ग्लोबल आइएमई बैंककाे ८ वटा नयाँ शाखारहित बैंकिङ्ग सेवा सञ्चालनमा
काठमाडौं । ग्लोबल आइएमई बैंकले शुक्रबारदेखि ८ वटा नयाँ शाखारहित बैंकिङ्ग सेवा सञ्चालनमा ल्याएको छ । बैंकले धनुषा जिल्लाको धनुषाधाम नगरपालिका वडा नं. ९, धारापानी, महोत्तरी जिल्लाको मनरा शिसवा नगरपालिका वडा नं. १, गुल्मी जिल्लाको मुसिकोट नगरपालिका वडा नं. ४, बडागाउँ, नेटा र वडा नं. २, मुसिकोट, देउराली, उदयपुर जिल्लाको कटारी नगरपालिका वडा नं. २, गराँसमा नयाँ शाखा रहित बैंकिङ्ग सेवा सञ्चालनमा ल्याएको हाे । त्यसैगरी, बैंकले अर्घाखाँची जिल्लाको पाणिनी गाउँपालिका वडा नं. ६, धातिवाङ, कपिलवस्तु जिल्लाको शिवराज नगरपालिका वडा नं. ९, बानियाभार र कैलाली जिल्लाको चुहा नगरपालिका वडा नं. ७, हरैयापुरमा नयाँ शाखारहित बैंकिङ्ग सेवा सञ्चालनमा ल्याएको हो । यी शाखारहित बैंकिङ्ग सेवा संचालनमा आएसँगै बैंकको शाखारहित बैंकिङ्ग सेवा संख्या २८३ पुगेको छ । बैंकले ढल्केबार शाखा अन्तर्गत रहने धारापानीको शाखारहित बैंकिङ्ग सेवाको लागि स्थानीय बिशाल कुमार भुजेल, बर्दिबास शाखा अन्तर्गत रहने मनरा शिसवाको शाखारहित बैंकिङ्ग सेवाको लागि स्थानीय शाह जेनरल स्टोर्स, वामी शाखा अन्तर्गत रहने बडागाउँ, नेटाको शाखारहित बैंकिङ्ग सेवाको लागि स्थानीय बोम बहादुर छन्तेल र वामी शाखा अन्तर्गत रहने मुसिकोट, देउरालीको शाखारहित बैंकिङ्ग सेवाको लागि स्थानीय मदन दिप घिमिरेलाई प्रतिनिधि नियुक्त गरेको छ । त्यसैगरी, बैंकले कटारी शाखा अन्तर्गत रहने गराँसको शाखारहित बैंकिङ्ग सेवाको लागि स्थानीय राज कुमार कार्की, पोखराथोक शाखा अन्तर्गत रहने धातिवाङ्गको शाखारहित बैंकिङ्ग सेवाको लागि स्थानीय मनिराम पौडेल, चन्दाैटा शाखा अन्तर्गत रहने बानियाभारको शाखारहित बैंकिङ्ग सेवाको लागि स्थानीय जयन्ती गिरी र लम्की शाखा अन्तर्गत रहने हरैयापुरको शाखारहित बैंकिङ्ग सेवाको लागि स्थानीय जय बहादुर खत्रीलाई प्रतिनिधि नियुक्त गरेको छ । शाखारहित बैंकिङ्ग सेवाबाट स्थानीय बासिन्दाले स्थानीय प्रतिनिधि मार्फत बैंकिङ्ग सेवा लिन सक्नेछन् । यसबाट निक्षेप खाता खोल्ने, तोकिएको सीमा सम्मको रकम जम्मा गर्ने तथा झिक्ने, आफ्नो खातामा रहेको मौज्दातको जानकारी लिने, कर्जाको व्याज भुक्तानी गर्ने, डिसहोम, सीडीएमए, युटीएल तथा एनटीसीको महसुल भुक्तानी गर्ने, मोबाइल रिचार्ज गर्ने लगायतका सेवा लिन सकिने बैंकले जानकारी दिएकाे छ । ग्लोबल आइएमई बैंकले देशका ७७ वटै जिल्लामा २९२ शाखा सञ्जाल तथा ३ अन्तर्राष्ट्रिय सम्पर्क कार्यालय सहित ९०० भन्दा बढि सेवा केन्द्रबाट बैंकिङ्ग सेवा प्रदान गर्दै आएको छ ।
एनआइसी एशिया बैंकको सेवा दुई दिन अवरुद्ध हुने
काठमाडौं । एनआइसी एशिया बैंकको बैंकिङ सेवा दुई दिन अवरुद्ध हुने भएको छ । बैंकको कोर बैंकिङ्ग सिस्टमको स्तरोन्नतिको लागि बैंकको सेवा अवरुद्ध हुने भएको हो । बैंकको अनुसार आज पुस ८ गते कारोबार समयपश्चात ९ गते शनिवार अपरान्ह सम्म बैंकिङ सेवा बन्द हुने छ । बैंकले उक्त समयमा इन्टरनेट बैंकिङ्ग, मोबाइल बैंकिङ्ग, एटिएम कार्ड, रेमिट्यान्स लगायतका सेवाहरु अवरुद्ध हुने जनाएको छ । बैंकले उक्त समयमा आइपर्न सक्ने अत्यावश्यक कारोबारका लागि बैंकको ग्राहक सेवा केन्द्रमा सम्पर्क गर्न आग्रह गरेको छ ।
काठमाडौं उपत्यकालाई सफा र हरियाली बनाउने काम सुरु, नौ करोड लाग्ने
