जापानमा भारी हिमपात, दर्जनौँ उडान रद्द
काठमाडौं । लाखौँ परिवार आफ्ना प्रियजनहरूसँग नयाँ वर्षको छुट्टी बिताउन घर फर्किरहेको बेला जापानको उत्तरी क्षेत्रमा भारी हिमपातले मंगलबार दर्जनौँ उडान रद्द गर्यो । जापान एयरलाइन्सले दिउँसोसम्म ४२ वटा उडान रद्द गरेको र छ हजार ३९८ यात्रुलाई असर गरेको बताएको छ । ती सबै होक्काइडोको उत्तरी टापुबाट आवतजावत गर्ने सेवा थिए । यसको मुख्य प्रतिद्वन्द्वी एएनएले पनि उत्तरमा खराब मौसमका कारण आठ सय यात्रुलाई प्रभावित पार्दै १४ उडान रद्द गर्यो र आफ्ना ग्राहकहरूलाई सम्भावित ढिलाइ र थप रद्दको चेतावनी दियो । होक्काइडोको मुख्य विमानस्थलमा यात्रुहरूले वैकल्पिक उडानहरू सुरक्षित गर्न लामो लाइनहरू बनाए । केहीले सन् २०२५ को स्वागत प्रस्थान कक्षमै गर्ने तयारी गरे । ‘हिउँ देख्न पाउँदा राम्रो थियो तर म यहाँ फस्छु भन्ने मैले सोचेको थिइनँ’, दक्षिणको ओकिनावा घर जान खोजिरहेका एका व्यक्तिले प्रसारणकर्ता एचटिबीलाई भने, ‘के गर्ने मलाई थाहा छैन । म आज राति विमानस्थलमा बस्नुपर्ने हुन सक्छ ।’ जापानको मौसम विज्ञान एजेन्सीका अनुसार होक्काइडो र जापान सागर फर्केका उत्तरी तटरेखाका समुदायहरूले मंगलबार तीव्र हावा र भारी हिमपातको अनुभव गरिरहेका छन् । मौसम एजेन्सीका अनुसार सोमबारदेखि होक्काइडोका केही क्षेत्रमा २० सेन्टिमिटर (७.९ इन्च) भन्दा बढी हिमपात भएको छ । जसमध्ये धेरैजसो मंगलबार बिहान परेको थियो र नयाँ वर्षको दिनसम्म हिमपात जारी रहने अपेक्षा गरिएको छ । जलवायु परिवर्तनका कारण चरम गर्मीले विश्वका धेरै भागहरू ओगटेसँगै यस वर्ष जापानको गर्मी रेकर्ड सन् २०२३ को बराबर थियो । राष्ट्रिय मौसम एजेन्सीका अनुसार १२६ वर्षअघि रेकर्ड सुरु भएदेखि शरद ऋतु सबैभन्दा तातो थियो । माउन्ट फुजीको प्रसिद्ध हिउँको टोपी पनि यस वर्ष अहिलेसम्मकै सबैभन्दा लामो अवधिसम्म अनुपस्थित रह्यो । सामान्यतया अक्टोबरको सुरुमा देखिने भए पनि यो नोभेम्बरको सुरुसम्म देखिएन । रासस
‘मेक अमेरिका ग्रेट अगेन’ नारा ट्रम्पलाई महँगो, प्रतिरक्षा र स्वास्थ्यभन्दा बढी रकम ब्याज तिर्दैमा ठीक्क
