अन्तराष्ट्रिय सहकारी महासंघको सदस्यमा केशव बडाल सर्बसम्मत रुपमा निर्वाचित
काठमाडौं, २१ कात्तिक । राष्ट्रिय सहकारी संघका अध्यक्ष केशवप्रसाद बडाल अन्तराष्ट्रिय सहकारी महासंघ एसिया प्रशान्त क्षेत्रको सदस्यमा सर्बसम्मत रुपमा निर्वाचित भएका छन् । बडाल सभाले घोषणा गर्नु अगाडि नै सर्वसम्मत रुपमा निर्वाचित भएका हुन् । महासंघको आगामी सभामा नोभेम्बर १७ मा हुने भएको छ । उक्त सभामा बडाललाई सदस्य घोषित गरिने भएको छ । करीब २ सयको प्रतिनीधिहरुको उपस्थीतिमा हुने सो सभामा नेपालबाट बडालसहित १५ जनाको प्रतिनिधित्व रहने बताइएको छ । बडालले राष्ट्रिय सहकारी संघको प्रतिनिधित्व गर्नेछन् । २८ वटा देशहरुको सहभागीता रहेको महासंघमा एक देशबाट एक जना मात्रै उम्मेदवार हुन पाउने व्यवस्था छ । उक्त महासंघ ११ सदस्यीय हुनेछ । महासंघले हरेक चार वर्षमा सभा गरी नयाँ कार्यसमिति चयन गर्ने प्राबधान रहेको छ ।
अंगिकृतलाई १० बर्षपछि राष्ट्रपति/प्रधानमन्त्री बनाउने संबिधान संसोधन एमालेले मान्दैनः ढकाल
काठमाडौं, २१ कात्तिक । नेकपा(एमाले)का प्रमुख सचेतक भानुभक्त ढकालले अंगिकृत नागरिकता लिएको १० बर्षपछि मुलुकको राष्ट्रपति, प्रधानमन्त्री लगायतका प्रमुख संवैधानिक पदमा जान पाउने व्यवस्था एमालेलाई मान्य नहुने बताएका छन् । विकासन्युजसँग कुरा गर्दै एमाले प्रमुख सचेतक ढकालले भने–‘अंगिकृत नागरिकता लिएको १० बर्षपछि नै मुलुकको कार्यकारी पदमा निर्वाचित वा मनोनित हुन पाउने गरि आएको संबिधान संसोधनको प्रस्ताव नेकपा(एमाले)लाई स्विकार्य हुँदैन् ।’ उनले नेपाली नागरिकसँग विवाह गरि जन्मिएका सन्तानका सवालमा बंशजको आधारमा नागरिकता लिन सकिने व्यवस्था बारे आफ्नो पार्टी सकारात्मक भएपनि अंगिकृतलाई १० बर्षपछि नै देशको प्रमुख पदमा पुग्ने संबैधानिक व्यवस्थाका पक्षमा उभिन नसक्ने बताएका हुन् । अंगिकृतका नाममा विदेशीलाई देशका प्रमुख पद दिने कुराले मुलुकको अस्थित्व नै संकटमा पर्ने भन्दै उनले पछिल्लो पटक अघि सारिएको संबिधान संसोधनको प्रस्तावमा एमालेले सहयोग नगर्ने स्पष्ट पारेका हुन् ।
बन्द उद्योग खुलाउन सरकारकाे अभियान, औद्योगिकीकरणलाई पहिलो प्राथमिकता
