मञ्जुश्री फाइनान्सको १० लाख कित्ता सेयर लिलामीमा, चैत २८ गतेदेखि आवेदन खुला
काठमाडौं । मञ्जुश्री फाइनान्स लिमिटेडको १० लाख ९० कित्ता सेयर लिलामीमा आएको छ । कम्पनीको ९ लाख ३५ हजार ०७४ कित्ता संस्थापक र ६५ हजार ०१६ कित्ता सर्वसाधारण सेयर गरि सो मात्राको सेयर लिलामीमा आएको हो । कम्पनीले निष्काशन गरेको हकप्रद सेयरमा संस्थापक र सर्वसाधारणको तर्फबाट आवेदन नपरेको सेयर लिलामीमा राखेको हो । कम्पनीले लिलामीमा राखिएको ९ लाख ३५ हजार ०७४ कित्ता संस्थापक सेयर हाल भएको कुल संस्थापक सेयरको ६४.१६ प्रतिशत हो । फाइनान्सले पुस मसान्तमा प्रकाशित गरेको वित्तीय विवरण अनुसार चुक्ता पुँजी २८ करोड ५७ लाख ४१ हजार रुपैयाँ छ । कम्पनीमा ५१ प्रतिशत अर्थात १४ लाख ७५ हजार २८० कित्ता संस्थापक सेयर छ । कम्पनीले १ बराबर १.७५ अनुपातमा हकप्रद सेयर निष्काशन गरेको थियो । निष्काशन गरेको हकप्रद सेयरमध्ये ३५ प्रतिशत सेयरको लागि आवेदन नै परेन । आवेदन नपरेको १० लाख ९० कित्ता सेयरको कम्पनीले लिलामीमा राखेको बताएको छ । फाइनान्सले उक्त सेयर न्यूनतम मूल्य प्रतिशत १०० राखेर बढाबढ मूल्यमा बिक्रीमा राखेको हो । बोलकबोलको सेयर चैत २८ गते खुला गरिने छ । साथै, आगामी वैशाख ५ गतेसम्ममा बिक्री प्रबन्धक एस क्यापिटलमा आवदेन गर्न सकिने संस्थाले जनाएको छ ।
खानामै सकियो नेपालीको १८ खर्ब २५ अर्ब, प्रतिव्यक्ति वार्षिक उपभोग खर्च साढे ७० हजार
काठमाडौं । नेपाली घरपरिवारले गएको आर्थिक वर्ष २०७२/७३ मा १८ खर्ब २५ अर्ब २९ करोड रुपैयाँ खाएरै सिध्याएका छन् । २२ खर्ब ४८ अर्बको अर्थतन्त्र भएको देशमा यति ठूलो धनराशी उपभोगमा सकिएको केन्द्रीय तथ्याङक विभागको तथ्याङक छ । गएको वर्ष उपभोगमा भएको खर्च अघिल्लो आव २०७१/७२ को तुलनामा ११.२ प्रतिशतले वृद्धि भएको छ । अघिल्लो आवमा नेपालीको १६ खर्ब २२ अर्ब ४ करोड उपभोगमा खर्च भएको थियो । विभागका महानिर्देशक सुमन अर्यालका अनुसार नेपालीले गर्ने कुल खर्चमध्ये खाद्य उपभोगमा ५३.८० र गैरखाद्य उपभोगमा ४६.२ प्रतिशत खर्च हुने गरेको छ । उक्त उपभोग खर्च ग्रामीण क्षेत्रको भन्दा सहरी क्षेत्रको बढी रहेको तथ्यांक छ । सहरी घरपरिवारको कुल उपभोग खर्चको खाद्य उपभोग खर्च ४४.९ प्रतिशत र गैरखाद्य उपभोग खर्च ५५.१ प्रतिशत खर्च गर्ने गरेका छन् भने ग्रामीण घरपरिवारको खाद्य खर्चमा कुल खर्चको ५९.८ र गैरखाद्यमा ४०.