अर्बपति अडानी श्रीलंकामा बन्दरगाह बनाउने योजनाबाट पछि हटे, अमेरिकाको सहयोग नलिने
काठमाडौं । अमेरिकी अदालतमा घुसखोरीको आरोपको सामना गरेका गौतम अडानी बन्दरगाह परियोजनाबाट पछि हटेकाे भारतीय सञ्चारमाध्यमले जनाएका छन् । अडानी पोर्ट्सले श्रीलंकामा आफ्नो एउटा बन्दरगाह परियोजनामा अमेरिकाको सहयोग नलिने बताएको हो । यस आयोजनाका लागि कम्पनीले आफ्नै स्रोत परिचालन गर्ने जनाएको छ । अडानी समूहको कम्पनी अडानी पोर्ट्स र स्पेसल इकोनोमिक जोन (एपीएसईजेठ) श्रीलंकामा कोलम्बो वेस्ट इन्टरनेसनल टर्मिनल (सीडब्ल्यूआईटी) परियोजनामा काम गरिरहेको छ । यो आयोजनाका लागि कम्पनीले अमेरिकी कम्पनी युएस डेभलपमेन्ट फाइनान्स कर्पोरेशन (डीएफसी)सँग ५५३ मिलियन डलर ऋणका लागि वार्ता गरिरहेको थियो । तर, अब अडानी पोर्टले यो ऋण अनुरोध फिर्ता लिएको छ । गत वर्ष सम्झौता एपीएसईजेठ र डीएफसीबीच गत वर्ष नोभेम्बरमा ५५३ मिलियन ऋण सम्झौतामा हस्ताक्षर भएको थियो । एक डीएफसी प्रवक्ताले लेनदेन २०२३ मा स्वीकृत भएको तर कुनै कोष वितरण नभएको जानकारी दिए । अब कम्पनीले के गर्ला ? इकोनोमिक टाइम्सका अनुसार अडानी पोर्ट्सले मंगलबार राति आफ्नो स्टक एक्सचेन्ज फाइलिङमा यो जानकारी दिएको हो । कम्पनीले डीएफसीसँग रकमको लागि अनुरोध फिर्ता लिएको बताएको छ । अब यो आयोजनाका लागि आन्तरिक स्रोत परिचालन गर्ने कम्पनीले जनाएको छ । यसका लागि आन्तरिक स्रोत र पूँजी व्यवस्थापन रणनीति अवलम्बन गरिनेछ । कम्पनीका अनुसार श्रीलंकामा सीडब्ल्यूआईटी परियोजनाको काम तीव्र गतिमा भइरहेको छ । यहाँ नयाँ टर्मिनलको काम भइरहेको छ । आगामी वर्षको सुरुदेखि सञ्चालनमा आउने अपेक्षा गरिएको छ । सीडब्ल्यूआईटी परियोजना के हो? यो परियोजना अडानी पोर्ट्स र श्रीलंकाली समूह जोन केल्स होल्डिङ्सले निर्माण गरिरहेको छ । यसका लागि अडानी पोर्ट्सले श्रीलंका पोर्ट्स अथोरिटी र जोन किल्स होल्डिङ्ससँग सम्झौता गरेको थियो । यो परियोजना सेप्टेम्बर २०२१ मा सुरु भएको हो । यसले कोलम्बो पोर्टको क्षमता विस्तार गर्ने लक्ष्य राखेको छ । सीडब्ल्यूआईटी श्रीलंकाको सबैभन्दा ठूलो र गहिरो कन्टेनर टर्मिनल हुनेछ । यसको लम्बाइ एक हजार ४०० मिटर र गहिराई २० मिटर हुने बताइएको छ । कोलम्बो बन्दरगाह हिन्द महासागरको सबैभन्दा ठूलो र व्यस्त ट्रान्स-शिपमेन्ट पोर्ट हो । यसको क्षमतालाई ध्यानमा राख्दै यसको विस्तारको आवश्यकता महसुस भएको थियो । यस नयाँ टर्मिनलको वार्षिक कार्गो ह्यान्डलिङ क्षमता ३२ लाखभन्दा बढी हुने अपेक्षा गरिएको छ ।