पर्वत, २१ कात्तिक । उद्योग मन्त्री नवीन्द्रराज जोशीले बन्द रहेका उद्योग सञ्चालनका लागि सरकार लागिपरेको बताएका छन् । सदरमुकाम कुश्मामा शनिबार आयोजित अन्तक्र्रियामा उनले औँद्योगिक क्षेत्रको विकास बिना मुलुकको आर्थिक विकास नहुने भएकाले सरकारले औद्योगिकीकरणलाई पहिलो प्राथमिकतामा रोखेको बताए । मन्त्री जोशीले हैटौँडा कपडा कारखाना तथा नेपाल औषधि लिमिटेडलाई शिघ्र सञ्चालनमा ल्याउन लागिएको पनि जानकारी दिए । साथै वीरगन्ज चिनी कारखाना र बुटवल धागो कारखाना सञ्चालनका लागि निजी क्षेत्रलाई दिइने भएको छ । कारखाना सञ्चालनको लागि बोलपत्र आह्वान गर्ने तयारी भएको मन्त्री जोशीको भनाइ छ । पर्वतमा लप्सी र अल्लो उद्योगको सम्भावना देखिएकाले अध्ययन गरेर उद्योग स्थापना गर्नका लागि बजेट व्यवस्था गरिने आश्वासन पनि उनले दिएका छन् । कार्यक्रममा पर्वत उद्योग वाणिज्य सङ्घका अध्यक्ष हरिओम शर्मा लामिछानेले पर्वतमा औद्योगिक विकास र पर्यटन व्यवसाय विस्तारका बारेमा चर्चा गरेका थिए। उनले लप्सी र अल्लो उद्योगलाई तत्काल सञ्चालनका लागि पहल गरिदिन पनि माग गरेका थिए । रासस
दोलखामा नौ पालिकामा ७५ वटा वडामा सहमति (कुन गाविस कुन गाउँपालिकामा तालिका सहित)
दोलखा, २१ कात्तिक । दोलखालाई दुई नगरपालिका र सात गाउँपालिका गरी नौ पालिका बनाउने गरी राजनीतिक दलबीच सहमति भएको छ । जिल्लाभरिमा ७५ वटा वडा कायम गरिएको जिविस दोलखाले जनाएको छ । यसअघि एक नगरपालिकासहित आठ गाउँपालिका बनाउने निर्णय भए पनि राजनीतिक दलबीच सहमति बन्न नसक्दा अन्त्यमा दुई नगरपालिकासहित सात गाउँपालिकामा आएर सहमति बनेको हो । शनिबार साँझ बसेकोे बैठकले जिरीलाई नगरपालिका नै कायम गर्दै दुई नगरपालिका र सात गाउँपालिकामा ७५ वटा वडाको टुङ्गो लगाउँदै स्थानीय निकाय पुनःसंरचना आयोगलाई सिफारिस गर्ने सहमति गरेको हो । नौ वटा पालिकाभित्र सिमाना, वडा र पालिकाको केन्द्र समेत टुङ्गो लागेको भए पनि केहीमा सामान्य विवाद देखिएको छ । यसअघि आयोगले तोकेको सात वटा नगरपालिका तथा गाउँपालिकाको सङ्ख्यामा राजनीतिक दलको सहमति बन्न नसकेपछि जिल्लास्तरीय प्राविधिक सहयोग समितिले सबैको सहमतिमा नौ पालिकाको सिफारिस गरेको थियो । कुन पालिकामा कुन कुन गाविस र केन्द्र मेलुङ गाउँपालिकाः केन्द्र भेड्पु, डाँडाखर्क, मेलुङ, भेड्पु, घ्याङसुकाठोकर, पवटी र शैलुङ गाविस, शैलुङ गाउँपालिकाः केन्द्र फोक्टे, फस्कु, काटाकुटी, मागापौवा, भुसाफेदा र दूधपोखरी गाविस, भीमेश्वर नगरपालिकाः केन्द्र चरीकोट, भीमेश्वर नगरापलिका – बोच, लाँकुरीडाँडा र सुष्पाक्षमावती गाविस, कालिञ्चोक गाउँपालिकाः आहाले केन्द्र – सुन्द्रावती, सुनखानी, बाबरे, कालिञ्चोक, लापिलाङ र लामीडाँडा गाविस, बिगु गाउँपालिकाः केन्द्र चिहानडाँडा – बिगु, आलम्पु, चिलङ्खा, लादुक, बुलुङ, ओराङ, लामाबगर