२ प्रतिशत गरेका छन् । सहरी एक घरपरिवारको वार्षिक उपभोग खर्च ३ लाख २२ हजार रहेको छ भने ग्रामीण एक घरपरिवारको खर्च २ लाख ४८ हजार रहेको छ । विभागका अनुसार कुल घरपरिवारले वार्षिक खाद्य वस्तुमा मात्रै आठ खर्ब ५४ अर्ब ४२ करोड ८१ लाख रुपैयाँभन्दा बढी खर्च गरेको देखिन्छ । तर, खाद्य र गैरखाद्य गरी कुल घरपरिवारको खर्च भने १८ खर्ब २५ अर्ब २९ करोड ९० लाखभन्दा बढी छ । यसमा सबैभन्दा थोरै खर्च गर्ने घरपरिवारको उपभोग खर्च एक खर्ब २४ करोड छ भने बढी खर्च गर्ने घरपरिवारको उपभोग खर्च नौ अर्ब तीन अर्ब ४३ करोडभन्दा बढी रहेको अर्यालले बताए । प्रतिव्यक्ति वार्षिक उपभोग खर्च साढे ७० हजार नेपाली घरपरिवारको प्रतिव्यक्ति वार्षिक औसत उपभोग खर्च ७० हजार ६ सय ८० रुपैयाँ रहेको छ । यसमा ग्रामीण क्षेत्रमा प्रतिव्यक्ति उपभोग खर्च ५२ हजार सात रुपैयाँ र सहरी क्षेत्रमा एक लाख एक हजार ६ सय ५९ रुपैयाँ रहेको देखिन्छ । परिवारले गर्ने कुल उपभोग खर्च मध्ये खाद्यान्नमा ३२.१, माछारमासुमा १४.५, तरकारीमा १३.३, अन्डा र दुग्ध आठ, तेल तथा घिउ ७.८, मदिराजन्य पेय पदार्थमा ५.६, मसलामा ४.४, फलफूलमा ३.९, सूर्ती तथा सूर्तीजन्य उत्पादनमा ३.७ रहेको तथ्यांकमा उल्लेख गरिएको छ । खाद्यमा प्रतिव्यक्ति ३३ हजार केन्द्रीय तथ्यांक विभागका अनुसार खाद्य वस्तुमा मात्रै एक नेपालीको खर्च ३३ हजार ८५ रुपैयाँ छ । यस्तो खर्च गत वर्ष ३१ हजार आठ रुपैयाँ मात्रै थियो । एक वर्षमा एक नेपालीले खाद्यान्न ९ हजार ८ सय, माछामासुमा ५ हजार ३ सय, दूध र अन्डामा २ हजार ८ सय, तेलरघिउ २ हजार ४ सय, फलफूलमा एक हजार तीन सय, तरकारीमा ४ हजार एक सय, र चिनी तथा मिठाईमा नौ सय ६४ रुपैयाँ खर्च हुने गरेको विभागको तथ्यांक छ । विभागको तथ्यांकले एक नेपालीले चिया तथा कफीमा दुई सय ४१, सुर्तीजन्य पदार्थमा १३ सय, मदिराजन्य पदार्थमा दुई हजार ६३ र मसलाजन्य पदार्थमा १३ सय गरी ३३ हजारभन्दा बढी खर्च गर्ने गरेको देखाएको छ । विभागले सार्वजनिक गरेको तथ्यांक ग्रामीण क्षेत्रमा एक सय ५० गणना क्षेत्रका २२ सय ५० घरपरिवार र सहरी क्षेत्र अन्र्तगतका एक सय ५० गणना क्षेत्रका २२ सय ५० घरपरिवार गरी कुल ४५ सय घरपरिवारमा गरेको सर्वेक्षणमा आधारित छ ।
मेलम्चीको पाइपमा बाग्मतीको पानी, असारमा जाँचिँदैछ प्रेसर
काठमाडौं । मेलम्चीको पानी वितरण गर्न राजधानीका सडकमा बिछ्याइएको पाइपमा बाग्मतीको पानी हालिने भएको छ । मेलम्ची खानेपानी आयोजनाले आगामी असारमा बाग्मती नदिको पानी हालेर मेलम्चीको पाइपमा प्रेसर चेकजाँच गर्न लागेको हो । आगामी दशैंमा राजधानी बासीका धारामा मेलम्चीको पानी ल्याउने प्रतिवद्धतालाई कार्यान्वयन गर्न असारमा बाग्मतीको पानी हालेर मेलम्चीको पाइपमा परिक्षण गर्न लागिएको हो ।