काठमाडौं । काठमाडौं उपत्यका विकास प्राधिकरणले काठमाडौं उपत्यकाका तीनवटै जिल्लाको एकीकृत गुरुयोजना निर्माण सुरु गरेको छ । सरकारको चालु आर्थिक वर्षको नीति तथा कार्यक्रम र बजेटमा पनि यो कार्यक्रम समावेश गरिएको छ । काठमाडौँ उपत्यकाको एकीकृत गुरुयोजना नेस्ट जियोकन प्यारागन जेभीले निर्माणको ठेक्का पाएको प्राधिकरणका सूचना अधिकारी इञ्जिनीयर सौरव ढकालले जानकारी दिए । एकीकृत गुरुयोजना निर्माणपछि काठमाडौं उपत्यकालाई स्वच्छ, सुन्दर, हराभरा सहर बनाउन सहयोग पुग्ने उनले बताए । गुरुयोजनाअनुसार काम गर्न काठमाडौं उपत्यकाका १८ वटै नगरपालिकालाई सहज हुनेछ । यसको कार्यान्वयन गर्ने जिम्मेवारी पनि यहाँका स्थानीय तहको हुने प्राधिकरणले जनाएको छ । एकीकृत योजनाअनुरुप काम भए/नभएको अनुगमन र नियमन भने प्राधिकरणले नै गर्ने छ । एकीकृत योजना बनाउन नौ करोड रुपैयाँ बजेट विनियोजन गरिएको छ । एक महिनाअघिदेखि सुरु भएको एकीकृत गुरुयोजना निर्माण १५ महिना अर्थात् २०८० फागुनसम्ममा सम्पन्न हुने प्राधिकरणले जनाएको छ ।
लमजुङबाट ७२ मेगावाट बिजुली राष्ट्रिय प्रसारण लाइनमा जोडियो
लमजुङ । जलविद्युत् आयोजनाको हब बन्दै गएको लमजुङस्थित दोर्दी कोरिडोरबाट ७२ दशमलव ८४ मेगावाट बिजुली राष्ट्रिय प्रसारण लाइनमा जोडिएको छ । एक सय ३२ केभी डबल सर्किट प्रसारण लाइन सञ्चालनमा आएसँगै यहाँ निर्माण सम्पन्न भएका चार आयोजनाबाट यतिबाट बिजुली राष्ट्रिय प्रसारण लाइनमा जोडिएको हो । दोर्दी करिडोर क्षेत्रका आयोजनाको बिजुली प्रसारण पूर्वाधार अभावमा ती आयोजनाको विद्युत् खेर जाने अवस्थामा रहेपनि गत भदौबाट प्रसारण लाइन सञ्चालनमा आएसँगै राष्ट्रिय लाइनमा धमाधम बिजुली जोडिन थालेको दोर्दी करिडोर प्रसारण लाइन आयोजनाका प्रमुख रमेश पौडेलले बताए । उनका अनुसार दोर्दी खोलामा निर्माण सम्पन्न तीन आयोजना र चेपोखोलामा निर्माण सम्पन्न एक जलविद्युत् आयोजनाको बिजुली राष्ट्रिय प्रसारण लाइनमा जोडिएको छ । हिमालयन पावर पार्टनरले निर्माण गरेको २७ मेगावाटको दोर्दीखोला, लिबर्टी इनर्जी लिमिटेडले निर्माण गरेको २५ मेगावाटको माथिल्लो दोर्दी ‘ए’ र दोर्दीखोला जलविद्युत् कम्पनीले निर्माण गरिरहेको १२.१ मेगावाटको दोर्दी-१ जलविद्युत आयोजना र चेपोखोलामा निर्माण सम्पन्न ८.८३ मेगावाटको चेपेखोला साना जलविद्युत् आयोजनाबाट उत्पादित विद्युत् चालु आर्थिक वर्षमा राष्ट्रिय प्रसारण लाइनमा जोड्न सफल भएका छन् । तीमध्ये सबैभन्दा ठूलो २७ मेगावाट क्षमताको बिजुली बेँसीसहर नगरपालिका ११ रामचोक बेँसीमा पावर हाउस रहेको यस आयोजनाले गत भदौ १५ गतेदेखि राष्ट्रिय प्रसारण लाइनमा जोडिएर व्यावसायिक रुपमा बिजुली उत्पादन गर्दै आएको छ । विसं २०७२ फागुनबाट निर्माण सुरु गरेको यस आयोजनाको निर्माण सम्पन्न भएपछि केही महिनाअघि प्रसारण लाइनमा जोडिएको थियो । आयोजनामा गैरआवसीय नेपाली सङ्घको ३५ दशमलव सात प्रतिशत, आइएमई ग्रुपको ३४ दशमलव तीन प्रतिशत र ३० प्रतिशत सर्वसाधारणको लगानी रहेको आयोजना प्रमुख मुन्ना शाक्यले बताए। नेपाल विद्युत् प्राधिकरण र कम्पनीबीच विसं २०६९ असार १ गते पिपिए सम्झौता भएको थियो । आयोजना निर्माणमा चार अर्ब ८३ करोड लगानी भएको छ । त्यस्तै, दोर्दी गाउँपालिका–६ ढोडेनीमा लिवर्टी इनर्जी हाइड्रोपावरद्वारा निर्माण गरेको २५ मेगावाट क्षमताको माथिल्लो दोर्दी ‘ए’ आयोजनाले उत्पादन गरेको विद्युत् दुई साता अघि राष्ट्रिय प्रसारण लाइनमा जडान गरिएको थियो । आयोजनाका प्रवर्द्धक राजेन्द्र वस्तीका अनुसार विद्युत् खेर जाने अवस्थाका कारण निर्माणमा पनि ढिलाइ भएको थियो । तर प्रसारण लाइन बनेपछि काम छिटो सकाइएको हो । आयोजनाको निर्माण विसं २०७१ बाट सुरु भएको थियो । विसं २०७४ मा निर्माण सम्पन्न