र खोपाचागु गाविस, गौरीशङ्कर गाउँपालिकाः केद्र भोर्ले – गौरीशङ्कर, खारे, मार्बु, चंखु, सुरी, झ्याँकु र जुँगु गाविस, बैतेश्वर गाउँपलिकाः केन्द्र पाडु – क्षेत्रपा, नाम्दु, काब्रे, मिर्गे र गैरीमुदी गाविस, जिरी नगरपालिकाः केन्द्र जिरी – जिरी नगरपालिका र श्यामा गाविस, तामाकोसी गाउँपालिकाः केन्द्र मानेडाँडा – झुले, जफे, मालु, सहरे, च्यामा, हावा र भिरकोट गाविस रहेका छन् । रासस
पर्यटकीय क्षेत्रलाई चिनाउन महाकाली–मेची साइकल यात्रा
कञ्चनपुर, २१ कात्तिक । नेपालको भौगोलिक, राजनीतिक, पर्यटकीय तथा सांस्कृतिक क्षेत्रलाई फोटो पत्रकारिताका माध्यमबाट चिनाउनका लागि महाकाली–मेची साइकल यात्रा सुरु गरिएको छ । विगत २५ वर्षदेखि देशमा रहेका सामाजिक तथा राजनीतिक क्षेत्रमा रहेर फोटो पत्रकारिता गर्दै आइरहनुभएकी महिला फोटो पत्रकार उषा टिटिक्षुले महाकाली–मेची साइकल यात्रा सुरु गरेका हुन् । कञ्चनपुरको दोधारा झोलुङ्गे पुलनजिक बाट शनिबार यात्रा सुरु गरेकी टिटिक्षुले राजनीतिक तथा सामाजिक विषयवस्तुमा मात्र रहेर फोटो पत्रकारिता शुरु गर्दै आए पनि अबको समयमा नेपालको भौगोलिक, पर्यटकीय तथा सांस्कृतिक क्षेत्रलाई विषयवस्तु बनाएर फोटो पत्रकारिता गर्ने बताए । महाकालीबाट सुरु भएको साइकल यात्रा अबको चार महिनापछि मेचीमा पुगेर समापान हुनेछ । चार महिनाको अवधिमा नेपालका विभिन्न भौगोलिक स्थानको फोटो खिच्दै जाने र यात्रा समापनपश्चात् देश तथा विदेशमा गएर फोटो प्रर्दशनी गर्ने टिटिक्षुले बताए । देशको पश्चिमी सिमानाका महाकाली नदीको बगरको बालुवामा नेपालको नक्सा बनाउँदै उनले साइकल यात्रा सुरु गरेका हुन् । पश्चिमी सिमानाका महाकालीबाट यात्रु सुरु गरेकी टिटिक्षु आइतबार कञ्चनपुरबाट यात्रामा निस्केका छन् । रासस
नेपालका खानीमा पेट्रोलियम पदार्थ रहेको पुष्टि
काठमाडौं, २१ कात्तिक । सुर्खेत–दैलेख, बुटवल–पाल्पा र चतरा–बराह क्षेत्रमा रहेका खानीहरुमा पेट्रोलियम पदार्थ रहेको पुष्टि भएको छ । चाइना जियोलोजीकल सर्भेका विज्ञहरुले गरेको अध्ययनले ती खानीहरुमा पेट्रोलियम पदार्थ रहेको ल्याब रिपोर्टले देखाएको हो । ‘चिनियाँहरुको अध्ययनले ती खानीहरुमा पेट्रोलियम पदार्थ रहेको रिपोर्ट तयार पारेको छ, तर त्यो रिपोर्ट आधिकारिक रुपमा नेपाललाई पठाएको छैन’, खानी विभागका एक अधिकारीले विकासन्युजसँग भने । विभागका ती अधिकारीले चाइना जिओलोजिकल सर्भेका विज्ञ सम्मिलित टोलीले तयार पारेको सो रिपोर्ट डेढ महिना अघि नै चीन