेको छ । मुम्बईमा रहँदा उनले स्थानीय औद्योगिक प्रमुखहरूसँग भेटवार्ता गर्ने कार्यक्रम रहेको छ । रासस
सार्वजनिक भयो टाटाको जीवनी ‘रतन टाटा : अ लाइफ’, के-के छन् किस्सा ?
काठमाडौं । यो घटना सन् २००८ को हो । टाटाको नानो कारखानालाई लिएर पश्चिम बंगालमा विरोध प्रदर्शन भइरहेको थियो । अन्ततः कारखानालाई सिंगुरबाट गुजरातको साणन्दमा सार्नुपर्यो। टाटा समूहका अध्यक्ष रतन टाटाका लागि यो चुनौतीपूर्ण अवस्था थियो । तर, रतन टाटाको धैर्य, बल, साहस र दूरदर्शिताको अन्तिम परीक्षा सन् १९८८ मा भएकाे थियाे । त्यतिबेला मजदुरहरूले हिंसात्मक हड्ताल गरेका थिए । टाटा मोटर्सका अध्यक्ष रतन टाटाका लागि यो उनको जीवनको सबैभन्दा एक्लो समयमध्येकाे एक थियाे । रतन टाटाको जीवनी ‘रतन टाटा: अ लाइफ’ हालै सार्वजनिक भएको छ, जसमा लेखक तथा पूर्वआईएएस अधिकारी थोमस म्याथ्यूले एनडीटीभीलाई दिएको अन्तर्वार्तामा यी कुराहरू उल्लेख गरेका छन् । यो पुस्तक हार्परकोलिन्स इन्डियाले प्रकाशित गरेको हो । सबैभन्दा राम्रो देखिने उद्योगपतिमध्ये एक थिए टाटा म्याथ्युले पुस्तकमा टाटालाई पहिलो पटक १९९४-१९९५ मा भेटेकाे उल्लेख गरेका छन् । टाटाले १९९१ मा टाटा सन्सको अध्यक्षको पदभार ग्रहण गरेका थिए । उनी सायद सबैभन्दा राम्रो देखिने उद्योगपतिहरूमध्ये एक थिए… छ फिट अग्लो, खैरो आँखा । ‘मलाई याद छ, १९९५ को एक सोमबार उहाँ मेरो अफिसमा आउनुभयो– म त्यतिबेला उद्योगमन्त्रीको निजी सचिव थिएँ… उहाँ भित्र आउँदा ग्रीक भगवान् कोठाभित्र पस्नुभएको जस्तो लाग्यो । तर उनको नम्रताले मलाई प्रभावित बनायो । त्यसयता हामी सम्पर्कमा रह्याैं । म्याथ्यु भन्छन्- टाटाको बाल्यकाल खासै राम्रो थिएन म्याथ्यूका अनुसार जीवनी ‘सामान्य व्यक्तिको जटिलताहरू हाइलाइट गर्ने’ प्रयास हो । पूर्व आईएएस अधिकारीले टाटाको ‘बालापन राम्रो नभएकाे बताएका छन् तर उनको प्रारम्भिक जीवनमा सबैभन्दा बलियो शक्ति उनको हजुरआमा लेडी नवाजबाई टाटा थिइन् । आमाबाबु अलग हुँदा स्कूलमा निन्दा बाल्यकालमा रतन टाटाका आमाबाबु अलग भए, जसले गर्दा उनलाई धेरै पीडा सहनुपर्याे । उनीमाथि विद्यालयमा निन्दामात्र नभइ सामाजिक बहिष्कारमा समेत परे । तर, दृढ साेच भएका उनी हजुरआमाको संरक्षणमा चुनौतीलाई राम्राेगरी सामना गरे । टाटाले आकाशमा इन्जिन बन्द गरेर काे-पेसेन्जरलाई डराउने गर्थे टाटाले न्यूयोर्कको रिभरडेल नामक विद्यालयमा पढेका थिए । स्कुल पढेपछि उनले मेकानिकल इन्जिनियरिङ पढे । म्याथ्युका अनुसार उनको उडानसँग सम्बन्धित धेरै कथाहरू प्रसिद्ध छन् । टाटाले आकाशमा इन्जिन बन्द गरेर सहयात्रुहरूलाई डराउने गर्थे । कुकुरलाई असाध्यै माया गर्थे रतन टाटा १२ वर्षकाे हुँदा उनले फक्स टेरियर पाएका थिए र उनले त्यो कुकुरलाई धेरै नै मन पराउँथे तर उनकी हजुरआमाले त्यो कुकुरलाई कहिल्यै मन पराइनन् । तर जब टाटा आफ्नो स्कुलिङको क्रममा अमेरिका गए, तब उनकी हजुरआमाले कुकुरप्रति रुचि विकसित भएकाे थियाे । रतन टाटाको निधन ९ अक्टोबर २०२४ मा भारतको सबैभन्दा पुरानो व्यापार समूहका प्रमुख रतन टाटाको ९ अक्टोबर २०२४ मा निधन भएकाे थियाे । उनले ८६ वर्षको उमेरमा मुम्बईको ब्रीच क्यान्डी अस्पतालमा अन्तिम सास लिए । उनी सन् १९६२ मा पारिवारिक व्यवसायमा सामेल भएका थिए। याे पनि : १० हजार करोड बराबर भारूको वसियत चार जना, बम्बई उच्च अदालतबाट प्रमाणित हुने को थिए उद्योगपति टाटासँग १५ करोड घुस माग्ने मन्त्री ? सौतेनी भाइ बने रतन टाटाको उत्तराधिकारी, नोएलले सम्हाले १ खर्ब ६५ अर्ब डलरको सम्पत्ति
अस्ट्रेलियामा बढ्दै गएको मानव शोषणविरुद्ध लड्न विशेष संघीय प्रहरी परिचालन
काठमाडौं । बढ्दो मानव बेचबिखन र शोषण विरुद्ध लड्न अस्ट्रेलियाली संघीय प्रहरी (एएफपी) का विशेष अधिकारीहरूलाई देशभरका समुदायहरूमा खटाइएको छ । नयाँ मानव शोषण सामुदायिक अधिकारीहरूले मानव बेचबिखन र अनलाइन बाल यौन शोषण रोक्नको लागि जोखिममा परेका समुदायहरूलाई लक्षित शिक्षा प्रदान गर्ने एएफपीले जनाएको छ । दासत्व, जबरजस्ती विवाह र जबरजस्ती श्रमसहित मानव बेचबिखनका ३८२ वटा घटनाहरू थिए । जुन ३० मा समाप्त भएको आर्थिक वर्ष २०२३–२४ मा ३४० भन्दा बढी रिपोर्ट गरिएको थियो । एएफपीको नेतृत्वमा रहेको अस्ट्रेलियन सेन्टर टु काउन्टर चाइल्ड एक्सप्लोइटेसनलाई अनलाइन बाल यौन शोषणको रिपोर्टले २०२२–२३ मा ४० हजार २३२ र २०२३–२४ मा ५८ हजार ५ सय बढी शोषणमा परेको बताएको छ ।