गर्ने सम्झौता भए पनि चालु आवमा मात्रै सम्पन्न भएको थियो । आयोजना निर्माणमा चार अर्ब ६४ करोड ६१ लाख लगानी भएको छ । त्यस्तै, दोर्दी गाउँपालिका-६ ढोडेनीमा सम्पन्न १२ दशमलव १ मेगावाट क्षमताको दोर्दी जलविद्युत् आयोजनाले पनि विद्युत् उत्पादन सुरु गरेको छ । विसं २०७४ बाट थालनी गर्दै विसं २०७६ चैत महिनामा पूरा हुने लक्ष्य भए पनि समय थप भएको थियो । आयोजनामा सानिमा बैंकको अगुवाइमा पाँच बैंकले ऋण लगानी गरेको यस आयोजनामा दुई अर्ब भन्दाबढी लगानी भएको छ । त्यस्तै, चेपेखोला साना जलविद्युत् आयोजना एक अर्ब ५० करोडमा निर्माण सम्पन्न गरेको छ । यस दोर्दी करिडोरमै पिपुल्स हाइड्रो पावर कम्पनीद्वारा निर्माणाधीन ५४ मेगावाट क्षमताको सुपर दोर्दी ‘ख’ आयोजनाको निर्माण समेत अन्तिम चरणमा पुगेको छ । यस आयोजनाको काम ९७ प्रतिशत सम्पन्न भएको आयोजनाका निर्देशक अर्जुनप्रसाद गौतमले बताए। केही महिनाभित्रै बिजुली उत्पादन गर्ने तयारी भइरहेको उनको भनाइ छ । विसं २०७१ मा विद्युत् खरिद सम्झौता गरी आयोजना निर्माण विसं २०७२ असोज महिनाबाट सुरु भएको थियो । विसं २०७५ मा निर्माण सम्पन्न गर्दै आयोजनाबाट बिजुली उत्पादन गर्ने भनिए पनि निर्माण अवधि लम्बिँदै आएको छ । सुरुआतमा रु आठ अर्ब ८० करोड लगानी हुने भनिएको आयोजनामा लागत बढेर दश अर्ब ५० करोडसम्म खर्च हुने अनुमान गरिएको आयोजना प्रमुख गौतमले बताए । आयोजनामा सानिमा बैंकको अगुवाइमा नौ बैंकले ऋण लगानी गरेका छन् । कुल ७० प्रतिशत ऋण लगानी र बाँकी प्रवर्द्धन लगानीमा आयोजना निर्माण हुँदैछ । आयोजनामा प्रभावित स्थानीयबासीले २७ करोड लगानी गरेका छन् ।
कृषि विकास बैंकका सीईओको कार्यकाल सकियो, नदोहोर्याउने मुडमा सञ्चालक समिति
काठमाडौं । कृषि विकास बैंकका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत (सीईओ) अनिलकुमार उपाध्यायको कार्यकाल सकिएको छ । ४ वर्षअघि अर्थात् २०७५ पुस १० गते बैंकको सीईओ पदमा नियुक्त भएका उनको पहिलो कार्यकाल आज सकिएको हो । यससँगै अब बैंकको सञ्चालक समितिले कार्याकाल थप्यो भने सीईओ उपाध्याय दोहोरिन चाहेका छन् । तर, पछिल्लो समय बैंकको स्थिति कमजोर बन्दै गएकाले सञ्चालकहरुले दोहोर्याउन नचाहेको उच्च श्रोतले बताएको छ । यद्दपि हालसम्म भने उनको कार्यकाल दोहोरिन्छ की दोहोरिँदैन भन्नेमा भने स्पष्ट निर्णय हुन सकेको छैन । बैंकका अध्यक्ष रमेश दुवाडी भने आजभोलि नै सञ्चालक समितिको बैठक बसेर निर्णय गर्ने बताउँछन् । ‘बैंकको सीईओमा दोहोर्याउने वा नदोहोर्याउने भनेर निर्णय आज हुन्छ, अहिलेसम्म निर्णय भएको छैन, हामीले मात्रै चाहेर हुँदैन,’ उनले भने, ‘सञ्चालहरुले बैंकको अवस्था खस्किएको हुनाले हुँदैन भन्नु भएको छ, समय थोरै भएकाले आजभोलि मै निर्णय हुन्छ ।’ यता सीईओ उपाध्यायले भने आफ्नो कार्यकालमा कृषि विकास बैंकलाई एक अब्बल सरकारी बैंकका रुपमा माथि पुर्याएको दावी गरेका छन् । विकास बैंकजस्तो बैंकलाई वाणिज्य बैंकको रुपमा चिनाउन आफ्नो ठूलो योगदान रहेको उनी बताउँछन् । उनको आगामी योजना पनि बैंकिङ्ग क्षेत्रमा नै सक्रिय रहने छ । आफ्नो स्वास्थ्यले साथ दिएसम्म बैंकिङ्ग क्षेत्रमा नै सक्रिय रहने बताउँदै उनले भने ‘बैंकको सञ्चालक समितिले दोहोर्याएन भने ३४ वर्ष बैंकिङ क्षेत्रमा काम गरेको छुँ, यो अनुभवलाई कतै न कतै साट्न योजना बनाउँछु,’ उनले भने ।
एनआईबिएलको ग्रोथ फण्डले २०२% प्रतिफल दिने, बजारको उतारचढावमा पनि प्ले गर्ने