‘दशैंमा पानी ल्याउने पुर्व प्रतिवद्धता कार्यान्वयन गर्ने उदेश्यसहित काम गरिरहेका छौं, असारमा बागमतिको पानी हालेर काठमाडौंमा बिछ्याइएका पाइपको प्रेसर नाप्ने र चेकजाँच गर्छाैं’, खानेपानी मन्त्रालयका सचिव भिमप्रसाद उपाध्यायले भने । उपाध्याय मेलम्ची खानेपानी आयोजनाका अध्यक्ष पनि हुन् । मेलम्ची खानेपानी आयोजनाका प्रमुख घनश्याम भट्टराईले पनि राजधानीमा बिछ्याइएका पाइपको प्रेसर चेकजाँच तथा परिक्षणका लागि असारमा सुन्दरजलबाट बाग्मतीको पानी हाल्ने गरि काम अघि बढाएको बताए । ‘करोडौं लिटर पानी नभई प्रेसर चेक गर्न मिल्दैन, असारमा बागमतिमा पानीको सतह वृद्धि हुन्छ, त्यहि पानी हालेर पाइपको परिक्षण गछौं’, भट्टराईले भने । हाल दैनिक १८ देखि १८ मिटरका दरले सुरुङ खन्ने काम भैरहेको छ । करिब ४००० मिटर सुरुङ खन्न बाँकी रहेको छ । चार ठाउँबाट सुरु खनिरहेको भट्टराईले बताए । कुल लागतको ८७ दशमलब ४१ प्रतिशत खर्च भैसकेको छ भने भौतिक प्रगति ९० प्रतिशत पुगेको छ । सुन्दरी जलमा प्रसोधन केन्द्र निर्माणको काम पनि सम्पन्न हुदै लागिसकेको छ । सचिव उपाध्यायले मेलम्चीको नागढुंगामा आइपुगेको दावी समेत गर्दै आएका छन् ।‘मेलम्ची नागढुंगामा आइसक्यो, अब टायर बिग्रियो भने बोकेर भएपनि ल्याउँछौं’, उपाध्यायले भने ।
निर्यात प्रवद्र्धनमा उद्योग वाणिज्य महासंघले धेरै काम गर्न सक्छ-बासुदेव गौतम
नेपाल उद्योग वाणिज्य संघको कार्यसमिति सदस्य पदमा एशोसिएटतर्फबाट उम्मेदवारी दिनुभएको छ ओम निटिङ इन्डस्ट्रीज प्रालिका प्रबन्ध निर्देशक बासुदेव प्रसाद गौतमले । सानै उमेरदेखि आयात व्यापारमा लाग्नुभएका गौतमले पछिल्लो समय उत्पादन र निर्यात व्यापारमा आफूलाई स्थापित गर्नुभएको छ । निजी क्षेत्रको छाता संगठन महासंघको कार्यसमितिमा उहाँ किन जान चाहानुहुन्छ ? उहाँको अजेण्डा के छन् ? चुनावी रणनीति के छन् ? प्रस्तुत छ गौतमसँग विकासन्यूजले गरेको चुनावी वार्ता । बासुदेव प्रसाद गौतम, एशोसिएट सदस्य उम्मेदवार, नेपाल उद्योग वाणिज्य महासंघ तपाईको व्यवसायिक पृष्ठभूमि के हो ? म साभ्रान्त परिवारमा जम्मिएको हुँ । तर सौतनी मामिलाको विवादले मेरो बुबा सडकमा पग्नुभयो । त्यसैले म बच्चापन देखि नै व्यवसायमा लागे । शुरुमा भारतबाट आयात व्यापार गरेँ । त्यसमा म सफल हुन सकिन । १० हजारबाट शुरु गरेको व्यापार शुन्यमा पुग्यो । फेरी आमासँग १८ सय रुपैयाँ लिएर न्यूरोडमा कस्मेटिक सामान, जिन्स प्रडक्ट, विद्युतीय सामानको व्यापार थालेँ । पछि एक जना पुराना