चिनियाँ ह्याकर खोज्नेलाई एक करोड डलर पुरस्कार दिने अमेरिकाको घोषणा
काठमाडौं । संयुक्त राज्य अमेरिकाले मङ्गलबार कम्प्युटर फायरवाल ह्याक गरेको आरोपमा एक चिनियाँ व्यक्ति र उनका सह–षड्यन्त्रकारीको गिरफ्तारीका लागि सूचना दिनेलाई एक करोड डलर पुरस्कारको प्रस्ताव गरेको छ । विदेश मन्त्रालयका अनुसार ३० वर्षीय गुआन तियानफेङ चीनको सिचुआन प्रान्तमा बस्दै आएका छन् । गुआनलाई कम्प्युटर धोखाधडी गर्ने र तार धोखाधडी गर्ने षड्यन्त्रको आरोप लगाउँदै मङ्गलबार मुद्दा खोलिएको थियो । अर्थ मन्त्रालयले गुआनले सिचुआन साइलेन्स इन्फर्मेसन टेक्नोलोजी कम्पनी लिमिटेडका लागि काम गरेको कम्पनीमाथि प्रतिबन्ध लगाएको बताएको छ । अभियोगअनुसार गुआन र सिचुआन साइलेन्सका सह–षड्यन्त्रकारीहरूले कथित रूपमा बेलायतमा आधारित साइबर सुरक्षा कम्पनी सोफोस लिमिटेडद्वारा बेचिएको फायरवालमा रहेको कमजोरीको फाइदा उठाएका थिए । ‘प्रतिवादी र उनका सह–षड्यन्त्रकारीहरूले विश्वभरका दशौँ हजार नेटवर्क सुरक्षा उपकरणमा क्षति पुर्याउने गरी आक्रमण गरे, जसका कारण उनीहरू विश्वभरका प्रयोगकर्ताहरूको डाटा चोर्न सफल भए’, उप महान्यायाधिवक्ता लिसा मोनाकोले विज्ञप्तिमा भने । सन् २०२० को अप्रिलमा विश्वभरका ८१ हजार फायरवाल उपकरणमा एकै समयमा आक्रमण गरिएको थियो, जसको उद्देश्य प्रयोगकर्ता नाम र पासवर्ड लगायत डाटा चोर्नु र रानसमवेयरद्वारा कम्प्युटरहरूलाई सङ्क्रमित गर्नु थियो । अमेरिकाका करिब २३ हजार फायरवाल उपकरण थिए, तीमध्ये ३६ वटा ‘महत्त्वपूर्ण पूर्वाधार कम्पनीका प्रणालीहरू’ सुरक्षित गरिरहेका थिए । ‘गुआन तियानफेङ र उनका सह–षड्यन्त्रकारीहरूले फेला पारेको र दोहन गरेको जिरो–डे कमजोरीले अमेरिकाका व्यावसायिक संस्थाहरूलाई असर पार्यो’, एफबीआई एजेन्ट हर्बर्ट स्टापलेटनले भने, ‘यदि सोफोसले द्रुत रूपमा कमजोरीको पहिचान र व्यापक प्रतिक्रिया तैनाथ नगरेको भए क्षति अझ गम्भीर हुन सक्थ्यो ।’ अभियोगअनुसार सिचुआन साइलेन्सले आफ्ना सेवाहरू र ह्याकिङबाट प्राप्त डाटालाई चिनियाँ व्यवसाय र सार्वजनिक सुरक्षा मन्त्रालय लगायत सरकारी संस्थाहरूलाई बेचेको थियो । सिचुआन साइलेन्समा दर्ता गरिएको फोन नम्बरमा कलको जवाफ दिने एक व्यक्तिले कम्पनीले ‘अन्तर्वार्ता स्वीकार नगरेको’ र प्रतिबन्धहरूमा टिप्पणी गर्न अस्वीकार गरेको बताए । आफ्नो परिचय नदिने ती व्यक्तिले गुआनसँग ‘सम्पर्क गर्न असम्भव छ’ भने ।
स्टेलान्टिस र सीएटीएलले स्पेनमा ईभी ब्याट्री प्लान्ट निर्माण गर्ने, ४.३ बिलियन डलरको लगानी