सरकारलाई बुझाइसकेको अनौपचारिक जानकारी प्राप्त भएको पनि बताए । ‘चिनियाँ टोलीले चिनियाँ सरकारलाई डेढ महिना अघि नै रिपोर्ट बुझाएको जानकारी हामीले अनौपचारिक ढंगले पाएका छौं, तर हामीलाई औपचारिक रुपमा त्यसको पुष्टि हुने कुनै सूचना भने दिइएको छैन’, खानी विभागका महानिर्देशक राजेन्द्र खनालले विकासन्युजसँग भने । चाइना जिओलोजिकल सर्भेको टोलीले गत अप्रिलमा नेपालमा रहेका तीन वटा पेट्रोलियम खानीहरुको स्थलगत अवलोकन गरेको थियो । अप्रिल ३० तारिखमा नेपाल आएको ६ सदस्यीय चिनियाँ टोलीले सुर्खेत–दैलेख, बुटवल–पाल्पा र चतरा–बराह क्षेत्रमा रहेका पेट्रोलियम खानीहरुको अध्ययन गरेर मे २६ तारिखका दिन चीन फर्किएको थियो । उनीहरुले यी तीन क्षेत्रमा रहेका श्रोत चट्टान र पेट्रोलियम अन्वेषण परियोजनासँग भएका तथ्यांकहरुको गहिरो अध्ययन गरेका थिए । उनीहरुले ल्याब परिक्षणका लागि सो क्षेत्रका चट्टान र माटोको नमूना चीन लगेका छन् ।एक महिना भित्र नेपाललाई रिपोर्ट पठाउने भन्दै चीन गएको टोलीले रिपोर्ट भने अझै पठाएको छैन् । कसरी हुन्छ उत्खनन ? तत्कालिन प्रधानमन्त्री केपी ओलीको चीन भ्रमणका क्रममा नेपालमा रहेका पेट्रोलियम खानीहरुको उत्खननका लागि चीनले सघाउने सम्झौता भएको थियो । सोही सम्झौताका आधारमा चीनियाँ टोलीले पहिलो चरणको अन्वेषण गरेको थियो । अब उत्खनन गर्दा पनि सोही सम्झौताका आधारमा दुई मुलुकबिच संयुक्त कम्पनी वा प्रोजेक्टको स्थापना हुनेछ । सो कम्पनी वा प्रोजेक्टले उत्खननको मोडल तथा व्यवसायीक आधार तयार पार्नेछ । त्यसमा उत्खननपछि प्राप्त पेट्रोलियम पदार्थको केहि प्रतिशत चीनियाँ कम्पनीले पाउने र केहि नेपाल सरकारले पाउने उल्लेख गरिनेछ । कसको हिस्सा कति हुने भन्नेबारे भने दुई मुलुकका विज्ञ सम्मिलित टोलीले निर्धारण गर्नेछ ।
बन्ला त त्रिपुरेश्वर-माइतीघर खण्डमा फ्लाईओभर, जाइका भन्छ ‘खाका बन्यो नौ अर्ब लाग्छ’
काठमाडौं, २१ कात्तिक । सरकारले उपत्यकामा बढ्दै गएको ट्राफिक जाम समस्याको समाधान गर्न विभिन्न स्थानमा फ्लाईओभर व्रिज निर्माण गर्ने भएको छ । अत्यधिक ट्रापिक जाम हुने सबै स्थानमा फ्लाईओभर बनाउने सरकारको दीर्घकालीन योजना हो । यसका लागि सरकारले गुरु योजना बनाउने तयारी गरिरहेको छ । हाल कोटेश्वर, बानेश्वर, थापाथली, त्रिपुरेश्वर, टेकु, भद्रकाली, चावहिल, लैनचौरलगायतका स्थानमा अत्यधिक ट्राफिक जाम हुन्छ । अत्यधिक सवारी साधनको चापले सर्वसाधारणलाई बाटो काट्न मुस्किल परिरहेको छ । बाटो काट्न धेरै