साथीसँगको सहकार्यमा शुरुमा हस्तकला सामान व्यापार गर्यौ । त्यसमा हामी सफल भयौं । त्यसपछि मैले ओम निटिङ इन्डस्ट्र्रीज प्रालि खोलेका हुँ । जब हामीले कटन निट वयर बनाएर स्पेनमा निर्यात गर्न थाल्यौ तब यसको माग व्यापाक भयो । अडर लिन पनि नसक्नेगरी माग भयो । स्पेन, स्लोभागिए, जापान, जर्मनी, इटली, फ्रान्स, ब्रिटेन, नर्बे, डेनमाक लगायत देशमा व्यापक माग भयो । ओम निटिङ अहिले मदर कम्पनीको रुपमा रहेको छ । अरु सहायक कम्पनीहरु छन् र पछिल्लो समय मैले विभिन्न बैंक, इन्स्योरेन्स, जलविद्युत कम्पनीहरुमा सेयर लगानी विस्तार गरेको छु । महासंघको कार्यसमिति सदस्यमा चुनावमा प्रतिस्पर्धा गर्दै हुनुहुन्छ, तपाईका अजेण्डा के हुन् ? म उद्योग र निर्यात व्यापारबाट अगाडि बढेको व्यवसायी हुँ । अर्थतन्त्रलाई बलियो बनाउन, राज्यको ढुकुटीमा सुन बढाउन, नेपाली मुद्रालाई बलियो बनाउन हामीले विदेशी मुद्रा आर्जन गर्नुपर्छ । विदेशी मुद्रा आर्जन गर्न निर्यात व्यापार बढाउनुपर्छ । कम तौल र सानो आकारका तर बढी मूल्यका गुणस्तरीय बस्तु निर्यात गरेर नेपालले बैदेशिक व्यापार घाटा कम गर्न सक्छ । त्यसबाहेक हामीले जलविद्युत निर्यात गरेर, विदेशी पर्यटन भित्र्याएर विदेशी मुद्रा आर्जन गर्न सक्छौं । विश्वको खेल मैदानमा प्रतिस्पर्धा गराउन र देशको पहिचाहन बनाउन सरकारले जसरी खेलाडीको लागि ठूलो लगानी गर्छ, खेलाडीलाई मैदान बनाईदिन्छ, खेल सामाग्री उपलब्ध गराउँछ, तालिममा खर्च गर्छ र विश्व खेल मैदानमा प्रतिस्पर्धामा सहभागी गराउँछ, त्यसरी नै निर्यात प्रवद्र्धनमा सरकारको सहयोग चाहिन्छ । नेपाली मुद्रा कमजोर भएकाले विदेशी बजारमा यसको रिकगनाईज भएको छैन । स्वतन्त्र र सार्वभौम सत्ता सम्पन्न मुलुक भईकन नेपाली मुद्रा तिरेर सुन किन्न सकिदैन । जब हाम्रो देशको ढुकुटीमा प्रयाप्त पहेँलो धातु (सुन) हुन्छ, नेपाली बस्तुको माग विश्व बजारमा हुन्छ तब हाम्रो मुद्रा विश्व बजारमा स्वीकार्य हुन्छ । देश धनी हुन्छ । त्यसैले म निर्यातकर्ताको तर्फबाट महासंघमा जाने र निर्यात प्रवद्र्धन, विदेशी मुद्रा आर्जनमा सहयोग गर्ने नीति बनाउन सहयोग गर्ने उदेश्यले महासंघको प्लेटफर्म खोजेको हुँ । नीति निर्माणमा तपाईले दिने योगदान के हुन सक्छ ? कसरी निर्यात वृद्धि गर्न सकिन्छ ? विश्वको खेल मैदानमा प्रतिस्पर्धा गराउन र देशको पहिचान बनाउन सरकारले जसरी खेलाडीको लागि ठूलो लगानी गर्छ, खेलाडीलाई मैदान बनाईदिन्छ, खेल सामाग्री उपलब्ध गराउँछ, तालिममा खर्च गर्छ र विश्व खेल मैदानमा प्रतिस्पर्धामा सहभागी