काठमाडौं । अटोमोबाइल कम्पनी स्टेलान्टिस र चिनियाँ ब्याट्री कम्पनी सीएटीएलले संयुक्त रूपमा ब्याट्री प्लान्ट निर्माण गर्ने अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यमले जनाएका छन् । दुवै कम्पनीले मंगलबार संयुक्त रूपमा स्पेनमा ४.१ बिलियन यूरो (४.३ बिलियन डलर) को ठूलो आकारको लिथियम आइरन फस्फेट (एलएफपी) ब्याट्री प्लान्ट निर्माण गर्ने योजना घोषणा गरेका हुन् । ५०-५० को संयुक्त उद्यम ५० गिगावाट घण्टाको उत्पादन क्षमतामा पुग्न सक्ने जनाइएको छ, जुन युरोपको इलेक्ट्रिक सवारीसाधन बजार र सरकारी समर्थनको विकासमा निर्भर छ । यो उत्तरपूर्वी स्पेनको प्लान्ट स्टेलान्टिसको जारागोजा साइटमा निर्माण हुने र २०२६ को अन्त्यसम्म सञ्चालनमा आउने अपेक्षा गरिएको छ । स्टेलान्टिसले यो प्लान्टले युरोपमा ‘सर्वोत्तम एलएफपी मान्यता’ सुदृढ गर्ने जनाएको छ । र यसले उच्च गुणस्तर र किफायती इलेक्ट्रिक सवारीसाधन उत्पादनमा टेवा पुर्याउने उद्देश्य राखेको छ । यो कदम युरोपका अटोमेकरहरूका लागि चुनौती हो । पहिला नै यूरोपमा किफायती मोडलहरूको अभाव र चार्जिङ स्टेशनहरूको विस्तारमा ढिलाइ भइरहेको छ । स्टेलान्टिसका अध्यक्ष जोन एल्कानले भने, ‘हाम्रो पार्टनर सीएटीएलसँगको यो महत्त्वपूर्ण साझेदारीले स्वच्छ र नवीकरणीय ऊर्जा क्षेत्रमा नयाँ ब्याट्री उत्पादन ल्याउनेछ, जसले दिगो विकासलाई प्रवर्द्धन गर्नेछ ।’ सीएटीएलका अध्यक्ष रोबिन झेङले भने, ‘हाम्रो उन्नत ब्याट्री प्रविधि र स्टेलान्टिसको लामो अनुभवले यो परियोजना सफल हुने विश्वास छ ।’ एल्कानले स्पेनी अधिकारीहरूलाई उनीहरूको समर्थनको लागि धन्यवाद पनि दिएका छन् । स्टेलान्टिसको सेयर मंगलबार बिहान ०.३ प्रतिशतले बढेको छ । स्टेलान्टिस र विश्वको सबैभन्दा ठूलो ब्याट्री उत्पादकहरूमध्ये एक सीएटीएलले युरोपमा विद्युतीय सवारी उत्पादनको लागि एलएफपी ब्याट्री सेल र मोड्युलहरूको स्थानीय आपूर्तिको लागि गत वर्ष नोभेम्बरमा गैर-समझदारीपत्रमा हस्ताक्षर गरेका थिए । ‘मलाई विश्वास छ कि हाम्रो अत्याधुनिक ब्याट्री टेक्नोलोजी र उत्कृष्ट अपरेशनले जारागोजामा स्थानीय रूपमा व्यवसाय सञ्चालन गर्ने स्टेलान्टिसको दशकौं लामो अनुभवसँग मिलेर उद्योगमा ठूलो सफलताको कथा सुनिश्चित गर्नेछ,’ सीएटीएलका सीईओ र अध्यक्ष रोबिन जेङले भने । ‘सीएटीएलको लक्ष्य शून्य-कार्बन प्रविधिलाई विश्वभर पहुँचयोग्य बनाउनु हो, र हामी हाम्रा साझेदारहरूसँग थप नवीन सहयोग मोडेलहरू मार्फत सहयोग गर्न तत्पर छौं,’ उनले थपे ।