काठमाडौं । अमेरिकाको पुनः राष्ट्रपति बन्न लागेका डोनाल्ड ट्रम्पले आफ्नो देशलाई फेरि महान बनाउने वाचा गरेका छन् । तर देशको बढ्दो ऋण यसको सबैभन्दा ठूलो बाधक हो । हाल अमेरिकी संघीय सरकारको ऋण ३६ ट्रिलियन डलर नाघेको छ । यो ऋणको ब्याज तिर्न खर्च हुने रकम देशको रक्षा र स्वास्थ्य बजेटभन्दा बढी हुने अवस्था आएको छ । अब ब्याज रकमभन्दा सामाजिक सुरक्षा बजेटमात्रै बढी छ । यदि यो अवस्था जारी रह्यो भने आगामी तीन वर्षमा अमेरिकी सरकारको सबैभन्दा ठूलो दायित्व ब्याज हुनेछ । पछिल्लो १२ महिनामा अमेरिकाको ब्याज लागत १.१५ ट्रिलियन डलर पुगेको छ, जुन देशको रक्षा र स्वास्थ्य बजेटभन्दा ३०० अर्ब डलर बढी हो । आधिकारिक तथ्यांकअनुसार देशको कुल ऋण ३६ ट्रिलियन डलर नाघेको छ, जुन देशको कुल ग्राहस्थ्य उत्पादनको १२५ प्रतिशत हो । ब्युरो अफ इकोनोमिक एनालिसिसको तथ्यांकअनुसार अमेरिकी सरकारको राजस्वको १८ प्रतिशत ऋणको ब्याज तिर्न मात्रै जाने गरेको छ । यो ३० वर्षयताकै उच्च हो । पछिल्लो २४ वर्षमा अमेरिकाको ऋण ६ गुणा बढेको छ । खर्च कसरी कम हुन सक्ला ? अमेरिकी सरकारको संघीय बजेट ६.७५ ट्रिलियन डलर छ, जसमध्ये सामाजिक सुरक्षा, मेडिकेयर र स्वास्थ्य सेवाको आधा हिस्सा छ । देशको ऋणको ब्याज मेडिकेयर र रक्षा खर्चभन्दा बढी भएको छ । अब योभन्दा सामाजिक सुरक्षाको बजेट मात्रै बाँकी छ । अमेरिकामा ७.३ करोड जनताले सामाजिक सुरक्षा पाएका छन् । देशको ऋण दैनिक ६ अर्ब ३ करोड डलरले बढिरहेको छ । प्रत्येक अमेरिकी नागरिकसँग १ लाख ८ हजार ऋण छ । ट्रम्पले सरकारी खर्च कटौती गर्न र सरकारी दक्षता बढाउन नयाँ विभाग, डिपार्टमेन्ट अफ गभर्नमेन्ट इफिशियन्सी स्थापना गर्ने घोषणा गरेका छन् । यसको कमाण्ड विश्वका सबैभन्दा धनी व्यक्ति एलोन मस्क र विवेक रामास्वामीलाई दिइएको छ । ट्रम्पको चुनावी प्रचारका क्रममा मस्कले सरकारी बजेटमा अर्बौं डलर बचत गर्न सक्ने बताएका थिए । अहिले उनले सरकारी खर्च कटौती गर्ने कुरा गरेका छन् । यसमा सार्वजनिक प्रसारण र गर्भपतन अधिकार समूहहरूलाई दिइएको पैसा समावेश छ ।
२०२४ मा सुन : २०१० पछिकै उत्कृष्ट वार्षिक प्रदर्शन
काठमाडौं । अङ्ग्रेजी वर्षको अन्तिम कारोबार दिन मंगलबार सुनको मूल्यमा थोरै परिवर्तन भएको छ । यस धातुले एक दशकभन्दा बढी समयमा आफ्नो सबैभन्दा राम्रो वार्षिक प्रदर्शन गरेको छ । स्पट सुन ०.१ प्रतिशतले बढेर प्रति औंस २ हजार ६०८.०९ डलर पुगेको छ । अमेरिकी गोल्ड फ्युचर्सको कारोबार ०.१ प्रतिशतले बढेर २ हजार ६२०.