साताको अन्तिम दिन झिनो अंकले घट्यो नेप्से, ४२ करोडको कारोबार
काठमाडौ । साताको अन्तिम दिन बिहीबार नेपाल स्टक एक्सचेञ्ज (नेप्से) परिसूचक झिनो अंकले घटेको छ । नेप्से परिसूचक ०.६४ अंकले घटेको हो । साताको पहिलो दिन आइतबार झिनो अंकले घटेको नेप्से परिसूचक बाँकी ३ दिन बढेपनि अन्तिम दिन पुनः ओरोलो झरेको हो । बिहीबार ०.०५ प्रतिशतले घट्दा नेप्से परिसूचक ११६५.२० बिन्दुमा पुगेको छ । नेपाल स्टक एक्सचेञ्जका अनुसार सेयर बजारमा १७२ कम्पनीले सेयर कारोबार गरेका छन् । १७ लाख ६९ हजार ७ सय कित्ता सेयर खरिद बिक्री हुँदा ४२ करोड ३४ लाख ९२ हजार ६ सय ६३ रुपैयाँको कारोबार भएको छ । बजार बढेपनि नेप्सको ४ समूह मात्र हरिया भए भने अन्य सूचक राताम्मे भए । बैंक समूह ०.९५, वित्त समूह ०.५१, निर्जीवन बीमा समूह १.०५, उत्पादनमूलक समूह ६.०५ अंकले बढेको छ । होटल समूह २३.४८, विकास बैक ४.५९, जलविद्युत समूह ०.८३, अन्य समूह ०.३४, माईक्रोफाईनान्स समूह ८.७७ र जीवन बीमा समूह २०.०८ अंकले घटेका छन् । साताको अन्तिम दिन बिहीबार सिन्धु विकास बैंकका लगानीकर्ताले ५.१९ प्रतिशतले सबैभन्दा धेरै नाफा आर्जन गरेका छन् भने यूनिर्भसल पावर कम्पनी लिमिटेडका लगानीकर्ताले ९.२४ प्रतिशतले सबैभन्दा धेरै घाटा व्यहोरेका छन् ।
हावाहुरीबाट हुने क्षतिको बीमा गर्ने न्यून, बारा र पर्साको घटनाले बढायो बीमाको महत्व
काठमाडौ । नेपालमा हावाहुरी र आँधीबाट हुने जोखिम बहन गर्ने बिमितहरु अत्यन्त न्यून रहेका छन् । हावाहुरीबाट आईपर्ने विपत्तिमा बीमाको भूमिका महत्वपूर्ण हुन्छ । बारा र पर्सा जिल्लामा आएको विनासकारी हावाहुरीले पुर्याएको क्षतिको घटनाले बीमाको महत्वलाई अझै बढाएको छ । बीमाको महत्वबारे प्रिमियर ईन्स्योेरेन्सका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत सुधुम्न उपाध्याय भन्छन्–‘पहिले र अहिले बीमा गर्ने शीर्षकहरु केही फरक भएका छन्, तर जे भएपनि जोखिम वहन गर्न बीमा सदैव आवश्यक हुन्छ ।’ बीमा समितिले गत माघ १ गतेबाट हावाहुरी र आँधी सम्बन्धी बीमा समेत ‘सम्पती बीमा’ अन्तर्गत पर्ने गरी निर्देशिका जारी गरिसकेको छ । सो भन्दा अगाडि भने आँधीहुरीसँग सम्बन्धित बीमा, बिमितलाई सोधेर ऐच्छिक रुपमा गर्ने चलन थियो । हाल भने सम्पत्तीको बीमा गरेपश्चात जुनसुकै कारणबाट नोक्सान भएपनि त्यसको जोखीम बहन हुने गर्छ । बीमा विज्ञ भोजराज शर्माका अनुसार बीमा गर्नुको अर्थ सुरक्षणको आवश्यकता भएकाले आँधीहुरी, भुकम्प, चटयाङ, उल्का वर्षा, हुलदंगा कुनै कारणबाट क्षती भएमा त्यसको जोखिम बहन हुन्छ । उनले निर्देशिका