काठमाडौं । एनआईबिएल एस क्यापिटलले हालसम्मकै ठूलो आकारको म्युचुअल फण्डको बिक्री खुला गरेको छ । क्यापिटलले एनआईबिएल म्युचुअल फण्ड अन्तर्गत सञ्चालन हुने ‘एनआईबिएल ग्रोथ फण्ड’ पुस ७ गतेदेखि निष्काशन तथा बिक्री खुल्ला गरेको हो । बन्दमुखी प्रकृति अन्तर्गतको यो योजनाको आकार १ अर्ब ६० करोड रुपैयाँको छ । जसको अवधि १० वर्ष रहेको छ । क्यापिटलले प्रतिइकाई १० रुपैयाँ अंकित मूल्य दरका १६ करोड इकाईहरु निष्काशन गरेको हो । जसमध्ये १९ प्रतिशत अर्थात् ३ करोड ४ लाख इकाई कोष प्रवद्र्धक नेपाल इन्भेष्टमेन्ट बैंकका लागि, १ प्रतिशत अर्थात् १६ लाख इकाई योजना व्यवस्थापक एनआईबिएल एस क्यापिटलका लागि र बाँकी १२ करोड ८० लाख इकाई सर्वसाधारणका लागि छुट्याइएको छ । इच्छुक लगानीकर्ताले छिटोमा पुस १२ गते र ढिलोमा पुस २१ गतेसम्म आवेदन दिन सक्नेछन् । उनीहरुले न्यूनतम १ सय इकाईदेखि अधिकतम १ करोड ६० लाख इकाईसम्म आवेदन पाउने व्यवस्था छ । क्यापिटलको एनआईबिएल ग्रोथ फण्ड निष्काशन तथा बिक्री प्रबन्धकमा एनआईबिएल एस क्यापिटल रहेको छ । एनआईबिएल ग्रोथ फण्डमा नेपाल धितोपत्र बोर्डबाट स्वीकृति प्राप्त गरी सम्पूर्ण आस्बा सेवा दिइरहेका बैंक तथा वित्तीय संस्था र तिनका तोकिएको शाखा कार्यालयबाट सि-आस्बा प्रणालीबाट आवेदन दिन सक्नेछन् । दीर्घकालमा ग्रोथ गर्ने उद्देश्य क्यापिटलका नायव प्रमुख कार्यकारी अधिकृत (डीसीईओ) मेख बहादुर थापाका अनुसार एनआईबिएल ग्रोथ फण्ड बजारमा आइरहेका फण्ड जस्तै हो । यसको साइज ठूलो भएको हुँदा फ्लेक्जिबिलिटी हुने गरेको उनले बताए । दीर्घकालमा राम्रो ग्रोथ गर्ने, आम्दानी गर्नेसँगै बिजनेश ग्रोथ राम्रो भएको इक्विटीलाई विशेष प्राथमिकतामा राखिएको उनको भनाइ छ । अल्पकालमा कम प्रफर्मेन्स गरेर दीर्घकालमा राम्रो ग्रोथ गर्ने फण्डको उद्देश्य रहेको उनले बताए । ‘ठूलो साइजको भएको हुनाले पनि धेरै नाफा उठाउन सजिलो हुन्छ, एभरेजिङ गर्नुपर्यो भनेपनि बजारको उतारचढावमा प्ले गर्न सकिन्छ,’ उनले भने । फण्डबाट उठेको रकम कहाँ लगानी गर्छ ? योजना व्यवस्थापक एनआईबिएल एस क्यापिटलले फण्डबाट संकलन भएको रकम विभिन्न योजनाहरुमा लगानी गर्ने तयारी गरेको छ । सेबोनमा दर्ता भएको धितोपत्र, सार्वजनिक निष्काशन भएका धितोपत्र, धितोपत्र विनिमय बजारमा सूचीकृत धितोपत्रमा लगानी गर्ने छ । यस्तै, नेपाल राष्ट्र बैंकले जारी गरेको ऋणपत्र, ट्रेजरी बिल तथा मुद्रा बजार र अन्य साधना, बैंक निक्षेप, मुद्रा बजार उपकरण लगायत बोर्डले तोकिदिएका अन्य क्षेत्रमा लगानी गर्ने क्यापिटलले बताएको छ । ‘इक्विटीमा ६५/७० प्रतिशत लगानी गर्ने योजना छ, हरेक क्षेत्रमा ग्रोथ फ्याक्टर भएको, विजनेश ग्रोथ राम्रो भएका, भविष्यमा राम्रो गर्न सक्ने इक्विटीमा बढी लगानी गर्ने योजना छ, बैंकिङ्ग क्षेत्रमा राम्रोसँग अध्ययन गरेर लगानी गर्ने हो, नाम नै ग्रोथ फण्ड भएकाले बिजनेश ग्रोथ बढी गर्न सक्ने कम्पनीलाई बढी प्राथमिकता दिइनेछ,’ डीसीईओ थापाले भने । लगानीकर्तालाई २०२ प्रतिशत प्रतिफल, कुन वर्षमा कति ? क्यापिटलले फण्डका इकाईधनीहरुलाई प्रत्येक वर्ष प्रतिफल वितरण गर्ने लक्ष्य लिएको छ । विभिन्न क्षेत्रमा लगानी गरेपश्चात हुने आम्दानीलाई क्यापिटलले सबै खर्च कटाएर इकाईधनीहरुलाई प्रतिफल वितरण गर्नेछ । कम्पनीले १० वर्षको अवधिमा इकाईधनीहरुलाई कूल २०२ प्रतिशत प्रतिफल दिने अनुमान गरिएको छ । फण्डका इकाईधनीहरुलाई पहिलो वर्ष ३०.०१ प्रतिशत प्रतिफल दिने प्रक्षेपण गरेको छ । यस्तै, दोस्रो वर्ष १६.२१ प्रतिशत, तेस्रो वर्ष २४.७८ प्रतिशत, चौंथों वर्ष २२.५५ प्रतिशत र पाँचौ वर्ष २६.