बेरसम्म उभिनु पर्ने भएकोले यस्ता सव बाटोहरु निर्माण गर्न सके आगन्तुकलाई सहज हुनका साथै दुर्घटना कम हुने मन्त्रालयको ठम्याइ छ । यो समस्याको विकल्पको रुपमा फ्लाईओभर व्रिज भएकाले यसका लागि गुरु योजना तयार पार्न लागेको सडक विभागका महानिर्देशक देवेन्द्र कार्की बताउँछन् । भर्खरै त्रिपुरेश्वर– माइतीघर खण्डमा फ्लाईओभर व्रिज निर्माणका लागि सम्भाव्यता अध्ययन सकिएको छ । जापान सहयोग नियोग जाइकाले गरेको सो अध्ययनले करीब एक किलोमिटर लम्बाइको फ्लाईओभर निर्माण गर्न नौ अर्ब लाग्ने अनुमान गरेको छ । चार र दुई दुबै लेनको अध्ययन जाइकाले गरेको हो । सम्भाव्यता अध्ययन सकिएको फ्लाइओभर परियोजनाको निर्माण कार्य कहिलेदेखि शुरु हुन्छ भन्ने विषयमा भने सरकार मौन छ । यद्यपी यसको विस्तृत अध्ययन प्रतिवेदन (डीआरपी) भने हुन वाँकी नै छ । जाइकाले उक्त स्थानमा करीब दुई वर्ष अघिदेखि फ्लाईओभरको अध्ययन गर्दै आएको छ । यस्ता ठाउँमा फ्लाईओभर निर्माण गर्न सके ट्राफिक जानको समस्या समाधान गर्न सजिलो हुने भौतिक योजना तथा यातायात मन्त्रालयले जानकारी दिएको छ । अब छिट्टै जाइकाले बानेश्वर र कोटेश्वरमा पनि फ्लाईओभर निर्माणका लागि सम्भाव्यता अध्ययन गर्दै छ । आगामी एक वर्षभित्र जाइकाले बानेश्वर र कोटेश्वरमा पनि फ्लाईओभर निर्माणका लागि सोको अध्ययन सम्पन्न गरिसक्ने योजना रहेको छ । दीर्घकालीन योजना अन्तर्गत चावहिल, कलंकी लगायतका स्थानमा पनि फ्लाईओभर निर्माण गर्ने योजना सरकारको छ । सरकारले २०६९ सालमा नयाँ बानेश्वरमा फ्लाईओभर बनाउने प्रक्रिया अघि बढाएकोर आर्थिक वर्ष २०६८/६९ मा सरकारले फ्लाइओभर निर्माणका लागि चार करोड रुपैयाँ विनियोजनसमेत गरेको थियो । तर, त्यतिबेला त्यो प्रभावकारी हुन सकेन । तत्कालीन सयममा फ्लाईओभरको सम्भाव्यता अध्ययनका लागि करीब ५० लाख रुपैयाँ खर्च भएको थियो । ‘त्यसबेला फ्लाईओभर निर्माणले गति लिन नसकेपछि अहिले पुनः सोको अध्ययन अघि बढाइएको हो,’ कार्कीले भने ‘पहिलाको अध्ययनलाई पनि आधार मानेर अहिले फेरि जाइकाले अध्ययन गर्न लागेको छ ।’ हुन त नेपालमा यस्ता धेरै योजना कागजमा मात्रै सीमित भएका छन् । तर, यो योजनालाई अघि बढाउन सके आम नेपालीले बाटो काट्दा झेल्दै आएको समस्याबाट केही हदसम्म मुिक्त पाउने थिए । सरकारले पनि यस्ता सार्वजनिक हितका योजना तथा परियोजनाहरुलाई जतिसक्दो छिटो कार्यान्वयनमा लान सक्नुपर्छ ।
हवाई उड्डयनमा नयाँ कम्पनी थपिँदै, एभरेष्ट हेलिकोप्टर संचालन गर्न श्रीका दुईवटा हेलिकोप्टर खरिद
काठमाडौं २१, कात्तिक । हेलिकोप्टर सेवामा नयाँ कम्पनी आउने भएको छ । मनाङ हेलिकोप्टरबाट छुट्टिएर गएको लाक्पा शेर्पासहितको टिमले एभरेष्ट हेलिकोप्टर संचालनको अन्तिम तयारी गरिरहेको छ । नेपाल नागरिक उड्डयन प्राधिकरणका अनुसार यो वायुसेवाले जहाज ल्याउनको लागि नो अब्जेक्सन सर्टिफिकेट (एनओसी) पाइसेको छ । अब, जहाज ल्याएपछि यसले आवश्यक प्रक्रिया पूरा गरेको अवस्थामा उडान संचालन अनुमति (एओसी) पाउँछ । संस्कृति, पर्यटन तथा नागरिक उड्डयन मन्त्रालयबाट सात महिना अगाडि नै इजाजतपत्र (लाइसेन्स) पाएको यो वायुसेवा कम्पनीले प्राधिकरणबाट एओसी पाउने तयारीमा रहेको छ । यो वायुसेवा करीब अन्तिम तयारीमा रहेको र आवश्यक डकुमेन्ट जुटाउने क्रममा रहेको पनि प्राधिकरणले जानकारी दिएको छ । एभरेष्टल श्री एयरलाइन्सको दुई वटा एसए ३५० बीथ्री ई नामक हेलिकोप्टर खरिदको सम्झौतासमेत गरिसकेको छ । श्रीले आन्तरिक तथा वाह्य उडानमा नियमित उडानका जहाजबाटै सेवा दिने तयारी गरेकोले पनि यसले दुईवटा हेलिकोप्टर बेचेर जहाजमै लगानी गर्न खोजेको पनि प्राधिकरणको बुझाई छ । श्रीले एक महिना अगाडि नै दुई वटा हेलिकोप्टर एभरेष्ट हेलिलाई दिन औपचारिक सहमति गरेको स्रोतको भनाइ छ । हाल यो दुइवटा हेलिकोप्टरको उडान आवर नबढाउन त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमास्थलमा राखिएको छ । प्राधिकरणका अनुसार आन्तरिक उडानमा पछिल्लो समय हेलिकोप्टरको व्यवसाय निकै चर्को प्रतिस्पार्धामा गएको छ । एउटा हेलिकोप्टरलाई कम्तिमा २० करोडका दरले पनि दुई वटालाई ४० करोड र अन्य कम्पनी तथा कर्मचारी तथा पाइलट र इन्जिनयरको व्यवस्थापन गर्दा हेलि एभरेष्टले कम्तिमा दुई वटा हेलि संचालन गर्न ५० देखि ६० करोड खर्च गर्नुपर्ने पर्यटन मन्त्रालय स्रोतको भनाइ छ । यो वायुसेवाले प्राधिकरण अन्तर्गतको हवाई उडान सुरक्षा विभागमा अनुमतिको लागि आवेदन दिएको छ । यो वायुसेवाको आवेदनमा प्राधिकरणले आवश्यक मूल्यांकनको काम गरिरहेकोले आगामी एक सातासम्ममा उडान अनुमति पाउनसक्ने पनि प्राधिकरण स्रोतको भनाई छ । हाल नेपालमा हेलिकोप्टर सेवामा नै विभिन्न ८ वटा कम्पनी रहेका छन् । यी कम्पनीमध्ये श्री, सिम्रिक, फिस्टेल, एयर डाइनेस्टि, माउन्टेन, मनाङ, अल्टिच्यूड हेलिकोप्टर संचालमा रहेका छन् । यी हेलिकोप्टरका २ देखि ४ वटासम्म हेलिकोप्टर उडानमा रहेका छन् । थप हुने तयारीमा रहेको एभरेष्टले पनि हाललाई दुईवटै हेलिकोप्टर संचालनमा ल्याउने भएको छ ।