गराउँछ, त्यसरी नै निर्यात प्रवद्र्धनमा सरकारको सहयोग चाहिन्छ । निर्यातजन्य उद्योगले रोजगारी सिर्जना गर्ने, राजश्वमा योगदान दिने, आर्थिक वृद्धिमा योगदान गर्ने मात्र होइन, यसले विदेशी मुद्रा आर्जन गर्छ, विश्व बजारमा नेपाल र नेपालीको पहिचाहन दिन्छ । त्यसैले निर्यातजन्य उद्योगको क्षमता विस्तार गर्न पूर्वाधार निर्माणमा सरकारले लगानी गर्नुपर्छ । विदेशमा उद्योग खोल्नको लागि सरकारले जमिन फ्रिमा दिन्छ । चीन सरकारले उद्योग लगाउन ५० प्रतिशत अनुदान दिन्छ । निर्यात क्षेत्रका उद्योगी, व्यापारी, व्यवस्थापक र श्रमिकको क्षमता विकासमा तालिम दिन्छ । निर्यात वृद्धि गर्ने उदेश्यले विदेशमा जाने व्यवसायीलाई विदेश भ्रमणमा लाग्ने खर्चको ठूलो हिस्सा सरकारले अनुदान दिन्छ, निर्यातकर्तालाई कुल निर्यातको १० देखि २० प्रतिशत अनुदान दिइन्छ । निर्यात वृद्धिमा चीन सरकारले आक्रामक लगानी गरेकै कारण आज विश्व बजारमा अमेरिकी डलरको एकाधिकार अन्त्य भएको छ । नेपाली उद्यमीलाई खोइ यस्तो सूविधा ? राज्यको सहयोग विना निजी क्षेत्रले अहिलेको विश्व बजारमा कसरी प्रतिस्पर्धा गर्न सक्छ ? नेपालले छिमेकी देशबाट सिक्नुपर्यो । कुल व्यापार घाटाको करिव ८५ प्रतिशत भारतसँग मात्र छ । कृषि उत्पादन वृद्धि गरेर भारतसँगको व्यापार घाटा कम गर्न सकिन्छ । नेपालले जडिबुटी, फलफूल उत्पादन वृद्धिसँगै प्रशोधन गरि निर्यात गर्दा त्यसबाट नेपालले उच्च मूल्य प्राप्त गर्न सक्छ । वातावरणीय विविधता नेपालको ठूलो स्ट्रेन्थ हो । सगरमाथा, लुम्बिनी, पशुपति नेपालको ठूलो स्ट्रेन्थ हो । सगरमाथा, लुम्बिनी, पशुपतिको नाम जोडेर हाम्रा बस्तु तथा सेवा ब्राण्डिङ गरेर उच्च मूल्यमा बिक्री गर्न सकिन्छ । लुम्बिनीको माटो निर्यात गरेर आम्दानी गर्न सक्छौं हामी । हिमाली क्षेत्रमा निकै भ्यालुएवल रुबी, स्टोनहरु छन् । मुस्ताङमा १३/१२ किलोमिटर पेरिफेरीमा यूरेनियम छ । पूर्वमा ग्यास/पेट्रोल छ । पश्चिमा सुन/चाँदी जस्ता अमूल्य धातु छन् । यी सबै बस्तुको प्रशोधन, उत्पादन, निर्यात गर्नको लागि सरकारको तर्फबाट उचित वातावरण बनाइनु पर्यो । त्यसको लागि महासंघले धेरै काम गर्न सक्छ । लबिङ गर्न सक्छ, एडभोकेसी गर्न सक्छ, प्रस्ताव गर्न सक्छ । सरकारलाई घचघच्याउने दाहित्व महासंघको हो । त्यो दाहित्व म निर्वाह गर्न चाहान्छु । सबै तन्त्रको मेरुदण्ड अर्थतन्त्र हो । बलियो अर्थतन्त्र बनाउन निजी क्षेत्रको छाता संगठन नेपाल उद्योग वाणिज्य महासंघले निजी क्षेत्रको हितमा धेरै काम गर्न सक्छ । निर्यात व्यापारको सिलसिलामा