६७ वटा नर्सिङ क्याम्पसले शिक्षामन्त्रीलाई बुझाए चाबी
काठमाडौं । प्राविधिक शिक्षा तथा व्यावसायिक तालिम परिषद् (सिटिइभिटी) बाट सम्बन्धन प्राप्त ६७ वटा शैक्षिक संस्थाले पढाइ सञ्चालन गर्न नसकिने भन्दै शिक्षा, विज्ञान तथा प्रविधिमन्त्री अशोककुमार राईलाई चाबी बुझाएका छन्। आफूहरूले विसं २०५७ देखि प्रवीणता प्रमाणपत्र तहको नर्सिङ कार्यक्रम सञ्चालन गरिरहेका भए पनि चिकित्सा शिक्षा आयोगको असहयोगका कारण २०७८ सालदेखि भने नयाँ भर्ना अवरुद्ध भएको शिक्षालय सञ्चालकहरूले बताएका छन् । मन्त्री राईले भने आफ्नो प्रयासले मात्रै प्राविधिक शिक्षालय सञ्चालकको माग पूरा गर्न कठिन हुने बताए। यस विषयमा प्रधानमन्त्री, स्वास्थ्यमन्त्री लगायत सरोकारवाला निकायका अधिकारीसँग छलफल गरेर समस्या समाधानका लागि आफूले पहल गर्ने उनले बताए । यी शिक्षालयमा २०७७ सालमा भर्ना भएका विद्यार्थीको अन्तिम र वार्षिक परीक्षासमेत २०८० मङ्सिर २६ गते सम्पन्न भइसकेको छ । नयाँ विद्यार्थी नभएका कारण संस्था बन्द भएकोले चाबी मन्त्रीलाई बुझाइएको ती संस्थाको साझा संस्था फोरम फर हेल्थ एन्ड टेक्निकल साइन्सका महासचिव निर्मल सापकोटाले बताए । ती शिक्षालयका सम्पूर्ण शैक्षिक पूर्वाधार प्रयोगविहीन अवस्थामा पुगेको सापकोटाले बताए । सापकोटाका अनुसार हरेक शिक्षालयमा कार्यरत १५ जना नर्सिङ प्रशिक्षक १० जना प्रशासनिक कर्मचारी गरी देशभरमा एक हजार पाँच जना नर्सिङ प्रशिक्षक तथा ६७० जना प्रशासनिक कर्मचारीलाई बाध्यात्मक रूपमा बेतलबी बिदामा पठाइएको छ । नर्सिङ विषयमा विद्यार्थी भर्नासम्बन्धी निर्णय नहुने हो भने उनीहरुलाई सेवामा फर्काउन नसकिने सापकोटाले बताए । उनले भने, ‘नर्सिङ कार्यक्रम बन्द रहेकोले शिक्षण संस्थामा भएको करोडौँको लगानी धराशयी भएको छ । अर्कातर्फ यसै वर्ष मात्र स्टाफ नर्स विषय अध्ययन गर्न चाहने १२ हजार विद्यार्थीमध्ये १० हजारभन्दा बढी विद्यार्थी र अभिभावकले अध्ययनकै लागि बिदेसिनु वा मन फेरेर अर्को विषय अध्ययन गर्न बाध्य हुनु परेको अवस्था छ ।’ संसद्ले २०४९ सालमा निर्माण गरेको सिटिइभिटी ऐन, २०४९ ले यो विषयको अभिभावकत्व निर्वाह गर्ने जिम्मेवारी प्राविधिक शिक्षा तथा व्यावसायिक तालिम परिषद्को अध्यक्षको हैसियतले शिक्षा, विज्ञान तथा प्रविधिमन्त्री रहने व्यवस्था छ । ‘मन्त्रीज्यूबाट बन्द भएको शिक्षण संस्थामा भर्ना खोली नर्सिङ शिक्षामा अध्ययनको अवसर, शिक्षक तथा