४० प्रतिशत प्रतिफल वितरण गर्ने प्रक्षेपण गरेको छ । यस्तै, कम्पनीले छैठौं वर्ष २७.६६ प्रतिशत, सातौं वर्ष २४.७६ प्रतिशत, आठौं वर्ष २३.७७ प्रतिशत, नवौं वर्ष २४.२८ प्रतिशत र दशौं वर्ष १८ प्रतिशत प्रतिफल दिने कम्पनीको प्रक्षेपण रहेको छ । डीसीईओ थापाले पनि इकाईधनीहरुलाई हरेक वर्ष प्रतिफल दिने क्यापिटलको लक्ष्य रहेको बताएका छन् । । ‘फण्डको वर्थ बढाएर मध्यम लाभांशमा जाने योजना छ, मुद्दती निक्षेपको हाराहारीमा १२/१५ प्रतिशत रिटर्न दिने प्रक्षेपण छ, कम्तिमा पनि मुद्दती निक्षेपको रिटर्न बिड गर्नुपर्ने अन्तर्राष्ट्रिय अभ्यास छ किनकी इकाईधनीहरुले स्ट्याण्डर्ड फिक्स्ड छोडेर आएका हुन्छन्,’ उनले भने, ‘सकेसम्म ग्रोथमै न्याभ बढाएर एकैचोटी दिने हो, न्याभ अन्तिममा २० रुपैयाँ फर्काउने छ, शतप्रतिशत रिटर्न अन्तिममा दिने हो, १० रुपैयाँ लगानी गरेर २० रुपैयाँ फिर्ता दिने प्रक्षेपण गरिएको छ ।’ यसअघि निष्काशन गरेका फण्डको प्रतिफल एनआईबिएल म्युचुअल फण्ड अन्तर्गत बजारमा एनआईबिएल समृद्धि फण्ड-१ (बन्दमुखी), एनआईबिएल प्रगति फण्ड (बन्दमुखी), एनआईबिएल समृद्धि फण्ड-२ (बन्दमुखी), र एनआईबिएल सहभागिता फण्ड (खुलामुखी) योजनाहरु सञ्चालनमा आइसकेका छन् । जसमध्ये एनआईबिएल समृद्धि फण्ड-१ २०७८ पौष २२ गते परिपक्क भैसकेको छ । त्यस्तै, एनआईबिएल प्रगति फण्ड बन्दमुखी योजनाहरुको अवधि ७ वर्ष र एनआईबिएल समृद्धि फण्ड-२ बन्दमुखी योजनाको अवधि १० वर्ष रहेको छ । क्यापिटलले एनआईबिएल समृद्धि फण्ड-१ का इकाईधनीलाई ९८.५ प्रतिशत प्रतिफल वितरण गरेको थियो । यस्तै, एनआईबिएल प्रगति फण्डका ईकाईधनीहरुलाई २ वर्षको अवधिमा ५४.२ प्रतिशत लाभांश वितरण गरेको छ । क्यापिटलले एनआईबिएल समृद्धि फण्ड-२ र एनआईबिएल सहभागिता फण्डका इकाईधनीहरुलाई भने हालसम्म प्रतिफल वितरण गरिसकेको छैन । तर गर्ने तयारीमा भने छ । फण्ड सञ्चालन गर्न कति लाग्छ खर्च ? कम्पनीले फण्ड निष्काशन गर्न लाग्ने खर्च विवरण पनि उल्लेख गरेको छ । कम्पनीले फण्ड निष्काशन पूर्व हुने खर्च विवरण र निष्काशनपश्चात् हुने खर्चको विवरण पनि इकाईधनीहरुका लागि सार्वजनिक गरेको छ । कम्पनीको योजना दर्ता शुल्क ०.०७५ प्रतिशत वा १० लाख रुपैयाँ, निष्काशन तथा बिक्री प्रबन्ध शुल्क योजनाको ४० लाख रुपैयाँ हुने अनुमान गरिएको छ । यस्तै, धितोपत्र दर्ता आवेदन शुल्क २० हजार रुपैयाँ, विवरणपत्र प्रशोधन शुल्क २५ हजार रुपैयाँ, योजना दर्ता शुल्क १२ लाख रुपैयाँ, प्रक्षेपित वित्तिय विवरण प्रमाणिकरण शुल्क ५० हजार ८५० रुपैयाँ, निष्काशन तथा बिक्री प्रबन्धक शुल्क ४० लाख रुपैयाँ, बैधानिक विज्ञापन, सूचना, विवरणपत्र तथा अन्य प्रकाशन खर्च ३ लाख रुपैयाँ, मिडिया खर्च ४० लाख रुपैयाँ, सिडिएससीको आस्बा सफ्टवेयर २० हजार रुपैयाँ, प्रोफेशनल कम्पुटर सिस्टमको बाँडफाँड गर्ने सफ्टवेयर ३१ हजार रुपैयाँ, इकाई बाँडफाँड खर्च ८० हजार रुपैयाँ, प्रिन्टिङ्ग खर्च ३ लाख ६६ हजार रुपैयाँ र बाँडफाँड भएका इकाइहरुको अभौतिकिकरण र सफ्टवेयर शुल्क ७ लाख ४० हजार रुपैयाँ हुने अनुमान गरिएको छ । क्यापिटलको सञ्चालक र व्यवस्थापक टीम क्यापटलको सञ्चालक समितिमा संस्थापक समूहको सेयरधनीहरुको प्रतिनिधित्व गर्ने ६ जना संस्थापक र ३ जना स्वतन्त्र संचालक गरी ६ जना छन् । क्यापिटलको अध्यक्षमा संस्थापकको तर्फबाट सचिन टिब्रेवाल छन् । उनी नेपाल इन्भेष्टमेन्ट बैंकको तर्फबाट अध्यक्ष बनेका हुन् । यस्तै, क्यापिटलको सञ्चालकहरुमा दिपककुमार श्रेष्ठ, सृजना पाण्डे, रबिन्द्र भट्टराई र आनन्दकुमार भट्टराई रहेका छन् । हाल संस्थापक समूहबाट प्रतिनिधित्व