मैले त ३०/३५ देश घुमेको छु । धनी देश पनि देखियो, गरिब देश पनि देखियो । धेरै किसिमको अनुभव हासिल गरियो । यो अनुभव महासंघ मार्फत नीति निर्माण तहसम्म सेयर गर्ने र उपयुक्त नीति बनाउन सहयोग गर्ने मेरो चाहाना हो । सबै तन्त्रको मेरुदण्ड अर्थतन्त्र हो । बलियो अर्थतन्त्र बनाउन निजी क्षेत्रको छाता संगठन नेपाल उद्योग वाणिज्य महासंघले निजी क्षेत्रको हितमा धेरै काम गर्न सक्छ । निजी क्षेत्र, उद्योगी, व्यापारी भनेको यो यहि देशका सन्तान हुन् । उनीहरुले कमाउनु भनेको देशका सन्तान्तले कमाउनु हो । व्यवसायीले कमाएको पैसा बाहिर जाँदैन । फेरी लगानी हुन्छ, रोजगारी सिर्जना हुन्छ, सरकारलाई राजश्व तिर्छ । आर्थिक विकासमा सहयोग पुग्छ । चुनाव जित्नको लागि तपाईको तयारी कस्तो छ ? महासंघमा सक्षम र प्रभावकारी नेतृत्व चयनमा मैले आफ्नो तर्फबाट पहिला पनि र अहिले पनि सक्रिय भूमिका खेल्दै आएको छु । चण्डिराज ढकालको अगुवाईमा वरिष्ठ उपाध्यक्षका उम्मेदवार शेखर गोल्छा धेरै राम्रो, सक्षम, समावेशी र बलियो टिम बनेको छ । चण्डिराज ढकाललाई म महासंघमा नेतृत्व जन्माउने इन्टप्रिनरको रुपमा लिन्छु । यहि टिमबाट अगाडि बढ्नु भएको चन्द्रप्रसाद ढकाले एशोसिएट उपाध्यक्षमा निर्विरोध निर्वाचित हुनुभएको छ । यसमा मेरो पनि सक्रिय भूमिका थियो । निर्वाचनको तयारीको क्रममा एशोसिएटतर्फका सदस्यहरुसँग भेट्ने, अन्तरक्रिया गर्ने कार्य गर्दै आएको छु । विश्वास छ साथीहरुले मलाई मत दिएर विजय गराउनुहुनेछ ।
सानिमा बैंकको १ करोड ५९ लाख कित्ता हकप्रद निष्कासन, १० कित्ता हुनेले ३ कित्ता हकप्रद पाउने
काठमाडौं । सानिमा बैंकले प्रति साधारण सेयर एक सय रुपैयाँ अंकित १ करोड ५९ लाख १७ हजार ६१७ कित्ता हकप्रद सेयर निष्कासन गरेको छ । यो बैैंकले १० कित्ता सेयर बराबार ३ कित्ता (१०:३ को अनुपातमामा) सेयर दिने गरी हकप्रद निष्कासन गरेको हो । यो बैैंकले ५ अर्ब ३० करोड ५८ लाख ७२ हजार ३ सय रुपैयाँको चुक्ता पुँजीमा १ अर्ब ५९ करोड रुपैयाँ थप गर्ने उद्देश्यले हकप्रद निष्कासन गरेको हो । यो बैैंकको सेयर आवेदन आगामी बैशाख १७ गतेबाट जेठ २१ गतेसम्म खुला हुने भएको छ । यसको धितोपत्र निष्सकाशन तथा विक्री प्रवन्त्रक सीबीआईएल क्यापिटल लिमिटेड हो । यसको सेयर लागि सीबीआईएल क्यापिटल लिमिटेड डिल्लीबजार, सानिमा क्यापिटल लिमिटेड र सानिमा बैंकका शाखाबाट आवेदन दिन सकिने पनि उल्लेख छ । यो बैंकको प्रतिकित्ता सेयर ४९३ रुपैयाँमा कारोबार भइरहेको छ ।
२७ हजार ६ सय भूकम्प पीडित सुकुम्बासी, कहाँ बनाउँछन घर ?