कर्मचारीको रोजगारीको अवसर, शिक्षण संस्थाको आर्थिक लगानीको सुरक्षाको प्रत्याभूति हुने अपेक्षा हामीले राखेका छौँ,’ शिक्षण संस्थाको चाबी मन्त्रीलाई हस्तान्तरण गर्दै सापकोटाले भने । उनीहरूले बिहीबार नै आफूहरूको समस्या समाधानको पहल गरिदिन अनुरोध गर्दै स्वास्थ्य तथा जनसङ्ख्या मन्त्रालय, संसद्को शिक्षा, स्वास्थ्य तथा सूचना प्रविधि समिति, प्राविधिक शिक्षा तथा व्यावसायिक तालिम परिषद्लगायतका निकायलाई पनि ज्ञापनपत्र बुझाएका छन् । चिकित्सा शिक्षा ऐनमा भएको व्यवस्था अनुसार एक सय शैयाको अस्पताल हुने शैक्षिक संस्थालाई मात्रै नर्सिङ पढाइको अनुमति दिन सकिने भन्दै चिकित्सा शिक्षा आयोगले ती कलेजमा भर्नाको अनुमति नदिएको कलेज सञ्चालकहरूको भनाइ छ । गाेरखापत्रबाट ।
आइएसएमटी कलेजले मनायो ‘आइएसएमटी कार्निवल २०२३’
काठमाडौं । आइएसएमटी कलेजमा अध्यनरत बीएचएमका विद्यार्थीले आइएसएमटी कार्निवल २०२३ मनाएका छन् । बिहीबार कलेजमा एक कार्यक्रमको आयोजना गरी सो कार्यक्रम मनाइएको हो । ‘आइएसएमटी कार्निवल २०२३’मा बीएचएममा अध्यनरत विद्यार्थीहरूले कक्षा कोठामा पढेका कुरालाई कसरी व्यवहारमा उतार्ने भन्ने विषयमा अभ्यास गरेका हुन् । कार्यक्रममा विद्यार्थीहरूले स्टल बनाइ आफै सामाग्री उत्पादन गरी बिक्रीका लागि राखेका थिए । उनीहरूले कफी, पानीपुरी, मोमो, चटपटे आफै बनाएर राखेका थिए । यस्ता क्रियाकलापले विद्यार्थीको सिकाइसँगै क्षमता अभिवृद्धि हुने कलेजले जनाएको छ । यो कार्यक्रम आफ्नो पठ्यक्रम अन्र्तगत अभ्यासका लागि गरिएको बिएचएममा अध्यनरत विद्यार्थी निशा शाहले बताइन् । उनी भन्छिन्, ‘हामीले कसरी व्यवसाय गर्ने भन्ने कुरा किताबमा पढ्छौँ तर, अभ्यासमा कसरी ल्याउने भन्ने जानेका हुँदैनौँ, पढेका कुराको अभ्यास गर्न कार्यक्रम गरेका हौँ, यो हाम्रा लागि पढाइको थप सिकाइ हो । ’ यस्तो सिकाईले भोलिका दिनमा काम गर्न मद्यत पुग्ने विद्यार्थीको अपेक्षा छ । आइएसएमटीका बिजनेस डेबलभमेन्ट हेड बासुदेव वस्तीले विद्यार्थीले आफ्नो पाठयक्रममा आधारित कार्यक्रम गरेको बताए । उनले भने,‘ विद्यार्थीको म्यानेजमेन्ट कोर्र्स हुन्छ, त्यो अन्तर्गत उनीहरूले कार्स पुरा गर्दा सम्म यस्तै दुई पटक कार्यक्रम गर्नुपर्छ । जुन यो पार्टअफ करिकुलम हो । ’ कलेजले २०११ देखि युकेको सम्बन्धनमा बीएचएम, बीबीएस, आइटीका कोर्सहरू सुरु गरिरहेको छ । ब्रिटिश पाठ्क्रम डेलिभरी गरिरहँदा विद्यार्थीले पढाइ सकिसकेपछि क्षमता अभिवृद्धिका लागि पाठ्यक्रम अन्तर्गत जे पढ्नुपर्छ, त्यही कुरालाई व्यवहारिक रुपमा कार्यन्वयन गर्न कार्यक्रम गरेको वस्तीले बताए । यस्ता कार्यक्रमले विद्यार्थीलाई हरेक स्केलबाट पढिरहेको कुरालाई व्यवहारमा लागु गर्न सहज हुने गरेको उनी बताउँछन् । उनी थप्छन्, ‘यो कार्यक्रमका लागि विद्यार्थीले छुट्टै टोली बनाएको हुन्छ । जसबाट फाइनान्स कसरी म्यानेज गर्ने, टिमवर्क कसरी डेवलप गर्ने, मार्केटिङ कसरी गर्ने, यो सँगसँगै रिसोर्स म्यानेजमेन्ट कसरी गर्ने भन्ने कुराको जानकारी लिने गर्दछन् ।’ कार्यक्रम गरिसकेपछि विद्यार्थीहरू आफुले गरेको काम कस्तो भयो ? कसरी गरियो भनेर आफै विश्लेषणात्मक रिपोर्ट बनाउने गर्दछन् । सिकेको कुरालाई व्यवहारमा लागु गर्ने अवसर बनाउनु नै आफुहरूका लागि ठुलो कुरा रहेको उनीहरूको भनाइ छ । यस्ता कार्यक्रमले विद्यार्थीको थेउरीमा मात्र सिकाइ नभएर भोलि जुन इन्ड्रस्टीमा आवद्ध हुन्छन् त्यसमा सहयोग पुग्ने विद्यार्थी सुजन पाण्डेले बताए ।
चिसो बढेपछि एक महिना विद्यालय बन्द
मुगु । मुगुम कार्मारोङ गाउँपालिकाले उपल्लो करानका विद्यालयमा एक महिना जाडो बिदा दिने निर्णय गरेको छ । अत्यधिक जाडो बढेपछि कर्मचारीलाई काम गर्न गाह्रो र पठनपाठनमा अप्ठ्यारो भएपछि पुस दोस्रो सातादेखि आगामी माघ १५ गतेसम्मका लागि जाडो बिदा दिने निर्णय गरिएको हो । गाउँपालिकाभित्रका उच्च हिमाली बस्ती सेरोग, दोल्फु, ताखा, खारी, कार्तिक, किम्री, चितै, मुगु, पुअ, दाउरा गरी करिब एक दर्जन गाउँका विद्यालयमा एक महिना जाडो बिदा दिने निर्णय भएको गाउँपालिकाका अध्यक्ष छिरिङ क्याप्ने लामाले जानकारी दिए । जाडोमा विद्यालय सञ्चालन गर्दा विद्यार्थी बिरामी हुने भएकाले माथिल्लो करानमा पठनपाठन बन्द गरिएको अध्यक्ष लामाको भनाइ छ । पालिकाले एक महिना जाडो बिदा दिने निर्णय गरेपछि गाउँपालिकाभित्र कार्यरत शिक्षक आफ्नो घरतर्फ लागेका छन् । गाउँपालिकामा एक महिनासम्म विकास निर्माणका कामदेखि अन्य सरकारी सेवा प्रवाहका कामसमेत चिसोका कारण प्रभावित हुने बताइएको छ । विस्तारै चिसो कम भएपछि माघ १५ गतेपछि मात्रै गाउँपालिकाभित्रका सम्पूर्ण सरकारी सेवाका काम नियमित रूपमा सञ्चालन हुने गाउँपालिकाले जनाएको छ । चिसो बढेपछि मुगुम कार्मारोङका माथिल्ला बस्ती मुगु, चितै, डोल्फु, किम्रीलगायतका बासिन्दा जाडो छल्न गाउँ नै खाली गरेर बेँसीतिर झर्न थालेका छन् । रासस