६० डलर पुगेको अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यमहरूले जनाएका छन् । वर्षको अन्तिम दिनमा कारोबार गतिविधि शान्त रहने अपेक्षा गरिएको छ । ‘सुनले २०२४ मा उत्कृष्ट वर्षको आनन्द लियो र यसको उच्च गति बढ्नुको मुख्य कारण निम्न ब्याजदर वातावरणमा संक्रमणको अपेक्षा थियो,’ केसीएम ट्रेडका प्रमुख बजार विश्लेषक टिम वाटेरले भने । केन्द्रीय बैंकको खरिद, नीति सहजीकरण र भूराजनीतिक तनावले यस वर्ष सुनलाई धेरै रेकर्ड उचाइमा पुर्याएको छ । सुन वर्षको सुरुदेखि २६ प्रतिशतभन्दा बढी वृद्धि भएको छ । जुन २०१० पछिको सबैभन्दा राम्रो प्रदर्शन हो । अब बजारले नयाँ कारकहरूको प्रतीक्षा गरिरहेको छ, जसमा अर्को हप्ता आउने अमेरिकी आर्थिक डेटाहरू समावेश छन् । सुनको मूल्य २०२५ मा अमेरिकी ब्याजदर र राष्ट्रपति निर्वाचित डोनाल्ड ट्रम्पका व्यापार नीतिहरूले प्रभावित हुने अपेक्षा गरिएको छ । विश्लेषकहरूले २०२५ का लागि सुनको मूल्यमा सकारात्मक प्रवृत्ति देखेका छन्, जसले फेरि उच्चस्तरको रेकर्ड राख्न सक्छ । ‘२०२५ को लागि अमेरिकी ब्याजदरको दृष्टिकोण सुनको मूल्यको प्राथमिक चालक रहने छ । ट्रम्पको व्यापार नीतिहरू मुद्रास्फीति चित्र, फेडको ब्याज दरको ट्राजेक्टरी र त्यसपछि सुनको मूल्य निर्धारणमा महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्ने छ,’ वाटेरले भने । यस महिना फेडरल रिजर्भका नीति निर्माताहरूले २०२५ को ब्याजदर पूर्वानुमानलाई १०० बेसिस पोइन्टबाट ५० बेसिस पोइन्टको कटौतीमा झारेका छन् र फेड चेयर जेरोम पावेलले अब थप कटौती मुद्रास्फीति घटाउने थप प्रगतिमा निर्भर हुने बताएका छन् । सुनलाई मुद्रास्फीति र अस्थिरताको विरुद्ध हेज मानिन्छ तर उच्च दरहरूले नन-यिल्डिंग सम्पत्ति (नाफा दिने सम्पत्ति भनेको यस्तो सम्पत्ति हो जसले आम्दानी वा नगद प्रवाह उत्पादन गर्दैन । यसको सट्टा यस्तो सम्पत्तिले मूल्यवृद्धिमा भर पर्ने गर्छ ताकि प्रतिफल दिन सकियोस् ।) को आकर्षण घटाउँछ। ‘२०२५ मा प्रवेश गर्दा मलाई लाग्छ ट्रेन्ड बुलिश छ र सुनका लागि आधारभूत कुराहरू सकारात्मक छन् । मलाई लाग्छ फेरि रेकर्ड उचाइ चुनौती दिनुपर्छ,’ क्यापिटल डट कमका वित्तीय बजार विश्लेषक काइल रोड्डाले भने । स्पट चाँदी प्रति औंस २८.९८ डलरमा स्थिर रहेको छ र पलेडियम ०.५ प्रतिशतले बढेर ९०८.२५ डलर पुगेको छ, जबकि प्लेटिनम ९००.७१ डलरमा स्थिर छ । चाँदी २०२० पछिको सबैभन्दा राम्रो वर्षको लागि अग्रसर छ, जबकि प्लेटिनम र पलेडियम वार्षिक हानिमा जाने तयारीमा छन् । नेपाली बजारमा सुनको मूल्य नेपाली बजारमा आज सुन प्रतितोला १ लाख ४९ हजार ६ सय रुपैयाँमा कारोबार भइरहेको नेपाल सुनचाँदी व्यवसायी महासङ्घले जनाएको छ । यसैगरी चाँदी प्रतितोला १ हजार ७ सय ६५ रुपैयाँमा कारोबार भइरहेको छ ।