काठमाडौं । २७ हजार ६ सय ६६ परिवार भूकम्प पीडित सुकुम्बासी रहेको तथ्य फेला परेको छ । राष्ट्रिय पुर्ननिर्माण प्राधिकरणले हालसम्म संकलन गरेको तथ्यांकमा सो संख्याका भूकम्प पीडित सुकुम्बासी रहेको फेला परेको हो । यी भूकम्प पीडितलाई घर बनाउन नगद अनुदान उपलब्ध गराउन प्रक्रियागत असजता पनि देखिएको छ । निजी आवास निर्माणका लागि नगद अनुदान वितरण गर्न तयार पारिएको कार्यबिधीमा जग्गाको लालपुर्जा वा प्रमाण पत्र हुनै पर्ने व्यवस्था छ । सो व्यवस्थाका कारण २७ हजार ६ सय ६६ परिवार भूकम्प पीडितले घर कहाँ बनाउने र त्यसका लागि कहिले अनुदान पाउने अनिश्चित भएको हो ।‘सुकुम्बासीहरुलाई घर बनाउन अनुदान कसरी दिने र कहाँ घर बनाउन लगाउने भन्ने ठुलै समस्या उत्पन्न भएको छ, त्यसको निदानका उपाय खोज्न प्राधिकरणले समिति गठन गरेको छ’, प्राधिकरणका सह प्रवक्ता भिष्मकुमार भुषालले विकासन्युजसँग भने । तीमध्ये ४३७ परिवार गुँठीको जमिनमा बस्दै आएका छन् भने १६६ परिवार सार्वजनिक जमिनमा बस्दै आएका छन् । २६ हजार ६ सय ४३ परिवार भने अर्कैको जमिनमा बस्दै आएका छन् । आफ्नै जमिनमा हुनेले मात्रै निजी आवास निर्माणका लागि नगद अनुदान पाउँछन् । गुँठीको जमिनमा बस्नेहरुले गुँठीको सहमतिमा घर बनाउन अनुदान लिन सक्छन् तर सरकारी, सार्वजनिक वा अर्काको जमिनमा बस्दै आएका सुकुम्बासीहरुलाई पनि अनुदान दिन ठुलै समस्या रहेको सह प्रवक्ता भुषाल बताउँछन् । ‘गुँठीको सहमतिमा घर बनाउन सकिन्छ र प्राधिकरणले अनुदान पनि दिन्छ, लाल पुर्जा नभएपनि मालपोतमा तिरो तिरेको प्रमाण हुनेहरुका लागि पनि अनुदान दिएर घर बनाउने वातावरण बनाउन सकिन्छ तर सुकुम्बासीकै लागि भने धेरै समस्या छ’, भुषालले भने । प्राधिकरणका अनुसार हालसम्म लालपुर्जा लगायत जग्गासम्बन्धी प्रमाण पत्र नभएकाहरुको संख्या ७७ हजार ७ सय ८१ परिवार रहेको छ । तीमध्ये २७ हजार ६ सय ६६ परिवार भने सुकुम्बासी नै रहेको प्रारम्भिक अध्ययनले देखाएको हो । यस्ता भूकम्प पीडितलाई कसरी अनुदान दिने र कहाँ घर बनाउने व्यवस्था गरिदिनेबारे अध्ययन गर्न प्राधिकरणले समिति गठन गरेको छ । प्राधिकरणको कार्यकारी समिति सदस्य धुव्रप्रसाद शर्माको संयोजकत्वमा गठित समितिले एक हप्ताभित्रै त्यस्ता भूकम्प पीडितका लागि कस्तो नितीग व्यवस्था गर्ने भन्नेबारे सुझाव तयार पार्ने अख्तियारी पाएको छ ।