गर्ने ३ जना र स्वतन्त्र संचालक १ जना नियुक्त हुन बाँकी रहेको छ । कम्पनीको मूख्य कम्पनी नेपाल इन्भेष्टमेण्ट बैंक मर्जर प्रक्रियामा रहेको छ । बैंक मर्जर पश्चात् एनआईबिएल एस क्यापिटल पनि स्वतः मर्जरमा जानेछ । क्यापिटलसँग मर्ज हुने कम्पनीबाट पनि सञ्चालक समितिमा प्रतिनिधित्व गर्ने भएकोले मर्जर भए पश्चात् संचालक समितिले पूर्णता पाउनेछ । कम्पनीको प्रमुख कार्यकारी अधिकृत (सीईओ) मा शिवान्त बहादुर पाँडे कार्यरत छन् । ४१ वर्षिय पाँडेसँग एमएसम्मको शैक्षिक योग्यता छ । उनले ६ वर्षसम्म नेपाल इन्भेष्टमेन्ट बैंकमा विभागिय प्रमुख भएर काम गरिसकेका छन् । यस्तै, सोफिया इन्भेष्टमेण्टमा १ वर्ष र डिलोईट् टूर्स टोमात्सू, इमर्जिङ्गमा १ वर्ष काम गरेको अनुभव उनीसँग छ । क्यापिटलमा प्रमुख कार्यकारी अधिकृत पदमा रहेर ६ वर्ष भन्दा बढीको कार्यानुभव समेत रहेको छ । क्यापिटलका नायव प्रमुख कार्यकारी अधिकृत मेख बहादुर थापा चार्टर्ड एकाउण्टेन्ट हुन् । मर्चेन्ट बैंकहरुको नियामक निकाय नेपाल धितोपत्र बोर्डमा उपनिर्देशक तथा विभागिय प्रमुख तहमा करिब ४ वर्षको कार्य अनुभव उनीहसँग रहेको छ । उनले स्नातक तहमा लेखा तथा वित्त विषयको अध्यापन समेत गरेका छन् । यसअघि सिद्धार्थ क्यापिटलमा प्रमुख संचालन अधिकृत र कम्पनी सचिव पदमा करिव ३ वर्ष बढी काम गरेका उनी एनआईबिएल एस क्यापिटलमा महाप्रबन्धक र नायव कार्यकारी अधिकृतको पदमा ७ वर्षदेखि कार्यरत छन् । नायब महाप्रबन्धक सचिन्द्र ढुङ्गाना चाटर्ड एकाउण्टेन्ट हुन् । उनले एस.आर पाण्डे एण्ड कम्पनीमा अडिट म्यानेजरको पदमा रही करिब ६ वर्षको काम गरेका थिए । एनआईबिएल एस क्यापिटलमा बिजनेस सर्पोट म्युचुअल फण्ड हेडको पदमा रही करिब २ वर्षको कार्य अनुभव सँगालेका छन् । उनले यसअघि नबिल इन्भेष्टमेण्ट बैंकिङमा प्रमुख सञ्चालन अधिकृत, वित्तीय प्रमुख मर्चेन्ट बैंकिङ्ग प्रमुखको रुपमा २ वर्ष काम गरेका थिए । फण्ड व्यवस्थापकको परिचय एनआईबिएल एस क्यापिटल (तत्कालिन एनआईबिएल क्यापिटल मार्केट्स) वि.सं. २०६७ फागुन २५ मा कम्पनी रजिष्ट्रारको कार्यालयमा दर्ता भएको थियो । धितोपत्र व्यवसायीः मर्चेन्ट बैंकरको रुपमा नेपाल धितोपत्र बोर्डबाट वि.सं. २०६९ असार ४ मा अनुमतिपत्र प्राप्त गरेको थियो भने वि.सं. २०६९ श्रावण १६ देखि मर्चेन्ट बैंकिङ्ग सेवा प्रदान गर्दै आएको छ । कम्पनीले धितोपत्र निष्काशन तथा बिक्री प्रबन्धकको रुपमा विभिन्न संघ संस्थाहरुको धितोपत्रको सार्वजनिक निष्काशन र प्रत्याभूति सेवा कार्य गर्दै आएको छ । हाल कम्पनीले आफ्नो सेवालाई विविधीकरण गर्दै सेयर रजिष्ट्रार सेवा, लगानी व्यवस्थापन तथा निक्षेप सदस्यको सेवा प्रदान गर्दे आइरहेको छ । साथै, कम्पनीले वि.सं. २०७० भदौ ७ मा नेपाल धितोपत्र बोर्डबाट योजना व्यवस्थापक तथा डिपोजिटरीको कार्य गर्नको लागि समेत अनुमति प्राप्त गरी हालसम्ममा एनआईबिएल समृद्धि फण्ड-१ (२०७८ साल पौष २२ गते परिपक्क भैसकेको) र एनआईबिएल समृद्धि फण्ड-२ तथा एनआईबिएल प्रगति फण्ड नामक दुईवटा बन्दमुखी योजना र एनआईबिएल सहभागिता फण्ड नामक खुलामुखी योजना सञ्चालन गरिरहेको छ । साविक एनआईबिएल क्यापिटल मार्केट्स र साविक एस क्यापिटल एक आपसमा मर्जर भई वि.