आउनुभन्दा अगाडि बिमितले ‘सम्पती बीमा’ ऐच्छिक भन्दापनि अनिवार्य गर्न आवश्यक मानेको जानकारी दिएका छन् । साथै, बीमाका पोलिसिले कभर गर्न नमिल्ने गरी युद्ध लगायतका घटना घटेमा जोखिम बहन हुँदैन । यस्ता अपवाद भन्दा बाहेकको अवस्थामा सम्पत्ती बीमाले सबै प्रकारको जोखिम वहन हुन्छ । बिमितलाई एक्कासी पर्न सक्ने जोखिमको बारेमा सो बीमा सहायक सिद्ध हुने शर्माको मत छ । लुम्बिनी जेनेरल इन्स्योरेन्सका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत(सिईओ) एलपी प्रधान भन्छन्–‘नेपालमा आँधी तथा प्राकृतिक विपत्तीको बीमा हामीले बिमित खोजिखोजी गर्नुपर्ने अवस्था छ, हाम्रो खोजतलास जति भएपनि यस क्षेत्रमा बीमा चाँही अत्यन्त न्यून रहेको छ ।’ पछिल्लो समय हावाहुरी कै कारण बारा, पर्सामा धनजनको क्षती भएपनि त्यहाँ बीमा निकै कम मात्रा भएको पाईन्छ । घरको बीमा नहुनुमा यस्तो छ कारण : बारा तथा पर्सामाको अधिकांश घरमा हावाहुरीले क्षती पुर्यायो । ठूलै क्षती पुगेका घरहरु कच्ची थिए । सोही कारणपनि त्यस्ता घरको बीमा नभएको बीमा कम्पनीले जनाएका छन् । बारा र पर्सामा पक्की घरमा कम क्षती भएको पाईन्छ । किन भयो अधिकांश उद्योगको चै बीमा ? हावाहुरीले क्षति पुर्याएका बारा र पर्साका घरको बीमा नभएको भएपनि उद्योगको भने बीमा भएको छ । बारा उद्योग वाणिज्य संघको अध्यक्ष दिनेशप्रसाद साह भन्छन्–‘घरको बीमा नगरेपनि उद्योगको बीमा गरिएको छ । बीमा गरेकै कारण उद्योगमा समस्या नभएपनि आवासमा भने समस्या रहेको उनले जानकारी दिए ।
२.०१ अंकले बढ्यो नेप्से, ५४ करोडको कारोबार
काठमाडौ । साताको चौथो दिन बुधबार पनि नेपाल स्टक एक्सचेञ्ज(नेप्से) परिसूचकमा झिनो अंकले वृद्धि भएको छ । नेप्से परिसूचक २.०१ अंकले बढेको हो । ०.१७ प्रतिशतले बढ्दा नेप्से परिसूचक ११६५.८४ बिन्दुमा पुगेको छ । बुधबार सेयर बजारमा १७० कम्पनीले सेयर कारोबार गरेका छन् । २० लाख २९ हजार १५ कित्ता सेयर खरिद बिक्री हुँदा ५४ करोड ५८ लाख १८ हजार ६ सय १९ रुपैयाँको कारोबार भएको छ । बजार बढेपनि नेप्सको २ समूह मात्र हरिया छन् । बैंक समूह ४.५३ र विकास बैंक ६.११ अंकले बढेका हुन् । होटल समूह १५.८१, जलविद्युत समूह ३.९६, वित्तीय २.०३, निर्जीवन बीमा ६.६१, उत्पादनमूलक समूह ५.१२, अन्य समूह ०.९२, माईक्रोफाईनान्स समूह २.३९ र जीवन बीमा समूह ३.८३ अंकले घटेका छन् । नेपाल ईन्स्योरेन्स कम्पनी लिमिटेडका लगानीकर्ताले ४.६४ प्रतिशतले सबैभन्दा धेरै नाफा आर्जन गरेका छन् भने यूनिर्भसल पावर कम्पनीका लगानीकर्ताले ९.८४ प्रतिशतले सबैभन्दा धेरै घाटा व्यहोरेका छन् ।