प्ले ग्रुपको भर्ना शुल्क १ लाख ३५ हजार ! विदेशी कोर्षको नाममा अधिक शुल्क लिँदै प्रिमियर प्रि स्कुल
काठमाडौं । नयाँ शैक्षिक शत्र सुरु हुनै लाग्दा विद्यालय जाने बानी गराउन अभिभावक आफ्ना नानीबाबु डोर्याउँदै मन्टेश्वरी (प्री स्कूल)को खोजीमा छन् । सीमित खेलौना र कागजका टुक्राले सजाएका कोठा देखाएर मासिक ५ हजार शुल्क लिने सामान्य स्कुलदेखि विदेशी कोर्स चलाउने भन्दै मासिक २० हजार लिने स्कुल चहार्न अभिभावक व्यस्त छन् । यस्ता प्री स्कुलको परामर्श कोठामा छिर्नेवित्तिकै बच्चालाई दैनिक तीन पटक खावाइने खानको मेनु देखाइन्छ । यस्तै मन्टेश्वरीमध्येको एक हो ललितपुर खुमलटार हाइस्थित प्रिमियर प्रि स्कुल । यो स्कुलमा प्ले ग्रुप (पीजी) म साढे २ वर्षको बच भर्ना गर्दा सुरुमै १ लाख ३५ हजार १ सय १० रुपैयाँ तिर्नुपर्छ । भर्ना शुल्क ३५ हजार, सेक्युरिटी डिपोजिट २० हजार, वार्षिक स्टेशनरी १६ हजार ५ सय, वार्षिक शुल्क १५ हजार ८ सय, मासिक शुल्क १८ हजार ४ सय, खाना खाजा ५५ सय एकमुष्ठ जोडेर लिने गरिएको छ । अर्को महिनाको खाना खाजाको पैसा पनि भनाउकै क्रममा २३ हजार ९ सय तिर्नुपर्ने । विद्यालयकी निर्देशक पवित्रा लिम्बुले अन्तार्राष्टिय कोर्स पठाउन आवश्यक सामग्री नै महंगो हुने भएकोले शुल्क पनि बढी लिएको बताइन ।
उपभोगमा १८ अर्ब २५ अर्ब खर्च, १ बर्षमै २ खर्ब बढ्यो नेपालीको उपभोग खर्च
काठमाडौं । नेपालीले गत आर्थिक वर्ष भरिमा १८ खर्ब २५ अर्ब रुपैयाँ उपभोगमा खर्च गरेको केन्द्रीय तथ्यांक विभागले जानकारी दिएको छ । विभागले विहीबार घरपरिवार सर्वेक्षण प्रतिवेदन सार्वजनिक गर्दै यस्तो बताएको हो । चालू आर्थिक वर्षमा तिरेको भाउका आधारमा गणना गरिएको उक्त तथ्यांकले पछिल्लो एक वर्षमा नेपालीको उपभोग खर्च करिब २ अर्ब ३ अर्ब रुपैयाँ बढेको देखिएको छ । अघिल्लो वर्ष नेपालीको उपभोग खर्च १६ खर्ब २२ अर्ब रुपैयाँ रहेको विभागले जानकारी दिएको छ । विभागले सहरी क्षेत्रको डेढ सय र ग्रामिण क्षेत्रका डेढ सय गरी कुल तीन सय क्षेत्रमा सर्वेक्षण गरेको बनाएको छ । नयाँ पत्रिका दैनिकबाट ।