सं. २०७४ माघ २८ गतेदेखि एनआईबिएल एस क्यापिटलको नामबाट एकीकृत कारोबार सञ्चालन हुँदै आएको छ । क्यापिटलमा नेपाल इन्भेष्टमेन्ट बैंकको १ सय प्रतिशत लगानी रहेको छ । क्यापिटलको चुक्ता पुँजी २७ करोड रुपैयाँ रहेको छ । क्यापिटलको आगामी योजना कम्पनीले व्यवसाय तथा कार्यक्षेत्र विस्तार, आयमिक सोचका साथ अन्तराष्ट्रिय स्तरको सेवा प्रवाह योजनाका साथ यस प्रकारको व्यवसायमा व्यवसायिक तथा प्रतिस्पर्धि संस्थाको रूपमा अघि बढ्ने रणनीति लिएको छ । यस्तै, व्यवसायर सेवा बृद्धिका लागि योजना व्यवस्थापकको भावी योजना र त्यस्तो योजनाको प्राप्तिका लागि चालिने समयवद्ध रणनीति र प्रतिस्पर्धा, विद्यमान आर्थिक स्थिति र समान किसिमको उद्योगको स्थितिको आधारमा योजना व्यस्थापकको व्यवसायको भविष्य रहेको छ । ३ वर्षसम्मको अवधीलाई अल्पकालीन अवधिको रुपमा इङ्गित गर्दै आर्थिक वर्ष २०८१/८२ भित्र हाल संचालनमा रहेका एनआईबिएल सहभागिता फण्ड र एनआईबिएल समृद्धि फण्ड २ योजनाहरुका अलावा अन्य ४ वटा थप सामूहिक लगानी कोष योजनाहरु संचालन गर्ने योजना क्यापिटलको छ । योजनाहरुको चुस्त दुरुस्त व्यवस्थापनका लागी आवश्यक जनशक्ति तथा संयन्त्रलाई प्रभावकारी रुपमा स्पष्ट कार्यदिशा रहित परिचालित गर्ने कम्पनीले जनाएको छ । पीई/भीसी तथा अन्य नविनतम सेवाहरुलाई समेत पूँजी संकलन तथा नवप्रर्वद्धित उद्योगहरुको लागी लगानी जुटाउने संयन्त्रको रुपमा तयार गर्ने कम्पनीको योजना रहेको छ । लगानी व्यवस्थापन सेवालाई थप प्रभावकारी बनाई ग्राहक संख्या र कूल लगानी रकममा हालको भन्दा गुणत्मक वृद्धि गरिने लक्ष्य राखिएको छ भने ग्राहकको लगानीमा उचित प्रतिफल प्राप्ति गर्ने तर्फ विशेष रणनिति अंगिकार गरिने छ । विभिन्न क्षेत्रका २० भन्दा बढी कम्पनीको सार्वजनिक निष्काशन गर्दै छरिएको पूँजीलाई एकिकृत गर्दै पूँजी निर्माणमा सहायक भूमिका निभाउने लक्ष्य लिएको छ । प्रत्याभूति सेवालाई थप परिष्कृत गर्ने र सेवालाई थप ग्राहक मैत्रि बनाईने कम्पनीले बताएको छ । कम्पनीले आफ्नो मध्यकालिन रणनिति अनुरुप आगामी ५ वर्ष सम्मको लक्ष्यहरु निर्दिष्ट गरेको छ । प्रत्येक वर्ष दुई नयाँ प्रकारको योजना दर्ता तथा संचालनको प्रक्रियामा लैजाने र ग्राहक संख्या ३ गुणाले बृद्धि गर्ने, सबै प्रदेश राजधानीहरुमा शाखा कार्यालयहरु स्थापना गर्ने, देश बाहिर समेत सेवालाई विस्तार गर्ने योजना कम्पनीको छ ।
विद्यालयको दिवा खाजामा विद्यालयकै करेसाबारीको जैविक तरकारी प्रयोग
नवलपरासी। पूर्वी नवलपरासीको कावासोती नगरपालिकामा रहेका सामुदायिक विद्यालयले दिवा खाजामा विद्यालयकै करेसाबारीमा उत्पादन भएका तरकारीको प्रयोग गर्ने गरेका छन् । नगरभित्र रहेका सामुदायिक विद्यालयमध्ये आफ्नै जमिन भएका अधिकांश विद्यालयमा आफ्नै करेसाबारीमा उत्पादन भएका जैविक तरकारीको प्रयोग बढाएका हुन् । कावासोती-१ मा अवस्थित महाराजा आधारभूत विद्यालयले नगरपालिकाको सहयोगमा करिब दुई कट्ठामा तरकारी खेती गरेको प्रधानाध्यापक विमला श्रेष्ठले बताइन्। विद्यार्थीको प्रयास तथा शिक्षकको निगरानीमा उत्पादन गरिएको तरकारी नै दिवा खाजामा प्रयोग हुने उनले बताए। गतवर्ष करेसाबारीमा उत्पादित तरकारी दिवा खाजामा प्रयोग गरी बाँकी रहेको तरकारी बिक्रीबाट विद्यालयले चार हजार पाँच सयको बिक्री गरेको उनले बताए। उक्त रकम कोषमा जम्मा गरिएको छ । करेसाबारी कार्यक्रमबाट उत्पादन भएको तरकारीले दिवा खाजालाई सहयोग पुर्याएको र विद्यार्थीलाई जैविक तरकारी खेतीको महत्व बुझाइएको प्रअ श्रेष्ठको भनाइ छ । करेसाबारी कार्यक्रमबाट कक्षा ५ मा पढ्ने युवराज थापा र मनिसा सिञ्जालीले घरमा समेत विद्यालयबाट सिकेको सीप घरमा प्रयोग गरेको उनले जानकारी दिए ।त्यस्तै कावासोती–३ मै रहेको अर्को विद्यालय जीवनज्योति माविले पनि करिब डेढकट्ठा क्षेत्रफलमा गत वर्षबाट करेसाबारी बनाएर तरकारी खेती सुरु गरेको थियो । गतवर्ष उत्पादन भएको तरकारी दिवा खाजामा प्रयोग गरेर करिब १२ हजारको तरकारी बिक्री गर्न सफल भएको विद्यालयकी प्रधानाध्यापक सुमित्रा लम्सालले बताइन् । करेसाबारी निर्माण तथा तरकारी खेतीमा विद्यार्थी नै सक्रियतापूर्वक सहभागी हुने गरेको र यसले विद्यार्थीलाई माटो तथा श्रमसँग जोड्न सफल भएको उनको भनाइ छ । नगरपालिकाको शिक्षा शाखाले विद्यालयबाट प्रस्ताव मागअनुसार स्वीकृत भएका विद्यालयलाई बिउ पुँजीका रुपमा २५ हजार अनुदान दिने गरेका शिक्षा शाखाका अधिकृत राजन पाण्डेले जानकारी दिए। नगरपालिकाले पहिलो वर्ष दुई विद्यालय र दोस्रो वर्ष आठ विद्यालयमा यो कार्यक्रम सुरु गरेको छ । साथै यस वर्ष १० विद्यालयमा कार्यक्रममा सञ्चालन हुने पाण्डेले बताए। प्रस्तावना स्वीकृत नभएका अन्य विद्यालयले पनि आफ्नै व्यवस्थापनमा करेसाबारी बनाएर तरकारी उत्पादन सुरु गरेको उनको भनाइ छ । कृषि ज्ञान केन्द्र र नगरपालिकाको कृषि शाखाको प्राविधिक सहयोगमा विद्यालयमा करेसाबारी निर्माणलाई अगाडि बढाइएको हो । कृषि प्राविधिकले विद्यालयमै पुगेर शिक्षक र विद्यार्थीलाई करेसाबारी निर्माणमा सहयोग गर्ने गरेको अधिकृत पाण्डेले बताए । जिल्ला सदरमुकामसमेत रहेको कावासोती नगरपालिकामा सञ्चालन भएको विद्यालयमा करेसाबारी कार्यक्रमले शिक्षक र विद्यार्थीलाई अध्ययनसँगै श्रमसँग जोड्न सफल भएको छ । विद्यालयमा खुवाइने दिवा खाजामा आफैले उत्पादन गरेको जैविक तरकारी प्रयोग हुँदा खाजाको गुणस्तरमा समेत वृद्धि भएको सरोकारवाला बताउँछन् । नगरपालिकाभित्र ४० सामुदायिक विद्यालय छन् ।
मुस्ताङबासीले बेचे एक वर्षमा ३३ करोडको आलु
म्याग्दी । मुस्ताङमा व्यावसायिक आलुखेती फस्टाउँदै गएको छ । स्याउपछि आलु मुस्ताङबाट निकासी हुने प्रमुख कृषिउपज बनेको छ । मुस्ताङमा यसपालि नौ हजार छ सय तीन मेट्रिकटन आलु उत्पादन भएको कृषि ज्ञान केन्द्रले जनाएको छ । केन्द्रका प्रमुख प्रकाश बस्ताकोटीका अनुसार ७० प्रतिशत आलु देशका विभिन्न बजारमा निकासी भएको छ । उनका अनुसार मुस्ताङको तीन सय १२ हेक्टर क्षेत्रफलमा आलुखेती हुन्छ । गत वर्ष ३३ करोड रुपैयाँ मूल्य बराबरको छ हजार सात सय २२ मेट्रिकटन आलु निकासी भएको उनले जानकारी दिए । ‘स्थानीय तहसँग समन्वयमा आलुको क्रप कटिङ गरिएको थियो’, उनले भने, ‘कूल उत्पादित आलुमध्ये २० प्रतिशत आलु बिउका लागि र १० प्रतिशत जिल्लामै खपत भएको पाइयो ।’ प्रतिहेक्टर जमिनमा औसत ३० दशमलव ७८ मेट्रिकटन आलु उत्पादन हुने गरेको छ । हिमाली चिसो हावापानीमा प्राङ्गारिक विधिबाट विषादीको प्रयोगविना उत्पादन भएको मुस्ताङको आलुको बजारमा उच्च माग रहेको कृषक आजित थकालीको भनाइ छ । ‘आलु एक पाथीको एक सय ५० देखि दुई सय १० रुपैयाँसम्ममा बिक्री हुने गरेको छ’, उनले भने, ‘प्रतिपाथीमा औसत तीन किलो आलु हुन्छ ।’ उनका अनुसार बारीमा नखन्दै व्यापारीले अग्रीम पैसा दिएर आलु खरिद गर्छन् । मुस्ताङ घुम्न जानेले कोसेलीका रुपमा आलु किनेर लैजाने गर्छन् । मुस्ताङको आलु स्वादिलो हुने भएकाले माग बढेको हो । अन्य ठाउँको तुलनामा मुस्ताङमा उत्पादन हुने आलुको स्वाद फरक हुन्छ । चिसो हावापानीका कारण आलुमा रोग किराको समस्या देखिएको छैन । मङ्सिरदेखि फागुनसम्ममा लगाइने आलु भदौ र असोजमा खन्ने गर्छन् । यहाँका किसानले आलुखेतीमा भेडाच्याङ्ग्रा, गाई, गोरु र चौँरीको मल प्रयोग गर्छन् भने रासायनिक मल प्रयोग गर्दैनन् । मुस्ताङको आलुलाई पोखरा, बेनी, बागलुङ, काठमाडौँ, चितवनलगायत देशका विभिन्न सहरका होटलमा विभिन्न परिकार बनाउन प्रयोग हुने गरेको छ ।
